Meer dan de som van de delen

Voor zijn tweede album werkte het Hamburgse zestal Kante met een orkest samen. De Duitstalige symfonische rock van Zweilicht werd gecomponeerd op de laptop, een werkmethode die drie jaar kostte maar opbrengt: Kante roept een streng van emoties op en neigt nooit naar epische bombast. Elke noot en beweging lijkt afwogen, de invloeden zijn velerlei. Sebastian Vogel, co-componist en lid van het eerste uur: We zijn een akoestische popgroep maar laten de computer niet achterwege.Kante ontstond als vanzelf. Vrienden Sebastian Vogel en Peter Thiessen startten eind jaren tachtig op school een bandje. Ze speelden eerst Beatles-covers. Toen basgitarist Andreas Krane erbij kwam, probeerden ze wat met freejazz en experiment, luisterend naar voorbeelden als Fred Frith en John Zorn. Een eerste album kwam er pas in 1997 en Zwischen den Orten werd overal als postrock gesleten. Sebastian Vogel: Het uitbrengen van Zwischen den Orten is heel belangrijk voor ons geweest: plots hadden we het gevoel als groep te bestaan. Jarenlang speelden we immers voor de lol, wat we op de duur als doelloos klungelen ervoeren. Na Zwischen den Orten kregen we steun van overal: een label, een promotie- en een distributieapparaat en van de fans. Dat alles zette niet alleen de deur open naar meer concerten maar maakte ons vooral mentaal sterk. Sindsdien weten we wat te doen.Zwischen den Orten vormt de blauwdruk voor de manier waarop Kante tegenwoordig werkt: met een spaarzaam instrumentarium van gitaar, bas en stem, geruggensteund door de computer. Zo zette de band op het debuut eigenheden van de elektronisch muziek als repetitie om naar gitaren door handmatig - het minimalisme indachtig - loops in te spelen. Andersom werden stemmen vervormd of oneffenheden opgelapt met samples. Kort erna verscheen het remixalbum Redirections waarop de groep en vrienden als Thomas Meinecke (FSK) en Robert Lippok (Tarwater, To Rococo Rot) de nummers aan housebeats en clicks & cuts onderwierpen. Kantes tweede album ontstond volledig op de computer, al is dat aan het resultaat nauwelijks hoorbaar. Vogel: We voelen ons een popgroep in de puurste zin van het woord. Op Zweilicht zetten we de harddisk als compositorisch instrument in. Het gaf ons de mogelijkheid dingen uit te proberen zonder al te veel te overleggen. Zodoende stippelden we de vorm van de plaat uit, kozen we eerst de geluiden en zochten we later naar de instrumenten. Dat proces nam zowat twee jaar in beslag. Toen kregen we het idee om naast gitaar, drum, bas en stem violen en cellos in te lassen. Michael Mühlhaus (Blumfeld) en Felix Müller (Sport) kwamen om die reden bij Kante, zij hebben jaren ervaring met die instrumenten. We bleven met samples werken om alles precies te plannen. Maar we wilden akoestisch klinken. Om de eisen van de compositie in te vullen, bleek een veertienkoppig orkest noodzakelijk.Zweilicht is meer dan de som van enkele delen. Invloeden zijn er van Sonic Youth over The Soft Machine, de latere Talk Talk, krautrock, jazzstandards en het Amerikaanse minimalisme uit de jaren zeventig. Naast en door elkaar lopend levert dat heerlijke luisterliedjes op met een soms nostalgische, soms vreugdevolle meerwaarde. Zo opent Im ersten Licht met breed uiteenlopende cellopartijen, piano en kabbelende gitaarplukken. Zweileicht piekt met Best of Both Worlds: een minisuite waar klarinet en piano door meanderende dubbeats worden opgevangen.Essentieel is Peter Thiessens zang, tussen misantropisch mompelend, mijmerend en melodisch, soms bewust krullend of overslaand aan het einde van een zin. Zijn taal is het Duits, meer bepaald het Hamburgse dialect. De teksten behandelen een toevallige ontmoeting met een oude vriend(in) in een vertrouwd café of een man die zijn twijfel uit over het gebrabbel dat zijn vrouw in haar dromen uit: vertrouwd en verontrustend tegelijkertijd, een mysterie omsluitend. Vogel: In de buitenlandse pers worden we omschreven als een typisch Duitse band. Daar zijn we het helemaal niet mee eens: onze invloeden liggen veeleer in de Anglo-Amerikaanse hoek dan bij Kraftwerk. We vragen ons dan ook vaak af of we niet in het Engels moeten zingen, meer mensen zouden dan onze teksten ten volle kunnen begrijpen. Daartegenover staat dat Peter in zijn eigen woorden zingt, een taal waarin hij zich het beste kan uiten. Ik denk dat een andere taal de oprechtheid van Kante zou teniet doen.De twee albums van Kante verschenen bij Kitty-Yo, een Berlijns label dat het laatste half jaar de ene instant-klassieker na de andere op de markt brengt. Bands als Tarwater, Peaches, Chilly Gonzales en Jeans Team brachten originele langspelers uit die ver boven de middelmaat uittorenen. Vogel: We mogen blij zijn van in het begin bij Kitty-Yo te horen. Met de opbrengsten brengen ze steeds platen uit van onbekenden, een nobele daad die meestal opnieuw opbrengt. De distributie en promotie loopt ondertussen van een leien dakje: onze platen verkopen wereldwijd. Chilly Gonzales vatte het label op zijn manier mooi samen: bij Kitty-Yo zitten geen verliezers, iedereen heeft wat te zeggen en zal daardoor vroeg of laat de heldenstatus bereiken. ISZweilichtis uit op Kitty-Yo en wordt verdeeld door Konkurrent.