Vendex KBB: opstand van de aandeelhouders

De tijd dat aandeelhouders alleen hun geld mochten afgeven en verder moesten zwijgen is al lang voorbij. Toch behoren in Europa de aandeelhouders nog steeds niet tot de prioriteiten van het management. Gelukkig bleef Europa gespaard van Amerikaanse toestanden waarbij bedrijven opgesplitst werden en personeel massaal afgedankt om geld te kunnen uitkeren aan de aandeelhouders. Bij Vendex KBB was het dan ook even slikken toen de Amerikaanse aandeelhouder K Capital Petercam de opdracht gaf Vendex KBB zo snel mogelijk zijn onrendabele activiteiten van de hand te laten doen. Nu hebben de aandeelhouders wel redenen om ontevreden te zijn. Begin 2000 noteerde het aandeel nog boven de 20 euro, nu op zo'n 10 euro na een dieptepunt van 6 euro. De reden moet gezocht worden in het minder goede beursklimaat, de slechte resultaten van de jongste jaren en het gebrek aan strategie. In 1982 werd Vendex International opgericht om de verschillende vennootschappen van de groep Vroom & Dreesman te groeperen. Vendex International was een internationale detailhandels- en dienstengroep met veel belangen in uiteenlopende bedrijfstakken. De vennootschap bezat ook een groot belang in haar concurrent KBB (Bijenkorf). In juni 1995 werd Vendex International geintroduceerd op de beurs van Amsterdam. Het management was er zich toen al van bewust dat zo'n conglomeraat onbestuurbaar was en besliste tot de eerste desinvesteringen. In 1997 werden de uitzendactiviteiten (Vedior) afgesplitst en in 1998 Vendex Food Group. Deze fuseerde met Unigro De Boer om Laurus te vormen, evenmin een succesverhaal. In 1999 werd samengegaan met KBB in Vendex KBB, dat de grootste Nederlandse non-food distributeur is. De groep omvat warenhuizen (Vroom & Dreesman, Hema en Bijenkorf) en speciaalzaken (M & S Mode, Claudia Strater, Hunkemoller...). Vroom & Dreesman is een warenhuis voor een brede doelgroep, maar met problemen. Hema verkoopt vrijwel uitsluitend artikelen onder eigen naam. Het assortiment bestaat uit producten met een goede kwaliteit en lage prijs. Bijenkorf is een luxewarenhuis met een compleet assortiment van internationale kwaliteitsproducten en eigen merken. De Europese ambities van Bijenkorf werden ondertussen opgeborgen. De groep speciaalzaken omvat een portefeuille gespecialiseerde winkelsformules met vestigingen in en buiten Nederland. Mede door de overname van Brico is Doe-Het-Zelf zowel in omzet als in winstbijdrage de grootste geworden. De voorbije jaren werd het aantal winkelformules door verkoop of sluiting teruggebracht van 26 naar 15. Voor de Amerikaanse aandeelhouders gaat het te traag en wordt te veel geld verkwist om bepaalde structureel onrendabele activiteiten te behouden in plaats van af te stoten of te sluiten. Daarmee wordt Vroom & Dreesman bedoeld, dat al tientallen jaren van de ene reorganisatie naar de andere sukkelt. Vendex KBB zit op een goudmijn, namelijk zijn onroerend goed dat te boek staat voor slechts 770 miljoen euro en een veelvoud waard is. In feite zijn er slechts twee formules die toekomst hebben, Hema en Doe-Het -Zelf. Maar in een bedrijf is voor de Amerikanen geen plaats voor beide divisies. En wie weg moet, is voor hen ook duidelijk, de Doe-Het-Zelf. Het liefste zouden ze het hele bedrijf voor een mooie prijs aan een private equity fund verkopen. Op deze berichten is de koers sterk gestegen. Maar we raden beleggers aan niet te hard van stapel te lopen. De Nederlandse wetgeving biedt veel mogelijkheden om lastige aandeelhouders buiten te houden. En de problemen bij Vendex KBB zijn zo groot dat een Laurus-scenario (het bedrijf werd met moeite gered, ten koste van de aandeelhouders) niet uit te sluiten valt. ES