David tegen GoliathJohn Paul Rathbone

Een Europees beursgenoteerd bedrijf spot met de vragen van minderheidsaandeelhouders over hun rechten en heeft het over pogingen de 'koers te manipuleren'. De beleggers trekken daarop naar de rechtbank om klaarheid in de zaak te krijgen. We hebben het hier over de Belgische Nationale Bank (NBB), een bedrijf dat voor de helft eigendom is van de Belgische Staat en voor een deel op de Brusselse beurs staat genoteerd. De herrie draait om de goud- en wisselreserves van de NBB. Deminor, een groep die de rechten van aandeelhouders behartigt, argumenteert dat de bank die reserves moet verdelen onder haar beleggers. Sedert de introductie van de euro drukt de NBB immers geen geld meer, betoogt de groep. De bank repliceert dat ze nog steeds de wettelijke eigenaar van het goud is en niet naar eigen goeddunken over de reserves kan beschikken. Bijgevolg zijn de rechten die aandeelhouders normaal toekomen, in dit geval niet van toepassing. Indien een andere Europese onderneming dergelijke uitspraken zou doen, zou dat werken als een rode lap op een stier. En ook de beleggers gingen in de aanval. Tot dusver is er geen definitieve uitspraak. Deminor, dat de zaak tot het bittere einde wil doorzetten, hoopt dat Goliath het daar tegen David zal moeten afleggen. De geschiedenis wijst uit dat er kans op succes is. Vorig jaar slaagden minderheidaandeelhouders van de Bank voor Internationale Betalingen - de centrale bank van de centrale banken - erin de voorwaarden van een uitkoopbod te laten verbeteren. Indien de Belgische overheid beslist dat voorbeeld te volgen, zou het gelijk of ongelijk van Deminor kunnen helpen om de 'fair price' van de aandelen van de NBB te bepalen. Volgens het 'dividend discount model' zijn de aandelen 3.100 euro waard. Deminor geeft de voorkeur aan een waardering volgens de netto-actiefwaarde (NAV). Die waardeert de aandelen tussen 3.247 tot 11.087 euro indien het goud- en de wisselreserves en winsten op de beleggingsportefeuille worden meegerekend. Maar is de NAV bepalend? De Japanse centrale bank bijvoorbeeld wordt op dit ogenblik verhandeld tegen minder dan 1 procent van zijn boekwaarde. Weinig mensen vinden het nochtans een 'koopje'. Wat de klacht van Deminor ook oplevert, de markt van aandelen van centrale banken blijft mysterieus.