Advertentie
Advertentie

Regering neemt toekomst van het leger niet ernstig

De hervorming van het leger zoals nu wordt voorgesteld, is het resultaat van een politiek opbod in een verdeelde regering. De slachtoffers van deze operatie zijn het leger zelf en ons land, dat zijn internationale engagementen niet kan nakomen. Maar ook bij de regeringscoalitie zijn er geen winnaars te vinden: de VLD moet het bedrijfsleven zwaar teleurstellen, en de socialisten en groenen zien de specialisatie in licht transport door de aankoop van zeven transportvliegtuigen van het type Future Large Aircraft (FLA) aan zich voorbijgaan. Niemand is tevreden.De plaats van ons leger in de Europese defensiestructuur en in het Atlantisch bondgenootschap wordt zwaar gehypothekeerd door de onenigheid in de meerderheid over de financiering van deze engagementen.Of deze internationale engagementen herbekeken kunnen worden, is een vaak gehoorde vraag bij NAVO-critici. Jazeker, maar er is zowel vanwege de NAVO als de EU, waar de Europese defensiestructuur vorm krijgt, geen vraag naar minder engagement. Integendeel, zij zijn vragende partij om de remmen op de defensiebudgetten op te heffen en meer te investeren in mens en materieel om een sterke Europese defensiepoot op stapel te zetten. Het convergentiedenken, waarbij criteria vooropgesteld worden waaraan de lidstaten moeten voldoen om de defensie-inspanningen op elkaar af te stemmen, haalt stilaan de bovenhand in de discussie.Eén van de meest essentiële vragen is echter of de regeringsleiders in Europa de publieke opinie kunnen overtuigen van het nut van een Europese defensiestructuur. En daar wringt het schoentje.De groenen en de socialisten spitsen zich in het debat over de taken van het leger toe op humanitaire opdrachten en de nood aan meer en betere instrumenten van conflictpreventie, eerder dan op het militaire ingrijpen in conflicthaarden om de vrede op te leggen. Een nobel doel, ware het niet dat net zij, de regeringspartijen, toelieten dat de Belgische regering haar bijdrage voor de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE), de instelling bij uitstek voor conflictpreventie, terugschroefde. En dat met het argument van de fair share, het argument ook dat de NAVO en de EU gebruiken om de budgettaire inspanningen op militair gebied op te voeren. Men kan dan de vraag stellen of het principe van de billijke verdeling niet overal zou moeten worden toegepast? Wat houdt de regering nog tegen? De anti-NAVO-retoriek van de groenen is immers sinds hun regeringsdeelname stilgevallen.Even hebben zowel groenen als socialisten de borst nat gemaakt en gedreigd: zij zullen van de Joint Strike Fighter (JSF) een regeringszaak maken. Juist om de kosten te drukken, nam de vorige regering de beslissing deel te nemen aan dit project, op voorwaarde dat ook de privé-sector en de gewesten mee zouden participeren. Ook toen was er geen verplichting tot aankoop, maar werd er wel op lange termijn gedacht: als men overgaat tot aankoop, kan de kostprijs beperkt blijven, en de Belgische industrie kan mee participeren. Ja, de Belgische luchtvaartindustrie zal deze beslissing wel toegejuicht hebben. Maar of het nu de Europese of de Amerikaanse defensie-industrie is die juicht, maakt bitter weinig verschil. Alsof de voorkeur van de socialisten voor de specialisatie in transportvliegtuigen, niet ten goede zou komen aan de Europese defensie-industrie.En er zijn toch ontegensprekelijk enkele redenen te vinden waarom de luchtvaartindustrie een enthousiaste voorstander is van het JSF-programma? Om de latere economische return veilig te stellen bijvoorbeeld; of om deel te kunnen nemen aan een programma van zogenaamde dual use technologie (niet-militaire, burgerlijke toepassingen); of om het concurrentievermogen in de burgerluchtvaartprojecten te behouden.Daarom is de houding van de