Advertentie
Advertentie

Kuifje in Zwitserland

Professor Zonnebloem, de verstrooide professor met de grote snor en de weelderige haardos uit de Kuifjesalbums, heeft echt bestaan. Het was de ontdekkingsreiziger Auguste Piccard die model stond voor de stripfiguur. Piccard gaf zijn avonturengenen door aan de volgende generaties. Wij voelden ons een beetje Kuifje toen we met Jacques, zoon van Auguste, tot op de bodem van het meer van Genève doken in een onderzeeër die hij zelf heeft ontworpen. Daar aanhoorden we het verhaal over kleinzoon Bertrand, die met zijn luchtballon, de Breitling Orbiter III, de wereld rondvloog. Auguste Piccard, geboren in 1884, ontpopte zich tot een gereputeerd Zwitsers fysicus. Hij verrichtte onderzoekswerk naar relativiteit, magnetisme en radioactiviteit. Hij werd hoogleraar aan de universiteit van Zürich en Brussel, maar maakte zich vooral onsterfelijk als ontdekkingsreiziger. Zo slaagde hij er als eerste mens in door te dringen tot de stratosfeer. Telkens opnieuw steeg hij op met een door hemzelf uitgeruste luchtballon tot hij in 1932 een recordhoogte van 16.203 meter hoogte bereikte. Daarna raakte Auguste Piccard gefascineerd door de 200.000 mijlen onder zee van Jules Verne. Hij ging zich toeleggen op diepzeeduiken. De verkenning van grote dieptes kon in die tijd alleen gebeuren met een bathysfeer, die verbonden bleef aan een schip. Auguste Piccard was de eerste die erin slaagde, in 1948, om een onderzeeër te bouwen die autonoom de grote dieptes kon verkennen. Het was de bathyscaaf FNRS, die in Brussel werd gebouwd met de steun van het Belgisch Fonds voor Wetenschappelijk Onderzoek. Hij bestond uit een met benzine gevulde ballon waaraan een bolvormige stalen gondel hing. Door onder water benzine te laten ontsnappen daalde de bathyscaaf, door afworp van ballast steeg hij. Tot in zijn laatste levensjaren - hij stierf in 1962 op 78-jarige leeftijd - bleef Piccard sleutelen aan nieuwe en betere diepzeevaartuigen.Auguste Piccard, die jarenlang in Brussel woonde, was door zijn opvallende verschijning een goede inspiratiebron voor Hergé, die hem als model nam voor de altijd verstrooide, hardhorige Professor Zonnebloem. Zijn bathyscaaf diende als inspiratiebron voor Hergé-leerling Willy Vandersteen, voor de IJzeren Schelvis, de duikboot van professor Barrabas waarmee Suske en Wiske op zoek gaan naar het verdronken eiland Atlantis. En de kapitein uit Star Trek heet ook niet toevallig Luc Piccard. Jacques Piccard werd in 1922 in Brussel geboren en bleek duidelijk met dezelfde genen begiftigd te zijn als zijn vader. Vader Piccard nam zijn zoon al op heel jonge leeftijd mee naar zijn onderzoekskamer. Later gingen vader en zoon samenwerken. Zo ontstond de bathyscaaf Trieste, waarmee Jacques tot 10.916 meter afdaalde in de Mariannen Trog, een diepte die voordien nooit was bereikt. Naar aanleiding van de wereldtentoonstelling in Lausanne ontwierpen ze samen de eerste toeristische onderzeeër, de mesoscaaf Auguste Piccard.Met zijn Ben Franklin PX 15 schreef Jacques wereldgeschiedenis door dertig dagen onder water te blijven voor een tocht van 2.500 km langs de Amerikaanse Oostkust van Florida naar Canada. En het avonturenbloed kroop voort. Kleinzoon Bertrand Piccard slaagde er als eerste in om met een luchtballon rond de wereld te vliegen. Toen hij het op een bepaald moment niet meer zag zitten , was het zijn vader die hem kon overhalen om toch maar niet op te geven.78 jaar is Jacques Piccard nu. Sedert hij getroffen werd door een hersenbloeding, loopt hij met een stok, maar hij blijft een imposante verschijning. Met schoenen aan twee meter, anders 1,98 meter, lacht hij wanneer zijn lengte ter sprake komt.Zijn recentste duikboot, die hij in 1979 ontwierp om wetenschappelijke onderzoekingen van het meer van Genève te verrichten, is de Forel. Hij bouwde die samen met een elektricien en een mecanicien die nog steeds zijn vaste medewerkers zijn. Dagelijks duiken ze om wetenschappelijke proefnemingen uit te voeren in opdracht van verschillende universiteiten. Ze staan ook in voor het onderhoud en de herstellingen. De voornaamste taak van de Forel blijft het onderzoekswerk, maar uit didactische overwegingen, om kinderen milieubewuster te maken, wordt ook gedoken met scholieren. En om het wetenschappelijk werk wat te sponsoren, kan je ook als toerist een duikje nemen. Geen goedkope - 350 Zw.fr. voor een volwassene en 200 Zw.fr. voor een kind tot twaalf jaar -, maar wel een exclusieve belevenis die niet zelden als speciale verjaardagscadeau wordt aangeboden. Sedert 93 hebben ruim duizend personen deze unieke ervaring kunnen meemaken.Wij doken met Jacques Piccard tot op de bodem van het meer, op zoek naar de wrakstukken van de Hirondelle. De Hirondelle was in 1856 de eerste stoomboot die helemaal in Zwitserland werd vervaardigd. In 1862, op een tocht met 800 passagiers langs de oevers van het meer, was hij uitgeweken voor een klein roeibootje. Hij kwam daardoor te dicht bij de kust zodat een rots zijn romp stukreet en het water langzaam binnenstroomde. De passagiers konden met vissersloepjes en reddingsbootjes naar de kant worden gevoerd. Met man en macht werd nog gepoogd om de langzaam zinkende boot terug naar boven te halen. Dat leek aanvankelijk te lukken. Maar toen stak er een storm op, de boot kraakte middendoor en zonk naar de diepte. Het wrak werd pas veertig jaar geleden ontdekt op een diepte van 60 meter. Jammer genoeg herhaaldelijk geplunderd. Dank zij glazen koepel en sterke schijnwerpers van de Forel lijkt het alsof we zelf in het water zitten - maar we blijven droog. De Forel klimt omhoog over de in hout uitgesneden boeg, even verder zien we de loopbrug, het waterrad, de stoomketel, de ramen, de imposante schouw. Alles is bedekt met een wit bezinksel van resten plankton en ander afval. Je wordt er even stil van. MWZwitserland Toerisme, Postbus 213, 1060 Brussel, 02/345.66.76, Brugmannlaan 24, 1060 Brussel, tel.: 0800/100.200.30,website: www.zwitserland.nl