Twintig jaar computerindustrie in een notendop

1981 12 augustus: de eerste IBM-pc is te koop voor 3.000 dollar. De IBM-pc is gebaseerd op de Intel 8088-processor met een kloksnelheid van 4,77 MHz, een 5,25-inch floppydiskette met een capaciteit van 160 KB en 16 KB RAM-geheugen. Microsoft introduceert tegelijk met de IBM-pc de eerste versie van het besturingssysteem MS DOS. Tegelijk komen ook de programmeertalen Basic, COBOL en Pascal voor de IBM-pc op de markt. Hayes Smartmodem 300 is de eerste modem voor de pc.1982 Het rekenprogramma Lotus 1-2-3 komt op de markt en is vrijwel onmiddellijk een enorm succes. Helaas is de IBM-pc niet in staat grafieken op het scherm weer te geven. De komst van de Hercules Graphic-adapter, de oerversie van de zogenaamde grafische kaart, zal dit later wel mogelijk maken. Het besturingssysteem van de pc laat nogal wat te wensen over. Peter Norton brengt de Norton Utilities op de markt, een selectie hulpprogrammas die het leven met het besturingssysteem DOS een stuk makkelijker maakt. Compaq introduceert de Compaq Portable pc, een draagbare computer van 12 kilogram, voorzien van een Intel 8088-processor. Deze portable gaat voor 3.000 dollar over de toonbank.1983 Het Transmission Control Protocol en het Internet Protocol worden bekend als het standaard netwerkprotocol TCP/IP voor het internet. Microsoft breidt zijn activiteiten uit. Naast besturingssystemen en programmeertalen wordt driftig gewerkt aan toepassingssoftware. Op 29 september presenteert Microsoft de eerste versie van het tekstprogramma Word. Het eerste netwerkbesturingssysteem voor de pc komt van Novell en draagt de naam Netware. Hiermee kunnen pcs in een netwerk met een server worden opgenomen waardoor het uitwisselen van bestanden een stuk makkelijker gaat. De tweede versie van DOS, 2.0, ziet op 9 maart het levenslicht. Het besturingssysteem ondersteunt onder meer de nieuwe 10-MB harde schijf en de floppydiskettes met een opslagcapaciteit van 360 KB.1984 Op 14 augustus start de ontwikkeling van PostScript, een taal waarin wordt beschreven hoe een pagina er moet uitzien na het afdrukken. PostScript-bestanden zijn onafhankelijk van de hardware, wat wil zeggen dat ze niet voor een bepaald type of merk van printer worden geschreven. Na het mislukken van de Apple III en de Lisa komt Apple in januari met een nieuw model uit: de Macintosh. De Mac is gebaseerd op de Motorola 68000-processor en heeft een grafische interface met muis en een werkgeheugen van 128 KB. De monitor is echter nog niet in staat kleuren weer te geven. Voor 2.500 dollar bent u de nieuwe eigenaar. Hewlett-Packard toont de LaserJet, de eerste goedkope laserprinter die geschikt is voor gebruik op kantoor. Het ding kost ongeveer 3.500 dollar. Intel brengt de 80286-processor op de markt. 1985 Op 20 november lanceert Microsoft Windows 1.0. Veel succes heeft de eerste versie nog niet, vermits er haast geen software voor beschikbaar is. De strijd tussen de verschillende besturingssystemen gaat voornamelijk tussen DOS en CP/M. Voorlopig leidt CP/M met 46 procent, maar DOS ligt op de tweede plaats met 31 procent. Unix heeft een marktaandeel van 6 procent. Toshiba introduceert de eerste schootcomputer, de T1100. Deze computer is klein en licht vergeleken met andere draagbare computers, die gemiddeld 10 kilogram wegen. T1100 is wereldwijd een succes. Op 15 maart wordt de eerste commerciële domeinnaam geregistreerd: Symbolics.com.1986 Naast de 5,25-inch floppys - die buigzaam en flexibel zijn - verschijnt ook de 3,5-inch diskette op de markt. Deze diskette zit in een hard (onbuigzaam) plastic omhulsel en heeft een metalen clip. De betrouwbaarheid van de nieuwe diskettes is veel hoger. Toshiba brengt het eerste LCD-scherm op de markt. Het scherm met een beelddiagonaal van 