Logo
Tijd Connect biedt bedrijven, organisaties en overheden toegang tot het netwerk van De Tijd. De betrokken partner is verantwoordelijk voor de inhoud.

Als de bestuurder een passagier wordt

Ondanks alle drastische wijzigingen blijven verzekeraars voorlopig nog behoorlijk passief uitkijken. Dat komt omdat er vandaag helemaal geen communicatie is tussen overheid, verzekeraars en de automerken. ©Shutterstock

De autonome auto komt er aan en misschien wel sneller dan u denkt. Is uw verzekeraar daar klaar voor? Zullen uw premies dalen, als de bestuurder een passagier wordt? En hoe houdt u hackers weg uit uw auto?

Voor het grote publiek is de zelfrijdende auto nog altijd verre toekomstmuziek. Nochtans zijn de autoconstructeurs er klaar voor, en is de technologie er. Alleen heeft de autonome auto ook implicaties voor andere sectoren, zoals de wegeninfrastructuur of de verzekeringswereld. En daar is nog heel wat werk aan de winkel.

‘De grootste hindernis is de wetgeving’, zegt Al Pijnacker, director Automotive & Affinity bij verzekeringsmakelaar Aon. ‘Het Verdrag van Wenen van 1968, dat verkeersregels harmoniseert tussen de ondertekende landen, is nog niet voldoende aangepast. Ook de Belgische wetgeving is niet klaar voor de zelfrijdende auto.’ Maar de goede intenties zijn er wel. ‘Vorig jaar werd het verdrag van Amsterdam ondertekend. Daarin stelt Europa dat het in 2019 helemaal klaar wil zijn voor de autonome auto. Het is dus tijd voor actie.’

De verzekeringswereld zit al in een serieuze denkoefening om over drie jaar klaar te zijn. Een van de verwachtingen is dat de verzekeringspremies zullen dalen, maar dat wil Al Pijnacker nuanceren. ‘De bestuurder is vandaag in 90 procent van de ongevallen de oorzaak. Als de bestuurder een passagier wordt, neemt dat risico enorm af. Je zou dus denken dat de verzekeringspremies kunnen zakken. Maar zo eenvoudig is het niet. Verzekeraars hebben ook vaste kosten. Bovendien: is er toch een ongeval, dan loopt de schade hoger op, omdat autonome auto’s dure technologie aan boord hebben. Voorts zijn er andere risico’s die niet verdwijnen, zoals natuurrampen of vandalisme.’

Daarom komt er ongetwijfeld een zwarte doos in de zelfrijdende auto, zoals in vliegtuigen, zodat de aansprakelijkheid makkelijker kan worden bepaald
Al Pijnacker
Director Automotive & Affinity bij verzekeringsmakelaar Aon

Maar uiteraard zal er veel veranderen. ‘Vandaag verzekeren we bestuurders’, zegt Al Pijnacker. ‘In de zelfrijdende auto bepaalt de technologie wat het voertuig doet. De aansprakelijkheid verschuift dus voor een groot stuk naar de constructeurs. Daarom komt er ongetwijfeld een zwarte doos in de zelfrijdende auto, zoals in vliegtuigen, zodat de aansprakelijkheid makkelijker kan worden bepaald. Constructeur Tesla, dat heel ver staat in autonoom rijden, zei al dat het misschien zelf als verzekeraar van zijn auto’s zal optreden. Maar dat zie ik niet zo snel gebeuren. Bovendien zitten er ook passagiers in de auto. Er zal dus nog altijd een passagiersverzekering nodig zijn.’

Ondanks alle drastische wijzigingen blijven verzekeraars voorlopig nog behoorlijk passief uitkijken. Dat komt, denkt Al Pijnacker, omdat er vandaag helemaal geen communicatie is tussen overheid, verzekeraars en de automerken. ‘Je leest iedere dag wel iets, alle merken zijn ermee bezig, maar het ontbreekt aan homogeniteit. Daar moet werk van gemaakt worden.’

Natuurlijk brengt de autonome auto ook nieuwe opportuniteiten voor de verzekeraar. Pijnacker: ‘De zelfrijdende auto zal boordevol nieuwe technologie zitten. En dat zal meer recalls veroorzaken. Misschien moet dat ook verzekerd worden. Of er ontstaan ook mogelijkheden voor de verzekeraar rond cybersecurity. De autonome auto wordt een rijdende computer, en computers kunnen worden gehackt.’

IP-adres

Cybersecurity wordt inderdaad een issue. Maar laat u niet misleiden door spectaculaire verhalen. Mark Pecqueur is docent en onderzoeksleider autotechnologie in hogeschool Thomas More, en expert-consultant bij Kuylen, Pecqueur & Partners. ‘Cybersecurity is een belangrijk aandachtspunt. Auto’s zullen met elkaar communiceren. Het is dus onvermijdelijk dat op een bepaald moment iemand probeert om een auto te hacken. En dat kan nooit uitgesloten worden. Kijk naar de computerwereld: het is een strijd die eigenlijk nooit ophoudt.’

Het is dus onvermijdelijk dat op een bepaald moment iemand probeert om een auto te hacken
Mark Pecqueur
Docent en onderzoeksleider autotechnologie in hogeschool Thomas More

Wel ziet Mark Pecqueur een belangrijk verschil met die computerwereld, dat tegelijk de problematiek nuanceert. ‘Een computer heeft een vast IP-adres. Een auto verplaatst zich voortdurend en zal voortdurend van IP-adres veranderen. Je kunt een auto die tegen 70 kilometer per uur voorbijkomt dus misschien wel hacken, maar een paar seconden later heeft hij al een andere identiteit. Kortom: een hacker die binnenraakt in een auto, krijgt het moeilijk om erin te blijven.’

Een wisselend IP-adres betekent ook dat de identiteit van het voertuig constant verandert. En dus ook die van de eigenaar. Pecqueur: ‘Maar die identiteit is niet belangrijk. Als een zelfrijdende auto de andere auto’s meldt dat er een kind om de hoek op straat staat, dan is het belangrijk dat de andere voertuigen weten waar dat kind staat. Niet wie dat meldt…’ Of hoe er ook hier, net zoals in de verzekeringswereld, een verschuiving van bestuurder naar voertuig komt.

Kanon

Online circuleren verhalen over een kanon dat het verkeer tot stilstand kan brengen door de computer in de auto uit te schakelen. Mark Pecqueur nuanceert ook hier. ‘Als een zelfrijdende auto met een snelheid van 80 kilometer per uur voorbijkomt, dan heb je 5 à 15 meter om dat uit te voeren. Dat is ontzettend moeilijk. Autoconstructeurs hebben dertig jaar lang gewerkt om de auto immuun te maken voor externe stoorzenders. Denk aan de storing in de radio, lang geleden. Ik zie dat dus moeilijk gebeuren.’

Logo
Tijd Connect biedt bedrijven, organisaties en overheden toegang tot het netwerk van De Tijd. De betrokken partner is verantwoordelijk voor de inhoud.