About a Boy

We hadden er eerlijk gezegd niet meer op gerekend, maar Hugh Grant blijkt zowaar nog steeds in staat met een film te gaan lopen. In de voorbije jaren leek de Brit met de spreekwoordelijke zachte blik de rest van zijn carrière te wijden aan het herhalen van het personage dat hem wereldberoemd had gemaakt, de onhandige, stotterende en o zo lieftallige romanticus uit Four Weddings and a Funeral. Wat hij daarna ook deed, die schaduw bleef over zijn hoofd vallen. Zelfs pogingen om een rasechte kwal te spelen (in Bridget Jones Diary of Woody Allens Small Time Crooks) konden daar niets aan veranderen.Tot About a Boy hem in de schoot viel. Hierin mag Grant de rol op zich nemen van Will Lightman, een dertiger die al zijn hele leven lang teert op de rijkelijke royalties van de ene hit die zijn pa ooit gescoord heeft, een populair kerstliedje. Omdat hij toch niet hoeft te werken, kan hij zijn dagen wijden aan de paar hobbys die hem interesseren: lang uitslapen, tv kijken en vrouwen versieren. Die laatste vorm van entertainment heeft echter één groot nadeel, en dat is dat hij het na een paar weken telkens weer moet uitmaken, met tranerige scènes tot gevolg. Maar op een dag stoot hij bij toeval op een prima oplossing. Hij besluit zich te concentreren op alleenstaande moeders, omdat die na een paar weken zelf tot de vaststelling komen dat ze nog niet rijp zijn voor een nieuwe vaste relatie en hem dus uit eigen beweging vaarwel zeggen. Om toegang te krijgen tot een zelfhulpgroep voor alleenstaande ouders (waar moet je die vrouwen anders vinden?) maakt hij iedereen wijs dat hij een zoon heeft. Zon uitgangspunt staat bol van de mogelijkheden om het hoofdpersonage in allerlei hachelijke (en dus komische) situaties te laten verzeilen, maar About a Boy doet meer dan dat. De film is namelijk gebaseerd op een roman van Nick Hornby, een successchrijver die als geen ander de eeuwig onvolwassen jongensziel van de gemiddelde man weet te beschrijven. In Fever Pitch ging het bijvoorbeeld over een kerel wiens hele leven om zijn favoriete voetbalploeg draait, in High Fidelity wijdde het hoofdpersonage zich meer aan zijn uitgebreide muziekverzameling dan aan zijn relaties met vrouwen. Hornbys grote troef is dat hij als geen ander vinnige dialogen kan schrijven, die het sentiment van zijn verhalen handig weet uitschakelen.Die snedige oneliners vormen ook de grote trekpleister van About a Boy, en Hugh Grant vuurt ze stuk voor stuk met uiterste precisie af. De grootste verrassing is echter dat de regisseurs, het Amerikaanse broederduo Paul & Chris Weitz (eerder verantwoordelijk voor American Pie), er tamelijk goed in slagen de obligate levenspreek er niet te vingerdik op te leggen. In de loop van het verhaal maakt Will namelijk kennis met een twaalfjarige jongen die precies zijn tegenpool is: totaal niet hip, niet bezig met imago maar wel verantwoordelijk en rijp. Je hoeft geen psycholoog te zijn om de boodschap van de film te begrijpen, iets over over volwassen worden zonder jezelf te verliezen, maar je wordt er ook niet om de haverklap mee om de oren geslagen. Een aangename formulefilm.Van Paul & Chris WeitzMet Hugh Grant, Nicholas Hoult, Toni Collette, Rachel Weisz, Victoria SmurfitLauberge espagnoleZijn wonden likken en terugkeren naar wat hij het best kan, dat is precies wat de Franse filmmaker Cédric Klapisch deed toen zijn vorige film, Peut-être, grandioos de mist in ging. Het zag er nochtans goed uit. Klapisch had zich met een handvol uitstekende karakterkomedies (Le péril jeune, Un air de famille, Chacun cherche son chat) opgeworpen