Sfinks: Papi, Papa en de anderen

Ook de 27ste editie van het gerenommeerde Sfinksfestival staat garant voor vier dagen ontmoetingen waarbij naast een muzikale ook een culturele uitwisseling plaatsvindt. Dit keer wordt vooral uitgekeken naar de vibes tussen de Kongolees Papa Noel en de Cubaan Papi Oviedo.

Het sterke punt van Sfinks is dat het festival aan verschillende smaken en verwachtingen kan tegemoetkomen zonder aan eigenzinnigheid in te boeten. Voor de muziekliefhebber is het een ontdekkingsreis 'pur sang', met enkele namen die een zekere houvast bieden en voor het overgrote deel van het programma tasten in het duister. De gezelligheidsfreak met een open muzikale geest vindt ook soelaas op het terrein omdat de randanimatie, de workshops, eetstandjes en wereldmarkt afwisseling bieden wanneer het allemaal iets te veel wordt. Maar de grootste troef is waarschijnlijk het kindvriendelijke dat Sfinks uitstraalt en waardoor een soort gemoedelijkheid op het terrein ontstaat die slechts weinige festivals gegeven is.

Maar de muziek blijft het festival sturen en daarvoor worden opnieuw verschillende podia opgetrokken. Het openluchtpodium biedt onderdak aan grote ensembles, met exclusieve concerten voor kenners en nieuwsgierigen. Op zaterdag vermelden we de Peruaanse Tania Libertad die op haar recente cd 'Costa Negra' net als Susana Baca haar Afro-Peruaanse roots verkent, de verbroedering van het Hongaarse Muszikás met Alexander Balanescu rond de muziek van Bartok, de Cubaans-Afrikaanse samenwerking van Papi Oviedo en Papa Noel en de Marokkaanse Najat Aâtabou die het vrouwenleed bezingt en als een rolmodel geldt voor heel wat Marokkaanse berbers in de diaspora. Zondag is het uitkijken naar onder meer de Master Musicians Of Armenia met trage, zweverige muziek waarin de duduk (dubbelriet) centraal staat, het ongeregelde Spaanse kamerorkest Joan Valent & Ars Ensemble, de verrassende ontmoeting van twee componisten, een zangeres en een fanfare bij het Griekse Reboutsika, Kalantzopoulos en Paspala, en flamencogitarist Diego Carrasco.

De danstent is dé plek om te feesten met opzwepende klanken uit vijf continenten in een broeierige sfeer. Op vrijdagavond vindt er het vertrouwde Festa do Brasil plaats met Zeca Baleiro, een veelzijdige componist met een voorliefde voor kitsch en flower power, en Fernanda Abreu, de eigenzinnige componiste, zangeres en danseres die sambafunk en Braziliaanse soul brengt. Zaterdag spelen onder anderen het Malinese Tinariwen (touaregs met elektrische gitaren), Drum Drum (fusie van stijlen uit Papoea Nieuw Guinea, Fiji en Australië), Fun Da Mental & The Mighty Zulu Nation (Zuid-Afrikaans koor) en Frank 'Klezmatic' London met het Macedonische Boban Markovic' Orkestar (klezmermuziek). Ze vormen de perfecte aanloop voor het Bal Tropical met de Kongolese supergroep Adolphe Dominguez & Wenge Tonya Tonya. Zondag vermelden we de Indonesische Jugala All Stars, de vrouwelijke Malinese griot Kandia Kouyaté en het Spaanse Ska-P.

De World Groove tent neemt de hartslag van de wereld met Asian jungle of Mahgreb drum & bass via electronic dance. Wie het liever wat rustiger aan doet, kiest voor de Club, die dit jaar iets groter is voor meer comfort. Niet te missen zijn de Portugese fadozangeres Mafalda Arnauth, en zaterdagnacht het programma 'Muziek en zang van de Zijderoute', een uitgebreid concertprogramma met twaalf ensembles uit Centraal-Azië. Wie meer wil weten over de achtergrond van artiesten en culturen kan ten slotte in de Parlatent terecht. De kinderen maken gewoontegetrouw hun eigen festival met een heus Kidz-dorp waar gemusiceerd, gedanst, gedronken en gegeten kan worden, met 'Narren en Speelvogels' als centraal thema.

De Kongolese muzikant en componist Papa Noel zou vorig jaar reeds komen, maar werd met diabetes opgenomen in het ziekenhuis enkele dagen voor hij naar Sfinks zou vertrekken. Ondertussen is de man er helemaal bovenop en heeft hij twee concerten op het festival. Zaterdag staat hij op het Clubpodium met de Cubaan Adan Pedroso aan zijn zijde, een jonge gitarist-zanger die een verrassende kijk op de son etaleert. Maar het 'grote geweld' is voorbehouden voor zijn duoconcert met geestesgenoot Papi Oviedo diezelfde dag op het openluchtpodium. De onlangs verschenen cd 'Bana Congo' (Tumi, verdeeld door Culture Records) die ze hier komen voorstellen, is een zeer geslaagde verbroedering van een Kongolese superster-meestergitarist (Noel speelde o.a. bij de grote orkesten uit de jaren '50, '60 en '70 waaronder Franco) en een virtuoze Cubaanse tresspeler.

Twee maanden geleden was Papa Noel even in Gent om meer uitleg over deze plaat te geven: 'Ik werkte al jaren aan het idee om met mijn songs naar Cuba te trekken en er een plaat op te nemen. Het is algemeen geweten dat de Cubaanse rumbaritmes in Centraal-Afrika al ruim zestig jaar geleden met open armen ontvangen werden, de restanten daarvan vind je nog terug in de soukous. Toen ik in Cuba aankwam, was het alsof ik een tweede thuis had gevonden. Ik herkende er zoveel dingen uit mijn geboorteland, de muziek voelde meteen vertrouwd aan. Ik wist wel dat het zou werken, maar je weet toch maar nooit. Even vroeg ik me af of de taal geen obstakel zou vormen maar na een eerste repetitie was die vrees meteen weg. Het mag dan een cliché zijn, eens te meer werd bewezen dat muziek een universele taal is en dat gelijkgestemde zielen elkaar in de noten kunnen vinden.' Voor Papa Noel was het een droom om met een groot orkest percussionisten en blazers te werken in drie verschillende studio's (Havana, Parijs en Engeland): 'Ik sta te popelen om 'Bana Congo' live op het podium te brengen.'

De legende wil dat Antoine Nedule Monswet op kerstdag 1940 geboren werd in wat toen Leopoldsville heette. Vandaar zijn artiestennaam. Naar verluidt was de son de eerste muziek die hij hoorde. Noel: 'Dat klopt. Via mijn moeder hoorde ik mijn eerste platen vol son. Ik was meteen verkocht. Toen ik later voor mijn verjaardag van haar een gitaar cadeau kreeg, probeerde ik die stijl onder de knie te krijgen. Ik besefte al snel dat de typische Cubaanse piano door een gitaar vervangen moest worden: ik liet me inspireren door iemand als Genri Bowane die op dezelfde golflengte zat. Het leuke is dat ook Papi Oviedo - geboren als Gilberte Oviedo La Portilla in 1937 - op zijn 15de van zijn vader een tresgitaar cadeau kreeg (drie sets van twee snaren, twee in de hogere, een in de lagere octaven) en de Afrikaanse roots in zijn muziek hoorde weerklinken. Het stond waarschijnlijk ergens in de sterren geschreven dat we elkaar ooit zouden ontmoeten.'

Sfinks Festival van donderdag 25 (gratis openingsavond) t.e.m. zondag 28 juli. Meer informatie op www.sfinks.be

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud