Advertentie
Advertentie

Theorieen praktijkCarl Pansaerts

De Amerikaanse heffingen op de invoer van staal zijn onwettig. Dat oordeelt de Wereldhandelsorganisatie in beroep. Tenzij Washington de heffingen nog snel intrekt, mag de Europese Unie vanaf december beginnen met heffingen tot 30 procent op de invoer van Amerikaanse producten ter waarde van 2,2 miljard dollar. President George Bush herhaalde maandag dat de heffingen er in maart 2002 kwamen om de Amerikaanse staalproducenten tijd te geven te herstructuren en sterker en concurrentieler te worden. Wat Bush niet zei, is dat de staalheffingen zijn herverkiezing in november 2004 moeten helpen veiligstellen. Staal is erg belangrijk in Pennsylvania. Deze oostkuststaat kan het verschil maken tussen winst of verlies voor Bush. Door vast te houden aan de staalheffingen, verzekert Bush zich van de stemmen van een groot deel van de staalarbeiders en een niet onbelangrijk deel van de andere kiezers in deze op de wip zittende staat. Hetzelfde geldt voor de staalstaten Ohio, Michigan en West Virginia. Uit een recente peiling blijkt dat 69 procent van de kiezers in Michigan, Ohio, West Virginia en Pennsylvania voor het behoud van de heffingen is. Deze vier staten staan voor 12 procent van de kiesmannen die een kandidaat nodig heeft om president te worden. In het licht van de erg nipte race van 2000 is elke stem welkom. Behoud van de heffingen levert Bush wel verlies op in de staten die worden getroffen door de sancties van de Europese Unie. Maar de Amerikaanse exportsectoren die worden getroffen, zoals sinaasappelsap, textiel, schoenen, zonnebrillen en Harley-Davidson-motoren, zijn minder geconcentreerd in een paar staten dan het staal en tellen ook minder werknemers, die bovendien slechter zijn georganiseerd. In woorden zijn de VS de absolute wereldkampioen in de promotie van de vrijhandel. In de praktijk zijn ze dat heel wat minder. Al te vaak wordt de theorie, vrijhandel, om allerlei redenen, zoals electorale, verdrongen naar de tweede plaats. De VS promoten de vrijhandel als die in hun voordeel is, denk maar aan landbouwproducten, maar gaan de protectionistische toer op als diezelfde vrijhandel in hun nadeel werkt. Het beste voorbeeld is het staaldossier. De kans is dan ook klein dat Bush op minder dan een jaar van de presidentsverkiezingen de staalheffingen intrekt en honderdduizenden staalarbeiders-kiezers en hun gezinnen tegen de haren instrijkt. Daarvoor is de stembusgang te nabij en te nipt. Bovendien is Bush niet de man die zich neerlegt bij het vonnis van een internationale organisatie. Dat zou leiden tot gezichtsverlies bij zijn republikeinse achterban. De kans is echter reeel dat de heffingen na november 2004 verdwijnen, zeker als de tegensancties van de EU pijn doen.