10 inch kan acht kleuren weergeven met een resolutie van 640 x 480 pixels. De eerste SIMMs (Single Inline Memory Module) komen op de markt. Hiermee wordt het eenvoudig om het werkgeheugen van een computer uit te breiden. Tot dan zat werkgeheugen vast gesoldeerd op het moederbord. In augustus 1986 produceert Intel de 80386-processor.1987 Microsoft heeft het druk: in augustus komt DOS 3.3 op de markt en twee maanden later komt Windows 2.0 op de markt. Het allerbelangrijkst is echter de komst van speciale software. Op 6 oktober lanceert Microsoft Excel for Windows, het eerste spreadsheetprogramma voor Windows. Het eerste computervirus, Brain, duikt op. Microsoft werkt al een paar jaar samen met IBM aan een nieuw besturingssysteem voor de pc. Op 2 april wordt OS/2 1.0 geïntroduceerd, hoewel Microsoft verder werkt aan OS/2, steekt het bedrijf niet onder stoelen of banken dat het meer vertrouwen heeft in het eigen product Windows. IBM introduceert een nieuwe pc-lijn: PS/2. De modellen in deze lijn hebben enkele vernieuwingen, zoals VGA (Video Graphics Array) dat zal uitgroeien tot een nieuwe standaard. Model 50 en 60 zijn gebaseerd op de 80286, maar Model 70 heeft de 80386-processor aan boord.1988 Op 2 november besmet Morris, een van de eerste internetwormen, 6.000 van de op dat moment 60.000 hosts (een host is een computer die rechtstreeks is aangesloten op het internet). In een paar uur tijd heeft dit zichzelf kopiërende programma zich over bijna heel Amerika verspreid. IBM en Microsoft introduceren OS/2 1.1. Dit besturingssysteem draait alleen op een pc met tenminste een 80286-processor, 4 MB werkgeheugen en het heeft 8 MB ruimte nodig op de harde schijf. In augustus komt MS-DOS 4.0 op de markt. Deze versie heeft een grafische schil en ondersteunt grote harde schijven met partities tot 512 MB.1989 IBM brengt het eerste commerciële antivirusproduct op de markt. Virussen worden serieus genomen en intensief onderzoek naar de beste antivirusstrategieën begint. De race tussen virusbouwers en -bestrijders is begonnen. De kaap van 100.000 internethosts wordt bereikt. Compaq introduceert de eerste non-interlaced monitor, die het beeld in één keer op het scherm zet. Een stuk rustiger voor de ogen. In augustus komt de Intel 80486-processor op de markt. Deze processor heeft een mathematische coprocessor ingebouwd, belangrijk voor spreadsheets en grafische toepassingen.1990 Op 22 mei ligt Windows 3.0 in de winkels; deze versie toont bestanden en schijven als pictogrammen en maakt volledig gebruik van de mogelijkheden die de 80386-processor biedt. Nu het internet aan de vooravond staat van zijn commerciële doorbraak, wordt voorganger Arpanet ontbonden. Computervirussen evolueren snel. De nieuwste soort is het polymorfe virus, dat zichzelf kan aanpassen terwijl het zich verspreidt. Een ander virustype richt zijn aanvallen dan weer op verschillende plaatsen van een systeem. Niet alle computers zijn pcs en niet alle pcs zijn IBM-compatibel. De markt van de niet-IBM-compatibele computers wordt aangevoerd door Apple, dat 15 procent van de markt in handen heeft. De eerste commerciële provider die inbelverbindingen met het internet aanbiedt, wordt opgericht. The World is te vinden op world.std.com. 1991 Windows 3.11 ziet het daglicht. Om ermee te kunnen werken, is 4 MB RAM noodzakelijk, terwijl het programma 6 MB op de harde schijf in beslag neemt. Windows 3.11 zal, met 50 miljoen verkochte exemplaren, lange tijd de populairste versie van Windows blijven. Het World Wide Web (WWW) wordt door het Zwitserse CERN geïntroduceerd. De ontwikkelaar van deze toepassing, die het begin van het moderne internet betekent, is Tim Berners-Lee. Linus Torvald schrijft de eerste programmaregels van Linux. In tegenstelling tot commerciële varianten is Linux