kolom

Hels concertWoensdag 21 augustusNederland 3, 19u58:Het uur van de wolf - Gimme shelterEen goede vier maanden na Woodstock, in december 1969, gaven Jefferson Airplane en de Rolling Stones een gratis concert op de Altamont Speedway in de buurt van Oakland (Californië). Zon 300.000 mensen daagden op. De organisatoren hadden de Hells Angels belast met de security. De Angels hielden zich echter vooral bezig met het aftuigen van het publiek - er viel zelfs een dode. De Stones speelden net Sympathy for the Devil toen de 18-jarige Meredith Hunter neergestoken en doodgeslagen werd door enkele leden van de bende. Gimme Shelter is het relaas van dit helse concert. Het is een ondertussen klassieke muziekdocumentaire van de gebroeders David en Albert Maysles en de monteuse Charlotte Zwerin. De jonge George Star Wars Lucas was een van hun 21 cameramensen. In de film zien wij niet alleen de nummers van de Stones, maar ook het geweld, en de wanhopige pogingen van Mick Jagger om de zaak te bekoelen: Everybody be cool now, Can we still collect ourselves, everybody?. En wij zien het publiek: dansend, gedrogeerd, of afgetuigd door de security. De film is zo opgebouwd dat zij ook de reacties van de Stones te zien krijgen als ze achteraf de opnamen van de Maysles Brothers bekijken en zich herinneren wat er gebeurde. De film eindigt met een close up van een lijkbleke Jagger die kijkt naar de rushes terwijl de waanzin tot hem doordringt. Het concert was een keerpunt in de carrière van de Stones en het definitieve einde van de flower power van de jaren zestig. OverlevingstochtWoensdag 21 augustusCanvas, 22u35:Bewogen leven - Julianes Sturz in Den DschungelDe Duitse Regisseur Werner Herzog is gefascineerd door de Amazone. Dat blijkt niet alleen uit zijn speelfilms en zijn Kinski-portret Mein Liebster Feind, maar ook uit deze documentaire, die het ongelooflijke verhaal vertelt van Juliane Köpcke. In december 1971 nam de toen 14-jarige Juliane samen met haar moeder het vliegtuig van Lima naar Pucallpa in Peru. Veertig minuten later verdween het vliegtuig van de radar. Intensieve zoekacties leverden niets op. Het vliegtuig was spoorloos verdwenen, ergens neergestort in het eindeloze oerwoud. Veertien dagen later kwam een totaal verwaarloosd en uitgehongerd meisje uit de jungle weer in de bewoonde wereld. Juliane had twee weken lang gestapt, zich met planten gevoed en talloze hachelijke situaties overleefd. Ze was de enige. In 1994 is Juliane een gewone huisvrouw. Samen met Werner Herzog reconstrueert ze ter plekke, in de jungle, de gebeurtenissen van 23 jaar geleden.Joyce in TriëstZondag 25 augustusKlara, 12u05:Très Trieste JoyceJ.P. Rondas pakt in zijn zondagse programma op Klara uit met Très Trieste Joyce, een vierdelige reeks over James Joyce, de stad Triëst en Joyces roman Finnegans Wake. James Joyce woonde van 1904 tot 1920, van zijn tweeëntwintigste tot zijn achtendertigste levensjaar, in Triëst. Het was zeker geen gelukkige tijd voor hem, maar wel een heel inspirerende. Hij ontwierp er immers een van zijn beroemdste personages: Leopold Bloom, de hoofdrolspeler in zijn roman Ulysses. Deze Hongaarse jood die in Dublin woont, is een amalgaam van kenmerken van Triëstse joden die Joyce daar heeft gekend. De stad die aan de kop van het schiereiland Istrië ligt was de enige Habsburgse zeehaven: geopolitiek belangrijk dus, en vandaar ook een echte multiculturele stad. Joyce maakte er kennis met de Italiaanse auteur Italo Svevo. Maar ook Finnegans Wake, die ontzaglijke woordspelige bewerking van een zelfverzonnen mythisch gegeven, heeft veel met Triëst te maken. Joyce heeft in Triëst immers de veeltalige habitus verworven, die hem toeliet van het Engels een soort Europees-Joycees te maken. Sommige critici vragen zich dan ook af of het wel zo verstandig is te proberen die hele structuur in het Nederlands om te zetten. Toch is de Nederlandse vertaling een Europees unicum geworden, in die prachtband in de gouden reeks bij Atheneum-Polak & Van Gennep.Musica BrittanicaZondag 25 augustusKlara, 19u30:Podium - Laus PolyphoniaeZondag is het Klaradag op het Festival Laus Polyphoniae in Antwerpen. Dit jaar is het thema Musica Brittanica: wij horen muziek van Engelse polyfonisten in Engeland en Vlaanderen en hun internationale context. Klara is er de hele dag bij. In een extralang Podium kunt u luisteren naar wat er die dag tijdens Laus Polyphonae te horen was: drie concerten en tussendoor ook gesprekken met o.m. de musicus in residence, Jos van Immerseel. Al in het programma Polyfolie kan u om ca.11 uur luisteren naar een rechtstreeks concert vanuit de Van Gesselzaal in het Elzenveld door de sopraan Anne Grimm, Peter Van