Schatkamer van Vlaamse en Hollandse meesters

(tijd) - Maastricht verwacht 65.000 bezoekers voor de internationale kunst- en antiekbeurs The European Fine Art Fair (Tefaf). Ruim 200 kunsthandelaren en antiquairs uit veertien landen nemen deel aan Tefaf, dat op vrijdag 5 maart de deuren opent. Dit jaar worden geen topschilderijen van beroemde meesters aangeboden, maar de Vlaamse en Hollandse schilderkunst is weer ruim vertegenwoordigd. Zo is er van Rubens een olieverfschets.

De jongste trend op de kunstmarkt, de grote vraag naar kunstvoorwerpen met een adellijke pedigree, komt ook op Tefaf tot uiting. De liefhebber vindt er bijvoorbeeld een halssnoer van keizerin Josephine de Beauharnais. Nieuw is ook het aanbod van antieke globes en wetenschappelijke instrumenten, een verzamelgebied dat voor het eerst op de beurs aanwezig is.

Maar Tefaf staat vooral wereldwijd bekend om het aanbod aan oude meesters, vooral van de Vlaamse en Hollandse schilderkunst. De jongste jaren is ook de Spaanse, Italiaanse, Franse, Duitse en Engelse schilderkunst steeds beter vertegenwoordigd. Het aangeboden werk van Rubens is te vinden op de stand van de Zwitserse galerie David Koetser. Het gaat om een olieverfschets uit 1617-1618, geschilderd op een paneel van 48,2 op 64,8 cm, met een voorstelling van 'De aanbidding van de Wijzen'. De schets is het modello voor het grote doek dat in het Museum voor Schone Kunsten in Lyon hangt.

De Maastrichtse kunsthandelaar Rob Noortman biedt een werk van Jacob van Ruysdael aan, een weids gezicht op de omgeving van Haarlem. Van Salomon van Ruysdael is een rivierlandschap te koop bij Richard Green uit Londen. Verner Amell uit Londen toont van Lucas Cranach de Jongere een portret van de keurvorst Johann Friedrich, omringd door drie hofdames. Een ontdekking van de handelaar Jack Kilgore uit New York is het paneel met de voorstelling van Adam, van de hand van Hendrick Goltzius (1558-1617). Adam wordt er alleen met hoofd en schouderpartij voorgesteld. Zijn blik is veelbetekend naar rechts gekeerd. Het paneel is dan ook het linkerpendant van een werk dat zich in het museum in Straatsburg bevindt, waarop Eva staat afgebeeld.

Er worden nog meer bekende oude namen aangeboden. David Tunick uit New York presenteert acht tekeningen van Fragonard, gemaakt als illustratie voor het epos 'Orlando furioso' van Ludovico Ariosto (1474-1533), dichter aan het hof van Alfonso d'Este in Ferrara. Een romantisch doek uit 1755 van Fragonard is te zien bij Artemis Fine Arts uit Londen. De Jonckheere uit Parijs heeft een werkje op koperplaat van Jan Breughel de Oude bij, Rafael Valls uit Londen een paneelschilderij met een rivierlandschap van Roelandt Savery. Van de minder bekende Antwerpse schilder Christiaen Luyckx (1623-1670) biedt Berheimer-Colnaghi uit Munchen een pronkstilleven aan, en Senger uit het Duitse Bamberg een Bacchus-scène van Jacob de Backer, eveneens een Antwerpse schilder, maar dan uit de 16de eeuw.

Zeer zelden komt er werk op de markt van de Italiaanse kunstenaar Bartolomeo Manfredi. Sarti Gallery toont van Manfredi een Sint-Sebastiaan, vastgebonden en doorboord met pijlen. Kenmerkend zijn het gedurfde realisme en felle clair-obscur. Het oudste schilderij op de beurs is wellicht van de hand van de Florentijnse meester Niccolò di Tommaso. Het gaat om een schitterende triptiek uit het midden 14de eeuw. Tegen een brokaatgouden achtergrond is 'Maria met kind' afgebeeld, geflankeerd door engelen en heiligen. Het drieluik wordt aangeboden door Sarti Gallery uit Parijs.

