Advertentie
Advertentie

Een getuige te ver

Zou het dan tóch niet de kiezer zijn die beslist of de paars-groene regeringscoalitie na de parlementsverkiezingen van (uiterlijk) 15 juni 2003 al dan niet doorgaat, zoals politici van allerlei rang, stand en kunne ons al enige tijd voorhouden? Jeannine Leduc, de kordate aanvoerster van de VLD-fractie in de Senaat, heeft sp.a-senator Guy Moens meegedeeld, dat de Vlaamse socialisten het bij de volgende regeringsvorming kunnen schudden als ze het compromisvoorstel over de dotaties aan de leden van de koninklijke familie niet steunen. Dat is althans wat Moens in het VTM-journaal heeft gezegd. Leduc ontkende dat zij enige druk zou hebben uitgeoefend. Zij geeft wel toe dat zij er Moens op gewezen heeft dat het koningshuis veel invloed heeft. Sp.a-senaatsfractievoorzitter Myriam Vanlerberghe, die getuige was van het gesprek, vond dat haar partijgenoot te fel had gereageerd. Zij herinnerde zich niettemin dat Leduc iets had gezegd over het Paleis en het voortbestaan van de regering, maar zonder de sp.a te viseren.Verworven rechtenWat er ook van zij, de meerderheid is verdeeld over en zit verveeld met de zaak. Het is begonnen toen de regering-Verhofstadt een jaar geleden en stoemelings besliste aan prins Laurent een dotatie toe te kennen. s Konings jongste spruit had er naar verluidt mee gedreigd keet te schoppen en zelfs het gerecht in te schakelen indien hij nog gediscrimineerd zou worden tegenover zijn broer Filip en zijn zuster Astrid.Prins Filip krijgt sinds de troonbestijging van zijn vader, koning Albert II, in 1993, een dotatie. Met de toekenning volgde het parlement de gewoonterechtelijke regel de kroonprins en vermoedelijke troonopvolger financieel bij te staan in de voorbereiding van zijn opdracht. In de grondwet staat niets over de verlening van staatssteun aan de kinderen van de koning en aan andere leden van het Koninklijk Huis. De grondwet bepaalt enkel dat de civiele lijst door de wet wordt vastgesteld voor de duur van de regering van elke koning.Toen in 1999, naar aanleiding van zijn huwelijk met Mathilde dUdekem dAcoz, de dotatie aan prins Filip werd verhoogd, beslisten regering en parlement aan prinses Astrid eveneens een dotatie toe te kennen. Tot dan toe was maar één keer aan een niet-troonopvolger een dotatie gegeven, met name aan prins Philippe, de tweede zoon van Leopold I. Vorig jaar stemden de Kamer en de Senaat er, onder druk van de regering, mee in prins Laurent op zijn beurt met een dotatie te verblijden.Het wetsontwerp raakte niet zonder slag of stoot goedgekeurd. In de Senaat stemde een meerderheid van de leden van de commissie voor Financiën in met een amendement van Jean-Marie Dedecker (VLD), dat een einde wilde maken aan de inflatie van prinselijke dotaties. In het vervolg zou enkel de kroonprins recht hebben op een financiële tegemoetkoming. Die beperking was niet naar de zin van het Paleis, dat de Coburg-lobby in de Wetstraat aan het werk zette. Dedecker trok zijn amendement in, nadat hij de toezegging had gekregen dat een werkgroep een regeling voor de dotatie van de leden van de koninklijke familie zou opstellen.De werkgroep kwam niet tot overeenstemming. Een meerderheid van de leden van de senaatscommissie voor Financiën stond eind mei op het punt een wetsvoorstel van enkele VLDers en groenen goed te keuren, dat bepaalt dat de dotatie aan Astrid en Laurent vervalt bij de troonbestijging van Filip. Het Paleis luidde, via de hand van premier Verhofstadt, de alarmbel. De regering liet het voorstel afvoeren en gaf de meerderheidsfracties het bevel een compromis te zoeken, zonder te raken aan de verworven rechten van de twee koningskinderen.Dat compromis is er nog niet en het lijkt weinig waarschijnlijk dat het snel