Heyghen, blokfluit en Kris Verhelst, klavecimbel. Om 20 uur kunt u luisteren naar een rechtstreeks concert vanuit de Sint-Augustinuskerk in Antwerpen. Onder de titel Sacrae Cantiones pakt Jos van Immerseel deze keer de pure polyfonie aan. Hij selecteerde hiervoor een achttal zangers. Op het programma staat een bundel geestelijke motetten van Thomas Tallis. Na dit concert horen wij fragmenten uit het middagconcert door Charivari Agréable. Zij spelen muziek uit The Fitzwilliam Virginal Book. Dit werk bevat klaviermuziek van de belangrijkste Engelse componisten: William Byrd, John Bull, Giles Farnaby, Orlando Gibbons, Peter Philips. De muziek uit dit monumentale handschrift wordt echter niet op virginaal, maar door een kleurrijk broken consort met fluit, viool, luit, citer en klavecimbel uitgevoerd. Een concert waarmee Charivari Agréable (prettig lawaai) zijn naam alle eer aandoet.Om 23 uur kunt u luisteren naar een rechtstreeks concert vanuit de kapel van het Elzenveld door de sopraan Katelijne van Laethem, de altus Patrick van Goethem, de bariton Lieven Termont, en de tenor Jan van Elsacker. Piet Strijkers speelt viola da gamba en Jan van Outryve renaissanceluit. Zij vertolken werk van John Dowland. A Pilgrimes Solace (troost voor een pelgrim) werd gecomponeerd in 1612 en is zowat het muzikale testament van John Dowland. Het is een reflectie van een oude man, die terugkijkt op een goedgevulde, rijke carrière. Een verstilde bundel, die zich uitstekend leent om in de nachtelijke kapel van het Elzenveld door fijnproevers te worden gesmaakt en beleefd.SoldatenliederenZondag 25 augustusNederland 3, 21u10:Zomergasten - Anna EnquistHet onvolprezen VPRO-programma Zomergasten beleeft alweer zijn derde, en voorlaatste, aflevering. Na Mies Bouwman en Cees Fasseur praat Adriaan van Dis een hele avond met de dichteres Anna Enquist. Leidraad in het programma zijn de favoriete televisiemomenten die de dichteres heeft uitgekozen. Enquist is een van de bekendste dichteressen van Nederland. Ze publiceert regelmatig gedichten en verhalen in het literaire voetbaltijdschrift Hard gras. Enquist werd in 1945 in Amsterdam geboren als Christa Broer. Ze studeerde piano en klinische psychologie. Ze was lange tijd docent psychologie en schoolpsycholoog aan het Sweelinckconservatorium. Naast haar werk volgde ze een opleiding tot psychoanalyticus en in 1988 besloot ze te gaan werken voor het Psychoanalytisch Instituut in Amsterdam. Tot 2001 deed ze daar analyses en therapieën, en verrichtte ze er onderzoek. Ook gaf ze cursussen aan verschillende opleidingen. Kort nadat ze van baan was veranderd, begon Anna Enquist gedichten te schrijven. Ze debuteerde in 1988 met enkele gedichten in het literaire tijdschrift Maatstaf. Voor die tijd was ze nauwelijks geïnteresseerd in poëzie. Toen Arbeiderspersdirecteur Theo Sontrop haar vroeg of ze nog meer gedichten had, moest ze ontkennend antwoorden. Drie jaar later had ze voldoende gedichten bij elkaar voor een bundel: Soldatenliederen (1991). Ze werd meteen herkend als een dichteres met een heel eigen stem en werd uitgenodigd voor poëziefestivals als de nacht van de poëzie en Poetry International. Men sprak van het opvallendste debuut van de afgelopen jaren. De bundel werd bekroond met de C. Buddingh-prijs.Enquist bleek een productieve dichter: In 1993, 1994 en 1996 verschenen respectievelijk Jachtscènes, Een nieuw afscheid en Klaarlichte dag. Als romanschrijver debuteerde Enquist in 1994, met Het Meesterstuk. Met haar tweede roman Het geheim won zij de Trouw/Publieksprijs 1997 - een bewijs van haar populariteit in Nederland. Ook de verhalenbundel De Kwetsuur (1999) bereikte een groot publiek.Anna Enquist was schrijfster van het Boekenweekgeschenk van 2002, De IJsdragers. Het boek is opgedragen aan haar dochter Margit, die in de zomer van 2001 omkwam bij een verkeersongeluk. Aan de vooravond van deze boekenweek verscheen ook de dichtbundel Hier was vuur, gedichten over moeders en kinderen.NerdsMaandag 26 augustusNederland 3, 23u55:Lola da musica - N.E.R.D.Lola da Musica brengt een herhaling van een portret van het producersduo Neptunes, de spin doctors die schuilgaan achter wereldhits van onder anderen Kelis, Ol Dirty Bastard, Jay-Z, Mystikal en Britney Spears en onlangs voor het eerst zelf een plaat hebben uitgebracht onder de naam N.E.R.D. (No-one Ever Really Dies).Met humor en opvallend observatievermogen ontleden Pharrell Williams en Chad Hugo, de jongens achter de schermen met de gouden handjes, in Lola da Musica het product hip hop en schetsen zo een beeld van de hedendaagse hip hopwereld, waarin niets is wat het lijkt. Alleen een ding staat vast: seks verkoopt!Samenstelling: Marc HOLTHOF