Op cd

Le Sacre du Printemps Stravinski Kirovorkest Sint-Petersberg o.l.v. Valery Gergiev Philips 468 035-2In 1913 deed Stravinskis Le Sacre du Printemps de muziekwereld schrikken. De expressionistische verklanking van de lente die de lange Russische winter verjaagt, zorgde voor een onverwachte hoofdrolspeler: het ritme. Niet alleen het slagwerk, maar alle instrumenten van het immense orkest ontketenen in het werk een ritmische wervelwind. Ondertussen is Le Sacre een must voor elke dirigent en voor elk symfonieorkest dat zichzelf respecteert. Er bestaan tal van uitstekende opnames die het werk vanuit diverse invalshoeken benaderen. Want, ook al heeft de componist zelf opnames gerealiseerd, de partituur is zo rijk dat er oneindig veel lezingen mogelijk zijn. Afgelopen decennium waren vooral de versies van Boulez met het Cleveland Orchestra uit 1992, met Mariss Jansons en het Oslo Philharmonic Orchestra uit 1993, en van Haitink met de Berliner Philharmoniker uit 1995 om diverse redenen opzienbarend. Nu voegt de Russische topdirigent Valery Gergiev een boeiende lezing van Le Sacre aan die lijst toe. Ook al heeft dit werk internationale allure, het Russische geluid van het Kirovorkest betekent zonder meer een plus voor deze uitvoering. Toch kiest Gergiev niet in de eerste plaats voor de brutaliteit en de lelijkheid die in de partituur schuilt. Hij haalt vooral de mysterieuze en onheilspellende sfeer van het werk naar boven. Gergiev benadrukt de ritmische ostinaten niet al te mechanisch, maar schept de nodige vrijheid voor de musici om elk ritmisch-melodisch motiefje een eigen kleur of een typische sfeer mee te geven. De kleurenpracht van het orkest en de manier waarop Gergiev erin slaagt om toch maar weer andere elementen naar boven te halen, andere nuances aan te brengen en de spanningboog op een persoonlijke manier op te bouwen, is verrassend. (TE)Paolo Pandolfo (viola da gamba) Cellosuites (BWV 1007-1012) Glossa GCD 920405Vertolkingen van de zes cellosuites van Bach zijn overvloedig aanwezig op de cd-markt. De veranderende smaak op het vlak van uitvoeringspraktijk is in de versies van bijvoorbeeld Casals, Rostropovitsj, Schiff, Yo-Yo Ma tot Pieter Wispelwey goed te volgen. Recentelijk voegde de Italiaanse viola-da-gambaspeler Paolo Pandolfo zijn versie toe. De viola da gamba werd ten tijde van Bach geleidelijk afgevoerd ten gunste van de cello. Bach gebruikte de viola da gamba bijvoorbeeld nog in zijn passies, maar in zijn suites bevrijdde hij de cello voor goed uit zijn basso continuorol. Paolo Pandolfo herkent in Bachs cellosuites echter nog heel wat passages die het viola-da-gamba-idioom verraden. Maar om de werken aan de tessituur en de mogelijkheden van de viola da gamba aan te passen, waren wel enkele ingrepen nodig zoals het gebruik van scordatura, het octaveren van bepaalde stemmen en zelfs volledige transposities. Vooral die toonaardwijzigingen doen de fervente luisteraar van Bachs cellosuites even schrikken, maar het went gauw. Het algemene klankbeeld van deze gambaversie is, door de klankeigenschappen van het instrument, iets subtieler dan de cello. Dankzij het bijzondere muzikale talent van Pandolfo is deze versie ook fantasierijk, zonder overdadig te worden. Wetende dat Bach zijn eigen werk ook wel eens voor andere instrumenten herschreef, is deze versie zeker te verdedigen. Het fascinerende cellospel van Pandolfo neemt bovendien alle twijfels weg. (TE)Mary J BligeNo More DramaMercury/UniversalMary J Blige wordt omschreven als een van de reddende engelen van de nu classic soul, een meer hedendaagse versie van het gepolijste r&b-genre. Blige groeide tijdens haar kinderjaren op met een dieet van klassieke zwarte muziek - genre OJays, Aretha Franklin, Sam Cooke - en wist als zeventienjarige met een versie van Anita Bakers Rapture een platencontract te versieren. Onder de supervisie van Sean Puffy Combs leverde ze met Share My World een best te pruimen cd af. Daarin werden nummers van o.a. Al Green, Curtis Mayfield of Barry White - in een gesamplede of nagespeelde vorm - als bouwstenen voor eigen songs gebruikt. Helaas had Blige blijkbaar nood aan navelstaarderij. Ze gunde haar miljoenenpubliek een blik in haar zielenroerselen op het in 1998 verschenen The Tour. Ook haar vijfde cd No More Drama lijkt eerder een karakterschets dan een boeiende verzameling nieuwe liedjes. Zo verhaalt het door Missy Elliott geschreven Never Been over haar weinig eenvoudige liefdesleven dat onder impuls van God een nieuwe wending kreeg. De titelsong waarschuwt iedereen die met slechte bedoelingen in haar buurt komt. Blige staat de dag van vandaag voor vrede, welvaart, vertrouwen, geduld en liefde en om die boodschap over te brengen deed ze een beroep op de productionele diensten van Jimmy Jam en Terry Lewis. Ook Dr. Dre en The Neptunes mogen hun duit in het hitzakje doen. Met songs als Steal Away, Beautiful Day of Dance For Me lijkt de dansvloer onafwendbaar, maar nergens voel je het echte zweet of de doorleefde emotie die het genre zo dringend nodig heeft. (DF)SpiritualizedLet It Come DownArista/BMGVreemd dat een interessante band als Spiritualized in België altijd weggemoffeld is geweest. In eerste instantie is dat natuurlijk de schuld van de platenfirma die, primo, amper zelf beseft wat er zich in haar catalogus bevindt, en secundo, mocht ze het wel beseffen, toch niet weet wat ze ermee aan moet vangen. Maar vervolgens pleiten ook de media én de band zelf schuldig. Wie niet gedraaid wordt, bestaat niet. Dat geldt nog altijd. En wie het aandurft om dergelijke ambitieuze muziek te maken als Spiritualized wordt al gauw onnodige capsones verweten. En wie niet meedoet met rages en hypes, moet maar op de blaren gaan zitten, enzovoort. Deze Let it Come Down is de opvolger van Ladies and Gentlemen We Are Floating in Space, en als we eerlijk zij, moeten we toegeven dat het verdienstelijke nieuwe werkstuk niet kan tippen aan deze vergeten epische rockklassieker. De nadrukkelijke voorkeur voor hymnes leidt er dit keer net iets te vaak toe dat wat beloftevol van start ging niet waargemaakt wordt. Te veel lagen en te veel instrumenten halen de subtiliteit uit enkele tracks. Nochtans kunnen maar weinig Britse bands het predikaat epische grandeur met de klasse van Spiriualized benaderen. Dat blijkt eens te meer uit de uitschieters van deze plaat. Neem nu Wont Get to Heaven (the State Im In). Frontman Jason Pierce laat er zich op de tonen van krautrockgeluiden en op weg naar verlossing vergezellen door een onstuimig gospelkoor. De zanger-componist spreekt net als op de vorige albums van zijn band in metaforen. God, drugs, seks: alle vormen ze een dankbaar hulpmiddel om na de zonde tot contemplatie te leiden. En omdat Pierce niet tevreden is met minder dan de hemel, belandt hij af en toe vanuit het spreekgestoelte rechtstreeks in de hel. Maar dat neemt hij er graag bij, als de roes maar lang genoeg aanhoudt. Ook de prille garagepunk van The Twelve Steps behoort ontegensprekelijk tot de hoogtepunten. Pierce revitaliseert met gemak de jonge Stones. Op Do it All Over Again is Brian Wilson dan weer aan de beurt. Het orgelpunt is zonder twijfel en ondanks zijn vergezochte bijbelse metaforen de op fluwelen strijkers geserveerde ballade The Straight and the Narrow. Samenvattend: de roes duurt soms iets te lang, maar de uitschieters maken veel goed. (TPe)Howie B Folk.Polydor/UniversalOm de muzikale verwezenlijkingen van de Schots-joodse producer/dj/componist/remixer... Howie B - in het echte leven Howard Berstein - alle eer aan te doen, zou je een muziekencyclopedie kunnen schrijven. De man speelde een sleutelrol in de verwezenlijking van U2s PopMart-tournee, was een goede vriend van William Burroughs en werkte met Ray Manzarek (cfr. The Doors) aan enkele projecten. Björk, Tricky, Goldie, Soul To Soul, Brian Eno, Robbie Robertson of Ry Cooder zijn maar enkele namen die op zijn diensten een beroep deden. Folk. is zijn vierde soloalbum na het ambientachtige Music For Babies (1996), het vol beats gepropte Turn The Dark Off (1997) en het uitdagende, compromisloze Snatch uit 1998. Folk. verlegt eens te meer de persoonlijke grenzen met de hulp van oude en nieuwe vrienden. De titel verwijst naar het feit dat er zoveel folks aan de cd hebben meegewerkt. Howie Bs eclectische aanpak wordt al meteen duidelijk tijdens opener Making Love On Your Side. Gedragen door een kabbelend ambient-bedje creëert de flamencogitaar van Raimundo Amador de juiste sfeer voor de bezwerende vocalen van Marina Heredia. Robbie Robertson geeft het triphoppende, meditatieve All This Means To Me een verlaten woestijntintje mee. Het omfloerste soulvolle stemgeluid van Karmen Wijnberg past perfect in het trip- en hiphoppende Musical Mayday, waarna ze zich in Duet probleemloos naast Gavin Friday vleit. Op het donkere maar dansbare Watermelon Sugar zingt Howie B voor het eerst. Tap Dancer combineert keelklanken met het typische trompetgeluid van Jon Hassell. Ook de afsluiter van deze prima cd: Telephone laat de multi-etniciteit overtuigend schitteren. (DF)Suzanne VegaSongs In Red And GreyA&M/UniversalWie Suzanne Vega deze zomer live aan het werk heeft gezien, werd al op aangename wijze geconfronteerd met songs uit dit bij momenten imposante album. Met de haast tot op het bot uitgeklede nummers wist Vega duizenden mensen te bekoren. Ze hoeft zich dus geen zorgen te maken over de kwaliteit van Songs In Red And Grey. Wat meteen opvalt, is de terugkeer naar haar wortels met vertakkingen in de Greenwich Village folkscene waar het ooit allemaal begon. Deze akoestisch klinkende plaat klinkt zeer hedendaags dankzij de glasheldere productie, de arrangementen van Rupert Hine en de subtiele ritmetracks van programmeur Nick Pugh (die ook al met Tricky en Massive Attack samenwerkte). De titel verwijst naar het samenbrengen van tegengestelden. Waarbij het grijs staat voor de rijpheid en de geest terwijl het rood dan weer mikt op de passie, het hart en het jeugdige. Vega heeft zeker stof tot nadenken gehad na haar scheiding van sterproducer en muzikant Mitchell Froom, een gegeven dat centraal staat in de teksten op deze cd. Vandaar dat ze niet langer fictieve karakters zoals Luka of Tom Diner nodig heeft om zich achter te verschuilen. Songs In Red And Grey laat een zeer openhartige zangeres aan het woord. Themas als verlies en afstand vinden een onderkomen in Harbor Song of Widows Walk. Echt genieten wordt