Advertentie
Advertentie

Art Sound

A museum is not essentially different from a business of any sort en A gallery is a place of business. Het zijn maar twee van de vele nu eens kritische dan weer droog-komische of banale uitspraken die Jonathan Horowitz laat resoneren in de voor het overige lege presentatieruimte van galerie Van Laere Contemporary Art. Er is eveneens werk te zien van Ricci Albenda, jeugdvriend en collega-controlefreak van Horowitz. Ruim vijftig minuten lang praat de joods-Amerikaanse kunstenaar-filosoof over koetjes en kalfjes, over het waarom van zijn kunstenaarschap, over aard en positie van diverse kunstinstellingen en dergelijke meer. Deze praatsessie wordt integraal weergegeven, ongecensureerd, alle achtergrondruis, versprekingen en aarzelingen, de lange pauzes en de ontelbare tussenwerpsels die karakteristiek zijn voor de spreektaal werden niet geëlimineerd. Deze auditieve performance, die in een meer uitgebreide versie te beluisteren valt in het kader van het stadsproject Over the Edges, kreeg de titel Talking without thinking mee. De kijker-luisteraar - Horowitz schijnt deze uiterst minimale geluidsinterventie immers te beschouwen als een ruimtevullende installatie doet echter een totaal andere indruk op. Hoewel de opname gebeurde zonder voorbereidingen, het resultaat louter op improvisatie gebaseerd is en het gebabbel nogal vrijblijvend klinkt, lijkt het alsof Horowitz eindeloos nadenkt over elke zin die hij formuleert. Zijn stem hapert en stokt, hij zucht, steunt en blijft minutenlang zwijgen en lijkt elk woord te herkauwen. Dit langzaamaan spreken heeft in eerste instantie een impact op de tijdsbeleving, de precieze betekenis van wat gezegd wordt is mijns inziens minder van belang. De hele sessie lijkt eindeloos lang te duren, je wacht op een briljante uitspraak, een puntige oneliner, een pointe of een ontknoping, maar die komen er niet. Tijd is eveneens het centrale element in de tweede installatie die Horowitz laat zien in de Antwerpse galerie. Universal Calendar, een installatie annex videosculptuur die tot voor kort te zien was in Kunstmuseum Bonn tijdens de eveneens door Jan Hoet opgezette tentoonstelling Zeitwenden, berust op een ingewikkeld rekensysteem dat uitgaat van de ons vertrouwde gregoriaanse kalender, de datum van het ontstaan van de aarde en de kalender die gehanteerd werd in het Oude Egypte. Dit nieuwe tijdsberekeningsconcept moet de verschillen die bestaan tussen de joodse, islamitische, Chinese en andere kalendersystemen tenietdoen. Veeleer dan een praktisch toepasbaar stelsel is dit een soort intellectueel spel dat in eerste instantie de relativiteit van de bestaande westerse en zogenaamd neutrale tijdsindeling aantoont.Jonathan Horowitz en Ricci Albenda, tot 7 juli in Van Laere Contemporary Art, Verlatstraat 23-26, Antwerpen. Van dinsdag tot zaterdag, telkens van 14 tot 18 u. Inlichtingen: 03/03/257.14.17.Wereld op zijn kopHet voormalige fabriekspand waarin Etablissements den Face sinds zijn ontstaan huist, heeft een uitgesproken charme maar is door zijn ongebruikelijke structuur meteen ook een zeer moeilijke ruimte om beeldend werk te presenteren. Michael van den Abeele, wiens solotentoonstelling tot 8 juli te zien is, slaagt er maar gedeeltelijk in het potentieel van die toonzalen te activeren. Zijn ingrepen zijn voorzichtig, subtiel, hebben veel weg van proefnemingen en worden zo nu en dan helemaal opgeslokt door de omringende ruimte, die een zeer uitgesproken karakter heeft. Aan een van de wanden bevestigde Van den Abeele (die eveneens is opgenomen in de binnenkort van start gaande groepstentoonstelling Orbis Terrarum onder auspiciën van Moritz Küng) een piepkleine sculptuur annex gimmick. Het gipsei waarin de navel van de kunstenaar werd afgedrukt, lijkt niet alleen te refereren aan het ei als oeroud vruchtbaarheidssymbool, naar noties als begin en geboorte, maar ook naar navelstaarderij, de kunstenaar die de eigen denkwereld als maatstaf en uitgangspunt neemt om het universum te beoordelen. Volgens coördinator Guy Bovyn, samen met Eva Gonzalez-Sancho verantwoordelijk voor het tentoonstellingsbeleid van Etablissements, is het er de kunstenaar onder meer om te doen de relativiteit van de grote wetenschappelijke theorieën aan te tonen. Hij doet dat op een fantasierijke, maar ook een beetje gratuite manier met een aantal fotomanipulaties van hemellichamen, beelden die vragen oproepen als Welke uitwerking zou een dubbele maan hebben op het leven op aarde, Wat als de aarde rond de maan zou draaien en niet omgekeerd?. Veel sterker en veelzeggender zijn de omgekeerde dias die Van den Abeele op twee haaks op elkaar staande wanden projecteert. We zien een paar handen in posities die lijken te verwijzen naar gebarentaal maar ook naar de codes van de Indiase tempeldans Bharata Natayam. De handen, die een vage verwantschap tonen met tekeningen op primitieve en non-verbale gebruiksaanwijzingen, lijken afstanden en afmetingen te visualiseren. Constellaties van semi-geometrische figuren, aan elkaar gelieerde rechthoeken, cirkels en hoeken, complementeren het geheel. Even bevreemdend als interessant zijn de robotfiguren, gerealiseerd op basis van een eenvoudig tekenprogramma op computer, die op de wanden zijn aangebracht. Ze lijken nergens in verband mee te staan en lijken alleen de dimensies en eigenheid van de ruimte te accentueren. In de Clockroom wordt een aantal videos vertoond die enige affiniteit hebben met het werk van Van den Abeele. Manon de Boer laat iemand uit het blote hoofd plaatsnamen reciteren en speelt zo in op fenomenen als herinnering en verbeelding en registreren, bij Vera Weisgerber probeert een hand haar eigen schaduw te tekenen en Harald Thys voert een nonsensicaal wetenschappelijk experiment uit met teddybeer en auto. In al hun verscheidenheid illustreren de videos de disparaatheid van Van den Abeeles presentatie. Een presentatie die net niet richtingloos is maar wel het product van een kunstenaar die hoogstwaarschijnlijk nog vaak tast, zoekt en weifelt.Michael van den Abeele, nog tot 8 juli in Etablissements den Face, Artesiëstraat 56, Brussel. Van donderdag tot zaterdag: van 14 tot 19 u.Samenstelling: Ann DEMEESTER