vanaf 1992 gratis beschikbaar. Met de cd-romspeler wordt de multimedia-pc geboren.1992 Wereldwijd staan er nu ongeveer 145 miljoen computers. De term surfen wordt bedacht door Gene Armour Polly. Printers worden steeds beter. De beste afdrukken worden geleverd door laserprinters die een resolutie van 300 bij 300 beeldpunten (dpi in het jargon) leveren. De lat wordt hoger gelegd door Hewlett-Packard, wanneer het nieuwste model LaserJet een resolutie van 600 x 600 dpi produceert. Eerste audio- en video-uitzendingen via het internet.1993 In maart introduceert Intel een nieuwe generatie processors. De Pentium zoals het nieuwe product heet - is verkrijgbaar met een kloksnelheid van 60 of 66 MHz. Jammer genoeg voor Intel blijkt de Pentium bij bepaalde berekeningen nog fouten te maken. Een foutje dat later wordt opgelost. Op 24 mei is de eerste versie van Windows NT te koop. Met dit besturingssysteem voor netwerken wil Microsoft marktleider Novell met Netware uit de markt drukken. Het softwarepakket Excel wordt geïntegreerd in Office en steekt Lotus 1-2-3 langzaam maar zeker naar de kroon. De eerste versie van de browser Mosaic is beschikbaar. Het programma van Marc Andreessen (foto) is de voorloper van de Netscape-browser en zorgt voor de doorbraak van het World Wide Web. Novell begeeft zich op de markt voor toepassingssoftware en koopt WordPerfect op. Hoewel WordPerfect jarenlang marktleider was met de populairste tekstverwerker voor de pc onder DOS, verliest dit pakket terrein. In 1996 wordt WordPerfect doorverkocht aan Corel, maar dan is Word al onbetwist marktleider. Het Witte Huis gaat on line op www.whitehouse.gov. De Amerikanen vergeten echter ook whitehouse.com te registreren waar zich een pornosite vestigt.1994 Marc Andreessen en Jim Clark richten Netscape Communications op. De eerste bètaversie van hun browser Netscape Navigator verschijnt en is zeer geliefd bij surfers van het eerste uur. In april ruimt Commodore het veld. Commodore was een van de pionierbedrijven die samen met Apple, Radio Shack (Tandy) en Sinclair aan het eind van de jaren 70 thuiscomputers maakte. In november verschijnt het bestandsformaat MPEG waarin videobestanden kunnen worden opgeslagen. Het MPEG-formaat is gecomprimeerd, waardoor de afmetingen van de filmpjes binnen de perken blijven. 1995 De cd-rom is nu gemeengoed geworden. Er zijn wereldwijd 29 miljoen cd-romspelers geïnstalleerd. Zelf cds branden is niet mogelijk, tot Hewlett-Packard de Surestore CD Writer 4020i op de markt brengt. Het prijskaartje is nog hoog, maar het duurt niet lang voordat HP concurrentie krijgt. Op 24 augustus barst de marketingcampagne rond Windows 95 in alle hevigheid los. Voor het eerst in de geschiedenis slapen mensen voor de deur van computerwinkels om een exemplaar van Windows 95 te bemachtigen. In de eerste twee maanden verkoopt Microsoft 7 miljoen exemplaren. Enkele internetbedrijven gaan naar de beurs. Een van de belangrijkste is Netscape dat in augustus publiek gaat. Java komt op de proppen. Deze platformonafhankelijke programmeertaal wordt gezien als het nieuwe wondermiddel waarin alle toekomstige applicaties voor gebruik op het internet en intranet zullen worden geschreven. Daarmee moet een eind komen aan de problemen bij het uitwisselen van gegevens tussen programmas en bestandsformaten die voor verschillende platformen zijn ontwikkeld. Tot op heden is deze paradijselijke toestand echter nog niet bereikt.1996 Toshiba toont het eerste werkende model van de Digital Video Disk-systeem, beter gekend als DVD. In april brengt 3COM de eerste PalmPilot, een Personal Digital Assistant of PDA, op de markt. Dit jaar zijn er ongeveer 9,5 miljoen computers verbonden met het internet.1997 De eerste TFT-schermen voor de desktop komen op de markt. Deze monitors