Niet minder dan 36 exposanten brengen op Tefaf moderne kunst. Jean-Luc Baroni uit Londen biedt een pastel van een Tahitiaanse schone aan, een werk van Paul Gauguin.

Een stilleven van Fernand Léger is een van de topstukken bij Annely Juda Fine Art uit Londen. Het doek dateert uit 1922 en is typerend voor Légers mechanische periode, toen hij gefascineerd was door de relatie tussen geometrische vormen en mechanische elementen.

Xavier Hufkens uit Brussel brengt naar Maastricht werk mee van Magritte, Fontana, Robert Ryman, Roni Horn en Louise Bourgeois. Voor hedendaagse Duitse kunstenaars als Lüpertz en Baselitz moet men bij Michael Werner zijn, die zowel een galerie in Keulen als in New York heeft.

Met 90 deelnemers is de sectie van oudheden en antiquiteiten de omvangrijkste van beurs. Zij brengen een overvloed aan meubelen, sculpturen, objets d'art en klokken, naast textiel, glas, zilver, ceramiek en andere vormen van kunstnijverheid. De Parijse antiquair Brimo la Laroussilhe brengt onder meer een 10de-eeuws Byzantijns ivoren reliëf met de Moeder Gods.

Van koninklijke herkomst is het paar pastorale 'schilderingen' vervaardigd van paarlemoer, schelp, gips en verschillend gekleurde steensoorten. Ze zijn afkomstig uit een van de paleizen in Potsdam, en werden door Johann Matthias Jansen rond 1780 gemaakt voor Frederik de Grote, koning van Pruisen. Uitzonderlijk zeldzaam zijn de twee levensechte Meissen paradijsvogels, vervaardigd door Johann Joachim Kaendler. Ze waren oorspronkelijk eigendom van de Saksische keurvorstelijke familie en daarna Amerikaans privé-bezit. Ze worden nu gepresenteerd door Angela Gräfin von Wallwitz uit München.

Kunstkammer Laue, eveneens uit München, brengt een ensemble van 150 wetenschappelijke instrumenten zoals microscopen, astrologische instrumenten, verrekijkers, globes, zonnewijzers en anatomische modellen. Tezamen met portretten van geleerden en fascinerende voorbeelden van exotica en naturalia, wordt de sfeer en het decor van een 16de- en 17de-eeuwse kunstkamer opgeroepen.

Er zijn op de beurs Europese meubels vanaf de renaissance tot de jaren 50. Philippe Denys uit Brussel bijvoorbeeld heeft een bank van Georg Nakashima uit de jaren 50 bij, vervaardigd van een gevorkte plank met een rugleuning van notenhouten spijlen.

Bij de afdeling juwelen valt Wartski uit Londen op. Op die stand wordt een gouden, met portretcameeën versierd collier uit 1805 aangeboden, een sieraad dat keizerin Josephine aan een van haar hofdames heeft geschonken.

Een van de meest merkwaardige objecten uit de oudheid brengt Gordian Weber Kunsthandel uit Keulen. Het betreft een 12 centimeter groot bronzen votiefsculptuurtje uit de pre-islamitische cultuur van Zuid-Arabië, het huidige Jemen. Het stelt een parende man en vrouw voor, vervaardigd als schuldbekentenis voor een seksuele misstap, waarschijnlijk begaan in een tempel. Zo werd openlijk schuld bekend, ook voor de goden. Een dergelijke voorstelling in brons was eerder nog niet gevonden.

De hoofdsponsor van de beurs is dit jaar Axa Art, de enige verzekeraar ter wereld die zich uitsluitend met kunst bezighoudt. In maart laat Tefaf een bundel artikelen verschijnen over de verstoorde relatie tussen de kunstmarkt en de internationale wetgeving over kunstexport.

Tefaf Maastricht heeft plaats van vrijdag 5 tot en met zondag 14 maart in het Mecc in Maastricht. De beurs is dagelijks open van 11 tot 19 uur, op zaterdag 13 maart tot 18 uur. Toegang 30 euro per persoon, inclusief de catalogus. Voor twee personen 42,50 euro. Inlichtingen: tel. 00.31.4-11.64.50.90, website: www.tefaf.com

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud