De nieuwe ongelijkheidStefaan HUYSENTRUYT

Precies op de dag dat Guy Verhofstadt met zijn Open Brief aan de burger de aftrap gaf voor de verkiezingscampagne van zijn partij, meldde Vivant opnieuw naar het Arbitragehof te stappen met een nieuw verzoek tot gedeeltelijke schorsing van de nieuwe kieswet. Mogelijk stapt volgende week ook de N-VA opnieuw naar het Hof. Het arrest van deze week is reeds een lelijke streep door de verkiezingsrekening van de regeringspartijen. Een nieuwe schorsing kan hun electorale strategie nog meer averij doen oplopen.De schorsing van de kieshervorming in het oude Brabant, waartoe het Hof deze week besliste, heeft tot gevolg dat het stemmenreservoir dat partijcoryfeeën als Frank Vandenbroucke, Rik Daems en Magda Aelvoet kunnen aanboren, beperkt wordt. Daarnaast werd ook de kiesdrempel in Brabant geschorst. Ook die schorsing kan de regeringspartijen pijn doen omdat het voor kleine partijtjes of scheurlijsten makkelijker wordt een zetel te behalen. Bovendien doet die schorsing een nieuwe ongelijkheid ontstaan. Er zijn nu immers kieskringen met en kieskringen zonder kiesdrempel. Vivant vraagt het Arbitragehof dan ook de invoering van de kiesdrempel in alle kieskringen te schorsen. Paars-groen streefde met de invoering van een kiesdrempel een dubbel doel na. Vooreerst moest die ervoor zorgen dat het voor kleine en/of nieuwe partijtjes moeilijker zou worden om door te breken. Maar voor alles moest de drempel voorkomen dat de N-VA, het laatste restant van het democratisch Vlaams-nationalisme, een voet aan de electorale grond zou krijgen. Maar alvast voor Brabant bestaat die drempel niet meer. Samen met de daar heringevoerde apparentering verhoogt dit voor de partij van Geert Bourgeois de kansen op een zetel. Als het Arbitragehof de kiesdrempel ook in de andere kieskringen schorst, nemen de kansen van de N-VA ook elders toe. In regeringskringen wordt ervan uitgegaan dat het nieuw verzoek tot schorsing bij het Arbitragehof weinig kans maakt. Het Hof suggereerde immers zelf om voor het oude Brabant terug te vallen op de oude kieswetgeving, een suggestie die de regering rigoureus heeft opgevolgd. Maar zelfs als het Hof het nieuwe verzoek over een aantal weken afwijst, gaat de regering niet vrijuit. Dat er, zo kort voor de stembusgang, over de verkiezingen nog rechtsonzekerheid hangt, is enkel en alleen te wijten aan het feit dat paars-groen op de valreep de spelregels in haar voordeel is gaan wijzigen. Ook voor de wijziging van spelregels bestaan nochtans regels. De eerste is dat je spelregels verandert in tempore non suspecto en niet net voor het spel begint. De tweede luidt dat je spelregels wijzigt in een zo groot mogelijke consensus met alle spelers. Zo vermijd je dat, eens de volgende spelers aan zet zijn, ze de spelregels opnieuw wijzigen, ditmaal in hun voordeel. Beide regels werden door paars-groen met voeten getreden. En dus zal de paars-groene kieshervorming geen lang leven beschoren zijn. Als het Arbitragehof de genadeslag niet geeft, dan zal het de eerstvolgende anderskleurige coalitie zijn.