als een van de grote Franse talenten, iemand die een neus had voor fijne personages en herkenbare details. Met Peut-être, een ambitieus sci-fi-drama, zou hij de overstap maken naar een hoger niveau en een grotere schaal. Wat dus erg tegenviel. Maar Klapisch slikte zijn trots in, nam wat tijd vrij, stroopte de mouwen op en zette een paar stappen terug. Lauberge espagnole ligt dus een stuk dichter bij die successen uit het verleden, de verkenning van een heel specifiek milieu met heel specifieke personages. In Le péril jeune was dat de studentenwereld uit de jaren 70, in Un air de famille (niet zijn scenario, maar toch) een typische burgerfamilie en nu situeert hij zijn verhaal in de cocon van een Erasmusproject. De hoofdfiguur, Xavier, trekt voor een jaar naar Barcelona, met de bedoeling er zijn studies economie af te maken. Het duurt een tijdje voor hij in de sfeer raakt, maar uiteindelijk zal het contact met al de verschillende nationaliteiten en culturen hem helemaal doen openbloeien. Klapisch tracht zijn film vooral in het begin ook visueel van het scherm te laten spetteren, maar op die momenten wordt nog maar eens duidelijk dat zijn talenten elders liggen. Bij het handvol personages waarmee hij Xavier omringt bijvoorbeeld. Dit neemt niet weg dat Lauberge espagnole (Frans voor de grote janboel) meer dan één lans breekt voor een verenigd Europa.Volgende week leest u in Tijd-Cultuur een gesprek met Klapisch.Van Cédric KlapischMet Romain Duris, Cécile de France, Judith Godrèche, Audrey Tatou, Kelly ReillySamenstelling: Ruben NOLLETBlaffende hondenAan de manier waarop hij met dieren omgaat, kan je iemands ware aard herkennen, luidt een volkswijsheid. Als dat zo is, gaat het niet goed met Zuid-Korea. Tenminste, zo ziet de cineast Bong Joon-ho het. In de bizarre en warrige tragikomedie Barking Dogs Never Bite schetst hij het beeld van een land vol mensen die om uiteenlopende redenen gefrustreerd rondlopen en dat op elkaar en op hun huisdieren afreageren. Centraal staat een jonge intellectueel die thuis niets in de pap te brokken heeft en het op zijn heupen krijgt van een keffer die dag in dag uit het flatgebouw waar hij woont op stelten zet. Wanneer hij moegetergd besluit het beest eens en voor altijd het zwijgen op te leggen, brengt hij een hele kettingreactie op gang. Wat Bong Joon-ho precies wil vertellen, is niet altijd even duidelijk. Toen hij naar het Turnhoutse festival Open Doek kwam om zijn film voor te stellen, vroegen we een paar woorden uitleg.Ik las een recensie waarin jouw humor vergeleken werd met die van Samuel Beckett. Is dat wat je in je hoofd had toen je Barking Dogs Never Bite schreef?Bong Joon-ho: Ik ken Beckett en ik heb veel van zijn stukken gezien, maar ik kan niet zeggen dat hij een grote invloed op me heeft uitgeoefend. Maar als je de intentie hebt een maatschappij-kritisch verhaal te vertellen, is het altijd beter dat met zwarte humor aan te pakken en daarnaast de personages goed uit te lichten. Bovendien hou ik zelf veel van dat soort wrede humor, zoals Todd Solondz hanteert in Welcome to the Dollhouse en Happiness.Dit is je eerste film als regisseur, maar je hebt bijvoorbeeld ook al het scenario geschreven voor een actiefilm over een duikboot. Dat is iets totaal anders.Bong Joon-ho: Een mens moet ook zijn boterham verdienen, nietwaar. (lacht) Voor mijn eerste film wou ik iets persoonlijks maken, en de ideeën en de sfeer komen allemaal uit mijn eigen ervaringen en verbeelding. Dit is het soort verhaal dat ik altijd al heb willen vertellen.Het beeld dat je schetst van je land is niet