hebben een hoge resolutie, ze hebben een volkomen vlak beeldscherm en ze hebben geen last van beeldvervorming. Bovendien gebruiken ze slechts een kwart van de energie van een traditionele beeldbuismonitor (CRT). Het probleem is dat ze nog erg duur zijn. Microsoft wordt voor de rechter gesleept vanwege het meeleveren van de Internet Explorer bij elk exemplaar van Windows 95. Het duurt jaren voordat de rechter een uitspraak doet, waarna Microsoft in beroep gaat. Om al het multimediageweld nog beter en sneller te kunnen verwerken, krijgt de Pentium-chip een set aanvullende instructies met de naam MMX. De opvolger van de Pentium, de Pentium II, komt in oktober om de hoek kijken. Microsoft heeft een aparte versie van Windows voor de allerkleinste computertjes - de PDAs - die door het leven gaat als Windows CE. Dit jaar ziet versie 2.0 het licht.1998 Op 25 juni ligt Windows 98 in de winkel. Deze nieuwe versie is vooral bedoeld voor de consument. Compaq neemt Digital Corporation over. Met de overname is een bedrag van 9,6 miljard dollar gemoeid. Het aantal domeinnamen stijgt tot recordhoogtes: maar liefst 2 miljoen domeinnamen zijn toegekend. Bij HP rolt de 30 miljoenste laserprinter van de band. IBM komt met een innovatie. De Microdrive is s werelds kleinste harde schijf (43x36x5mm) en is leverbaar met een opslagcapaciteit van 170 of 340 MB. Het schijfje weegt slechts 20 gram. Extensible Markup Language - XML - wordt volop geïntroduceerd om veelzijdige documenten en een betere gegevensuitwisseling via het web mogelijk te maken. 1999 Intel brengt nieuwe processors op de markt, waaronder de Celeron en de Pentium III. De concurrentie zit echter niet stil. Fabrikant AMD brengt de Athlon op de markt. Fabrikant Ricoh kondigt de eerste combinatie van DVD-rom met cd-R (Recordable) en cd-RW (Rewritable) in één apparaat aan. 2000 Op 17 februari komt Windows 2000 uit, de langverwachte opvolger van Windows NT. Later in het jaar komt een nieuwe versie van Windows uit voor de consument. Dit besturingssysteem krijgt de naam Windows Millennium Editie, kortweg Windows Me. Een eenvoudig programmaatje voor videobewerking behoort tot de standaarduitrusting van Me. De volgende versie van Windows, Windows XP, zal zowel voor de consument als voor de zakelijke gebruiker hetzelfde zijn. In oktober toont Intel prototypes van de Pentium 4 in twee uitvoeringen, met een kloksnelheid van 1,4 en 1,5 GH (GigaHertz). Een nieuwe stap in de snelheidsrace om de snelste chip. America OnLine (AOL) koopt mediagigant TimeWarner. De grootste fusie uit de geschiedenis is een feit. Vanuit de Filipijnen verspreidt het I Love You-virus zich over de aardbol. Miljoenen pcs worden besmet. Bill Gates (foto) treedt op 13 januari af als CEO van Microsoft. Hij wordt opgevolgd door Steve Ballmer. Gates verdwijnt niet helemaal van het toneel, hij blijft aan als voorzitter van de raad van bestuur en hij wordt Chief Executive Architect. Chipfabricant AMD komt met een tegenhanger van Intels Celeron: de Duron. 2001 Het is voorbij met het onbekommerd gratis uitruilen van muziek via het internet als de rechter bepaalt dat Napster in ieder geval deels verantwoordelijk is voor het schenden van auteursrechten via zijn dienst. Napster begint met het filteren van beschermde muziek. De opvolger van de huidige generatie Athlon processors zal officieel als de Athlon 4 door het leven gaan. In mei toonde chipfabricant AMD een mobiele versie van deze processor. Daarmee neemt AMD de leiding over van Intel, die pas volgend jaar met een mobiele versie van de Pentium 4 komt. Apple komt op de proppen met zijn nieuwe besturingssysteem, Mac OS X. Vanaf eind oktober ligt Windows XP in de winkel, een nieuwe versie van het besturingssysteem van Microsoft voor zowel de zakelijke gebruiker als de consument.