gevonden wordt. Tegen het voorstel dat voorligt en Astrid en Laurent tot hun 65ste levensjaar een dotatie geeft, is er in verscheidene fracties verzet. De zaak zou als een banaal faits-divers kunnen worden afgedaan, indien ze niet een zoveelste illustratie was van de occulte macht van de monarchie en het vazallengedrag van een groot deel van de politieke klasse tegenover het Hof de mateloze ministeriële ambities zouden wel eens op een koninklijk veto kunnen stranden, nietwaar? Wat de grond van de zaak betreft, is er geen reden om, buiten de kroonprins, de kinderen van de koning uit de staatsruif te laten eten. We zijn verkozenen van het volk die moeten verhinderen dat er kwistig wordt omgesprongen met belastinggeld, zei Jean-Marie Dedecker op 16 oktober in de Senaat. Kennelijk zijn niet alle volksvertegenwoordigers die mening toegedaan.ManifestTussen de aspergeteelt en het politieke bedrijf blijken parallellen te bestaan. De asperge moet drie jaar groeien voordat ze voor het eerst geoogst kan worden. Drie jaar heeft Luc van den Brande gewacht om deze week als oppositielid aan te knopen bij de onder zijn minister-presidentschap begonnen maar na de verkiezingen van 1999 onderbroken traditie om de pers tijdens een aspergelunch op de hoogte te houden van zijn politieke inzichten. De tweede gelijkenis tussen een asperge en de politiek laten wij geheel voor rekening van Van den Brande: Als het paars er aan is, is het goede er af.Van den Brande heeft zich, zoals het een afgetreden minister-president past, lang onthouden van kritiek op de nieuwe regering, behalve als het ging om de vermindering van de kredieten voor wetenschappelijk onderzoek. Twee jaar vóór de verkiezingen van een nieuw Vlaams Parlement, is aan de quarantaineperiode een einde gekomen en schakelt hij in een hogere oppositieversnelling.Bovenaan zijn agenda staat de volgende staatshervorming. De paars-groene meerderheid heeft zijn voorstel om die in het Vlaams Parlement voor te bereiden, afgewezen. Van den Brande doet nu een tweede poging. Hij stelt voor een Vlaamse Conventie op te richten, waarbij niet alleen parlementsleden en ministers worden betrokken, maar ook lokale bestuurders, academici, de sociale, economische, financiële en culturele wereld, en het brede middenveld. Van den Brande heeft al een ontwerp van Manifest voor Vlaanderen klaar. Misschien heeft hij deze keer meer succes. Zijn opvolger, Patrick Dewael, stelt woensdag een geschrift voor over de staatkundige toekomst van Vlaanderen. Het heet Het Vlaams manifest.4FMOppositievoering houdt risicos in. Vraag het maar aan Carl Decaluwé, de gedreven CD&V-volksvertegenwoordiger. De ernstige en betrouwbare getuige die hij opvoerde over de betaling van smeergeld bij de toekenning van een zendvergunning aan de commerciële radiozender 4FM, bleek een niet onbesproken figuur uit de onderwereldsfeer te zijn. De onthulling trof het dossier in de achilleshiel. De meerderheidsfracties, woensdag in het Vlaams Parlement, en de krantencommentatoren namen zijn cowboyverhalen op de korrel. (Terloops: een taalkundige moet eens nagaan hoe een ongeloofwaardig verhaal dat volgens het woordenboek een indianenverhaal is, een cowboyverhaal is geworden).Het lijkt erop dat Decaluwé een getuige te ver is gegaan. Het zou verkeerd zijn die uitschuiver aan te grijpen om de 4FM-affaire onder te spitten. Er zijn te veel indicaties dat het zaakje niet zuiver is. De meerderheidsfracties wijzen best niet te snel de oprichting af van een parlementaire onderzoekscommissie, die kan nagaan of de overheid, die het algemeen belang moet dienen, niet te zeer particuliere belangen heeft gediend. Waarbij overigens de vraag rijst, wat al de bijdrage is geweest van de twee commerciële radiozenders aan het algemeen belang.