bepaald rooskleurig. Werkloosheid, corruptie, een gebrek aan communicatie, noem maar op. Overdrijf je een beetje, of gat het er in Zuid-Korea echt zo aan toe?Bong Joon-ho: Hier en daar overdrijf ik natuurlijk wel een beetje. Als de hoofdfiguur een hond van het flatgebouw slingert bijvoorbeeld, of een kerel honden vangt om ze in de kelder op te eten. (lacht) Maar veel van de aspecten van dit verhaal zijn gebaseerd op de werkelijke situatie van de Koreaanse maatschappij. Dat je iemand moet omkopen om een leerstoel te krijgen aan de universiteit, of dat een vrouw ontslagen wordt omdat ze een kind verwacht, bijvoorbeeld. Of het ongemak waarmee de personages zich in die maatschappij begeven.Is het legaal om iemand te ontslaan omdat ze zwanger is?Bong Joon-ho: Vroeger gebeurde dat niet, maar sinds de economische crisis van het einde van de jaren 90 is het schering en inslag. Toen moesten er zwaar gesaneerd worden, en de zwangere vrouwen waren de eersten die mochten opstappen. Het werd niet met zoveel woorden gezegd, maar het kwam er wel op neer. Volkomen onwettig, maar wat doe je eraan? Gelukkig is de economische situatie intussen al een stuk opgeklaard en komt het nu minder voor.Het opschrift dat geen enkel dier pijn werd berokkend zie je regelmatig in de generiek staan, maar jij begint je film ermee. Waarom?Bong Joon-ho: Ik was bang dat veel mensen zo gechoqueerd zouden zijn door wat die arme dieren overkomt dat ze niet meer op het verhaal letten. Ik wou dus van bij het begin duidelijk maken dat er niks aan de hand is. Barking Dogs Never Bite gaat niet over dieren maar over menselijke relaties. Zonder dat opschrift zou het publiek zich te veel op de hondjes richten. Om diezelfde reden laat ik bijvoorbeeld ook niet de dode hond in de kast zien.Op een moment zien we twee arbeiders praten. De ene zegt Niemand volgt de regels nog in dit land, waarop de andere antwoordt Dat is al zo sinds de bevrijding. Waarover heeft hij het?Bong Joon-ho: Over het einde van de Japanse bezetting in 1945. Maar dat is geen politiek statement. Het is meer een algemeen grapje dat de mensen van de oudere generatie maken. Zij hebben die bezetting nog meegemaakt, en toen was alles heel strak geregeld. De grap is dan dat het land sindsdien helemaal naar de knoppen gaat omdat niemand nog zulke strakke regels naleeft.Welke rol speelt de legende van Boiler Kim in het verhaal?Bong Joon-ho: Dat is een klein verhaaltje dat de rest een beetje moet bijlichten. Op een eerste niveau is het een grap van die conciërge, die zijn makkers wil bang maken opdat ze zijn geheim niet te weten komen. Maar er is nog een andere relatie tot de film als geheel. Het hoofdpersonage hoort die legende ook, en hij worstelt net met het dilemma of zijn leerstoel aan de universiteit omkoping waard is. Moet hij zijn eigen idealisme en puurheid opgeven om een positie in de maatschappij te verwerven? De legende van Boiler Kim gaat net over iemand die weigerde om het spelletje van de maatschappij mee te spelen en die daarom ingemetseld werd.Zie je deze film in de eerste plaats als een situatieschets, of wil je een bredere boodschap meegeven?Bong Joon-ho: Ik heb geprobeerd er verschillende lagen in te stoppen, maar de nadruk ligt toch bij de twee hoofdpersonages. De laatste scène zou het moeten samenvatten. Het meisje verliest haar job maar loopt op het einde door een zonovergoten bos. De man krijgt daarentegen de job die hij wou, maar hij verzinkt in de duisternis omdat hij zijn idealen opgegeven heeft. Dat beeld vat mijn boodschap goed samen. RNBarking Dogs Never Bitespeelt nu in de zalen.