Huelgas Ensemble herontdekt Antoine Brumel

(tijd) - Het Huelgas Ensemble brengt een werk van de schier vergeten 15de-eeuwse componist Antoine Brumel opnieuw aan het licht: de twaalfstemmige mis 'Et ecce terrae motus' wordt opgevoerd in Hasselt en Brussel.

Begin de jaren zeventig kwam Paul Van Nevel tot het inzicht dat niet de barokmuziek maar wel de polyfone muziek, de architectuur en literatuur uit de Renaissance hem bijzonder fascineerden. Met zijn barokverleden rekende hij radicaal af en in Basel bestudeerde Van Nevel ondertussen manuscripten uit de Middeleeuwen en de Renaissance. Al gauw zag hij in dat de kennis en het gebruik van de oorspronkelijke bronnen geen overbodige luxe was om de muziek uit die periode op een verantwoorde manier uit te voeren.

Aanvankelijk combineerde Paul Van Nevel met zijn toen pas opgerichte Huelgas Ensemble oude muziek met hedendaagse muziek, maar geleidelijk specialiseerde het ensemble zich steeds meer in de oude muziek. De kwaliteit en de originaliteit van het Huelgas Ensemble bleef niet onopgemerkt in het buitenland. De internationale reputatie van het ensemble steeg gestaag. Toch doet Paul Van Nevel eigenlijk nog steeds hetzelfde als dertig jaar geleden: zonder enige vorm van routine en met uitvoeringen van een zeer hoog niveau, komt hij voor de dag met veelal onbekende muziekwerken. Afgelopen maanden bracht Van Nevel onder meer werken van Festa en Richafort opnieuw onder de aandacht, en ditmaal kiest hij voor de twaalfstemmige mis 'Et ecce terrae motus' van Antoine Brumel.

Antoine Brumel, geboren omstreeks 1460 in de buurt van Chartres, was een leerling van Josquin Desprez, en hij was in zijn tijd beroemder dan Agricola of Obrecht. Toch is hij vandaag veel minder bekend dan zijn tijdgenoten.

Zoals gebruikelijk was voor kunstenaars van zijn tijd, reisde Brumel zijn hele leven van stad tot stad, hij trok door Frankrijk en Italië, steeds onder de bescherming van kerkelijke leiders of hoven. Het is trouwens waarschijnlijk aan het hof van de Hertog van Ferrare dat hij de twaalfstemmige mis 'Et ecce terrae motus' schreef. Dit monumentale werk, waarvan het enige overgebleven manuscript bewaard werd in München door het hof van Beieren, is een van de eerste meerstemmige requiemmissen.

In het werk toont Brumel dat hij bijzonder creatief wist om te springen met de gebruikelijke polyfone technieken. Brumel exploreert de twaalf stemmen tot het uiterste en laat ze elkaar voortdurend doorkruisen. Het thema dat uit lange notenwaarden bestaat, wordt met sneller en vindingrijk contrapunt omspeeld, wat onder meer tot gevarieerde canons leidt. De harmonie is trager en nodigt uit tot meditatie. Zo verzoent Brumel de theologische spiritualiteit met de verfijndheid van een artistieke compositie.

TE

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud