Premie specialiteiten- tegen bulkchemie ter discussie

In minder dan een maand ging de Franse specialiteitenchemiegroep Rhodia 59 procent hoger tot 9,9 euro. Aan de basis liggen overnamespeculaties waarbij BASF een cash bod van 12 euro per aandeel voor Rhodia veil zou hebben en DSM 14 euro. BASF ontkent het gerucht. DSM bevestigt wel toenadering te hebben gezocht tot de hoofdaandeelhouder van Rhodia, maar zegt dat van een formeel bod nog lang geen sprake is.Een overnamebod zou waarschijnlijk snel worden goedgekeurd door de misnoegde aandeelhouders. Rhodia kon de beloften in 1998 om zich om te vormen tot een succesvol specialiteitenchemiebedrijf niet waarmaken. Ondanks de stijging van de laatste maand noteert het aandeel 30 procent lager dan een jaar geleden. In 1998 werd het aandeel nog naar de markt gebracht tegen een prijs van 21,34 euro. Rhodia heeft af te rekenen met een zeer hoge schuldgraad als gevolg van twee veel te duur betaalde overnames. De twee neerwaartse winstbijstellingen van dit jaar weet de groep aan een stijgende olieprijs winstwaarschuwing van juni en een dalende vraag (winstwaarschuwing begin deze maand). Rhodia is niet het enige specialiteitenchemiebedrijf dat een winstwaarschuwing moet geven. Met uitzondering van het Zwitserse Lonza volgen de specialiteitenproducenten de neerwaartse winstbijstellingen van de chemische bulkproducenten op de voet. Investeerders gingen er vanuit dat door de aanlevering van hogemargeproducten gebaseerd op technologische innovatie, de specialiteitenchemie minder gevoelig zou zijn voor een economische groeivertraging dan de traditionele bulkchemie. Het doorprikken van deze veilige haven-utopie heeft verschillende redenen. Vooreerst zijn de producenten van specialiteitenchemie niet ongevoelig voor een stijging van de grondstofprijzen. Daarnaast pasten vele bedrijven de laatste jaren dezelfde strategie het zich richten op producten met een hogere marge toe. Rhodia ontstond in 1998 door de afsplitsing van de specialiteitenafdeling bij de fusie van Rhône-Poulenc en Hoechst tot Aventis. Ciba en Sandoz creëerden enkele jaren geleden Ciba Specialties en Clariant toen ze fuseerden tot farmareus Novartis. Naast deze drie heeft het Zwitserse Lonza zich succesvol omgevormd tot een specialty chemical terwijl Degussa en ook DSM de transformatie aan het ondergaan zijn. De intensere competitie geeft aanleiding tot lagere marges. Tevens zorgt de snellere technologiecyclus ervoor dat de payback time voor deze technologische producten korter en korter wordt. Wat vandaag een specialiteit is, is morgen een bulkproduct. Het besef dat de meeste bedrijven in de specialiteitenchemie even conjunctuurgevoelig zijn als de collegas in de bulkchemie, doet ons de traditionele premie van de eerste groep ter discussie stellen. Op basis van de Enterprise value/EBITDA-ratio (bedrijfswaarde gedeeld door de operationele cashflow) noteren de specialiteitsproducenten sinds 1995 aan een relatief constante premie van 40 procent tegenover de pure bulkproducenten. Maar de neerwaartse bijstelling van de winsten over het laatste halfjaar voor het lopend boekjaar met 16 procent en volgend boekjaar met 20 procent is even groot voor beide. Net zoals het verwachte herstel van de winsten in 2002 (+10%) en 2003 (+20%). De verantwoording van de premie wordt er zeker niet makkelijker op. KDL