het wanneer Vega met scherp schiet en op (Ill Never Be) Your Maggie May een ex-minnaar onderuit haalt. Na elke beluistering winnen de songs aan kracht. Songs In Red And Grey is Vega's meest volledige, rijpe en consistente plaat geworden. (DF)Vincent GalloWhenWarp/ZombaWarp, al meer dan twaalf jaar een toevluchtsoord voor avontuurlijke dansmuziek en elektronica, gooit vandaag Gallos solodebuut op de markt. Het dromerige When bestrijkt net als Gallos voorgaande werk in de band Bunny een triest spectrum van knusse luisterliedjes en akoestische gitaarblues. Dergelijke release is voor Warp een nogal verrassende doch toe te juichen zet. Voor Gallo zit met When echter niet alles in de haak: met zoet gefluister en mak gitaargepingel komt de Amerikaan maar al te vaak in pathetisch zelfbeklag terecht. Noem ons cynisch, maar een tekst als And darling I can see you/ When I close my eyes/ And in my dreams/ Youre always there (uit Honey Bunny) doet ons meteen doorzappen. Desalniettemin lijkt de muzikant het er oprecht uit te wringen. Dan liever een kort instrumentaaltje als My Beautiful White Dog waar een triphopbeat gekneld wordt tussen een zwerm violen en fluiten. Of neem Cracks, een ander tussenwerpsel waar Gallos gitaarimprovisatie de kamer vult. Momenteel maakt Gallo met regisseur Justin McCarthy de soundtrack van de romantische komedie Get Well Soon. Met de depressie van Gallo zal McCarthy moeten opletten geen tearjerker te fabriceren. (IS)COHLove Uncut EPEskaton/ LowlandsIn releases als COH schept Ian Pavlov een verbluffend digitaal geluidsveld waarbij hem vooral de sonore observatie van wat hij verborgen activiteiten noemt interesseert. Naast een opgemerkte bijdrage in de essentiële cd-reeks 20 to 2000, leverde COH bij Raster-Noton/ Rastermusic Mask of Birth af. Op dat debuutwerk tast Pavlov met geluidsgolven ruimtes, objecten en lichamen af waarmee hij voor zijn pasgeboren dochtertje een comfortabele atmosfeer wilde creëren. Wat volgens Pavlov bij babys het uitstekend doet, klinkt voor volwassenen bijwijlen erg beklemmend en paranoïde. Die lijn trekt hij in het korte Love Uncut EP door, zij het met een volstrekt andere benadering. Bijgestaan door gelijkgestemden John Balance, Peter Christopherson, Frankie Gothard en Louise Weasel artiesten uit de kring rond Coil levert COH in vier nummers een gedurfde ode aan het obscure. En dat met wisselend resultaat. Zo staat opener My Angel, een filmisch opgevatte exploratie van Soft Cells nogal kleffe single Meet Murder My Angel uit 1984, garant voor sonore gruwel en kippenvel. Christopherson hijgt een restant van de oorspronkelijke tekst. Door een web van ruis en sinustonen voegt Pavlov concrete geluiden toe als knisperende voetstappen, water en handen die tjirpend over glas glijden. Enkel een groot talent kan met een warrige collectie geluiden als deze voor zulk een kille horror zorgen. Van een zelfde briljant niveau is Prayer For Russell, een gedicht van Steve Thrower voor de homoseksuele pornoacteur Russell Moore, door Pavlov van een griezelig wegschuivend patroon geluidslagen voorzien. Wie zich aan horror waagt, hoedt zich voor te veel grand-guignol. In Loves Septic Domain (Health & Dificiency) verslikken John Balance en Louise Weasel zich in hun demonische declamaties. De stuiterende ritmes als van onregelmatige helikopterschroeven en de orkestratie van Pavlov is echter eens te meer adembenemend. (IS)Samenstelling: Tom EELEN, Dirk FRYNS, Tom PEETERS, Ive STEVENHEYDENS