Advertentie
Advertentie

Clementia

De paars-groene coalitie, aangevuld met de VU, bereikte gisterenmorgen, na een nachtelijke uitputtingsslag, een akkoord over de uitvoering van het Hermes- en Lambermontakkoord. Op de heiligenkalender prijkte gisteren de naam van Clementia. Een flinke portie politieke welwillendheid is voor het akkoord van levensbelang.Zowel de Franstaligen als de Vlamingen trachtten tijdens de onderhandelingen het laken nog wat meer naar zich toe te trekken. Maar aan de essentie van Hermes en Lambermont werd niet meer geraakt. De mankementen van beide akkoorden blijven bijgevolg overeind, waarbij het al een succes mag heten dat de Vlaamse onderhandelaars zich tijdens de nachtelijke onderhandelingen niet tot nieuwe substantiële toegevingen hebben laten verleiden.Het belangrijkste minpunt van de nieuwe stap in de staatshervorming, is dat de drieledigheid wordt versterkt. Brussel wordt door de grotere eigen fiscaliteit en de regionalisering van de gemeente- en provinciewet meer dan ooit een région à part entière. Dat de overheveling van gemeente- en provinciewet, die al in het Sint-Michielsakkoord van 1993 is ingeschreven, zo lang op zich liet wachten, heeft precies te maken met het feit dat aan Vlaamse zijde de bereidheid ontbrak om die wetten over te hevelen zonder bijkomende garanties voor de Vlaamse Brusselaars. De Vlaamse onderhandelaars stellen dat die bijkomende garanties er slechts konden komen in ruil voor bijkomende garanties voor de Franstaligen in de Vlaamse rand. Die prijs werd terecht niet betaald. Maar de Vlaamse onderhandelaars hadden wel de koppeling tussen Brussel en de rand moeten weigeren. In tegenstelling tot de rand is Brussel een tweetalig gewest en als hoofdstedelijk gewest de sluitsteen van onze communautaire staatsordening. Dat de Vlaamse onderhandelaars van de evenwaardige machtsdeelname van de Vlamingen in Brussel op alle niveaus geen breekpunt wilden maken, toont de toenemende kloof tussen Brussel en Vlaanderen aan. Vlaanderen laat Brussel (nog) niet los, maar is niet langer bereid zijn eigen dynamiek te laten afremmen door het probleem Brussel. De gespletenheid van de Brusselse Vlamingen die, naargelang het hen best uitkomt, nu eens de Vlaamse dan weer de Brusselse kaart trekken, is hier zeker niet vreemd aan. Tegelijk plaatst de drieledigheid Vlaanderen evenwel in een structurele minderheidspositie. Een ander belangrijk minpunt van het akkoord is dat de financiële autonomie die de gewesten verwerven erg onvolmaakt is. In ruil verwerven de Franstaligen wel het extra geld dat zij voor hun onderwijs claimden, waardoor voor lange tijd elke Vlaamse stok achter de communautaire deur verdwijnt. De splitsing van het gezins- en gezondheidsbeleid bijvoorbeeld blijft voor onbepaalde tijd een Vlaamse wensdroom. De Franstaligen hebben er over gewaakt de transfers in de sociale zekerheid veilig te stellen.De weg van wetsontwerp tot wet is niettemin nog lang. Zo kan de Raad van State nog spaken in de wielen steken. En het FDF heeft al aangekondigd het akkoord niet goed te keuren. Hierdoor moeten meerderheid en VU in de Kamer alle hens aan dek roepen om de vereiste tweederde meerderheid te halen. Het volstaat dat een VUer onvoldoende welwillendheid aan de dag legt om het hele akkoord te kelderen. Stefaan HUYSENTRUYT