socialisten en groenen in het geheel niet realistisch. De Belgische luchtmacht zou zich moeten specialiseren in transportvliegtuigen die vooral gebruikt kunnen worden voor humanitaire opdrachten, zoals voedseldroppings in crisisgebieden. Maar daarvoor zal het nieuwe en veel ruimere toestel dat het leger wenst aan te kopen niet alleen gebruikt worden: het is immers uiterst geschikt voor troepentransport en het transport van zwaar militair materieel.Of is de regering in navolging van de besluiten van de Ruandacommissie vastbesloten geheel geen militairen meer te sturen naar conflictgebieden? Waar blijft dan de afstoting van een groot deel van de landmacht? Of gaan we wel nog troepen sturen, maar dan tot de tanden bewapend? Waar blijven dan de investeringen voor de wederuitrusting die ervoor moet zorgen dat onze militairen beter en modern uitgerust zijn? En wat met troepen en materieel die wij moeten vervoeren op vraag van onze bondgenoten?Maar deze specialisatie werd ook niet gerealiseerd: er komen zeven FLAs, terwijl alle studies uitwijzen dat minstens twaalf toestellen noodzakelijk zijn. En als we ingaan op voorstellen om in Europa een ver doorgedreven specialisatie te realiseren op het vlak van luchttransport, wordt zelfs gesuggereerd om de Nederlandse bestelling van FLAs over te nemen.Dat de beslissing om de F-16s te vervangen, nu niet moet worden genomen, is een al even vals argument om de discussie niet te moeten voeren. Principes van goed rentmeesterschap en duurzame ontwikkeling schrijven toch voor dat men de toekomstige generaties niet mag belasten met beslissingen die een hypotheek leggen op hun ontwikkeling. Het vooruitschuiven van een dergelijke beslissing waardoor de kostprijs steeds hoger oploopt, is niet de politiek van een goede huisvader, maar een politiek die de factuur doorschuift naar een andere regering en een andere generatie.De VLD draagt hierin een loodzware verantwoordelijkheid. Onder impuls van Vlaams minister Van Mechelen (VLD), bevoegd voor economie, wordt de deelname aan het JSF-programma geblokkeerd. Nochtans heeft de minister in het Vlaams Parlement geantwoord dat het niet de bedoeling kan zijn dat alle mogelijke militaire spin-offs geblokkeerd worden voor bedrijven die producten met burgerlijke toepassingen ontwikkelen. Onder meer Barco, Lernout en Hauspie, Imec, Asco, Walteeuw zouden in de tweede fase van het JSF-programma de internationale concurrentie aankunnen. Gaat de VLD een hold-up plegen op de Vlaamse spitstechnologie?En wat te denken van de beslissing om niet over te gaan tot de productie van vier mijnenvegers? Alleen al de besluitvorming rond deze mijnenvegers is een duidelijk voorbeeld van politiek met losse pols. Oorspronkelijk stond de constructie van vier mijnenvegers geprogrammeerd, dan werd dit aantal plots gereduceerd tot drie en nu blijft er geen enkele meer over. Ook de marine blijft verweesd achter.Deze regering weigert haar verantwoordelijkheid te nemen. Op het Europese en internationale forum roeren we de grote trom. Maar als het erop aan komt deze engagementen waar te maken, blijft het verdacht stil. Vrijblijvende verklaringen afleggen waar niemand mee wint, is een handelsmerk geworden van deze regering.Ondertussen lopen onze manschappen er zenuwachtig bij omdat ze niet weten wat hen te wachten staat. Er is niets zo demotiverend dan te horen dat er voor een grote groep mensen geen plaats meer is.Deze regering neemt de toekomst van ons leger niet ernstig. Het grote legerdebat dat in de vorige legislatuur werd gevoerd, moet absoluut opnieuw gevoerd worden. Waarom? Waarschijnlijk om weer eens te breken met het verleden? Deze regering doet niets liever: luister naar onze woorden, kijk niet naar onze daden. Het wordt een eentonig liedje. Pieter DE CREM Joachim COENSDe auteurs zijn respectievelijk kamerlid en Vlaams parlementslid voor de CVP