Belg zet kunstbeurs digitaal op de rails

©Moenen Erbuer

De eigenaar van ’s werelds belangrijkste kunstbeurs komt met een ambitieus digitaal project. Digitale disruptie in een honderdjarige Zwitserse beursmastodont, met de hulp van augmented reality én een Belg.

Kunstliefhebbers kennen het fenomeen. Een interessant schilderij gezien op een kunstbeurs? Snel even een foto maken. Klik, nog een van het naamplaatje. Eens thuis verdwijnen de foto’s in kwestie in de spelonken van de smartphone.

Als het afhangt van MCH, het moederbedrijf van de Art Basel-franchise en de juwelen- en horlogebeurs Baselworld, dan is die praktijk binnenkort verleden tijd. In november introduceert het beursimperium op Art Düsseldorf een nieuwe app. Dankzij augmented reality, technologie die virtuele informatie over de fysieke werkelijkheid drapeert, zullen bezoekers ook werken kunnen ‘scannen’. Dankzij beeldherkenningssoftware verschijnt binnen de seconde alle info over het kunstwerk, de kunstenaar, de galerie en - als de galerie dat meegeeft - de prijs.

‘De app moet een beursbezoek voor verzamelaars en galerieën vergemakkelijken’, zegt de Belgische designer Moenen Erbuer. Hij is sinds vorig jaar verantwoordelijk voor digitale productontwikkeling en design bij MCH. ‘Bezoekers kunnen hun favoriete werken en galerieën opslaan in de app, die zo het verkoopproces oliet. In plaats van ’s avonds door je foto’s te scrollen, kun je nu snel zien wat je favoriete werken waren. En als je wil kopen, vind je meteen de juiste contactpersoon bij de galerie.’

Onze app moet een beursbezoek vergemakkelijken voor verzamelaars en galerieën en moet ook het verkoopproces oliën.
Stichter start-up Curiator Moenen Erbuer

Hoe komt een jonge Belgische designer terecht in de cockpit van de digitale vernieuwing van een kolossaal Zwitsers bedrijf voor vakbeurzen? Simpel: via een start-up. In 2014 lanceerde Erbuer samen met de Zwitsers-Nederlandse software-ingenieur Tobias Boonstoppel de start-up Curiator. Erbuer vergelijkt het Pinterest-achtige sociaal prikbord voor kunst met ‘een gecrowdsourced digitaal museum’.

‘Het is een bekend start-upverhaal’, blikt Erbuer terug. ‘Een leuk idee zonder duidelijk verdienmodel.’ Investeerders overtuigen van een ‘omslachtig langetermijnplan’ bleek moeilijker dan verwacht. Via een kennis kwamen ze terecht bij MCH, dat de start-up in juni vorig jaar kocht en het duo inlijfde. Naar Zwitserland hoefde Erbuer niet te verhuizen. Hij werkt met Boonstoppel vanuit New York, de ontwikkelaars zitten in Polen. ‘Beschouw ons als een ministart-up binnen MCH. Dat geeft ons een gigantische vrijheid.’

Voor Curiator bleef de tijd intussen stilstaan. Wie naar de site surft, krijgt nog een bètaversiemelding uit 2014. ‘Het overnameproces met MCH sleepte twee jaar aan. Daarom ziet alles er nog hetzelfde uit: we zaten zonder geld.’ Nu er opnieuw budget is, wordt een vernieuwd plan uitgewerkt. ‘Elke beurs zal met een eigen app werken’, zegt Erbuer. ‘Curiator moet een portefeuille worden om de opgeslagen werken bij te houden.’

Zover is het nog niet. Eerst komt er een databasesysteem dat het beursproces voor organisatoren en galerieën moet vergemakkelijken. De eerste fase van het nieuwe platform ging vorige week in alle stilte live in de aanloop naar Art Düsseldorf. Zowel de app als het databasesysteem wordt verder uitgerold op de ‘regionale’ MCH-beurzen, zoals Design Miami en India Art Fair.

Te grabbel gooien

De bedoeling is het platform later te leasen aan beurzen die niet onder de paraplu van de Zwitserse holding vallen. Of die daar ook op zullen intekenen valt nog af te wachten: geen enkele beurs gooit zomaar al haar data te grabbel op het platform van een concurrent.

‘Dat kan contractueel worden vastgelegd’, countert Erbuer. ‘Trouwens, er is echt nood aan zo’n systeem, zeker voor kleinere beurzen. Amper een paar jaar geleden waren ze bij de kunstbeurs UNTITLED in Miami nog aan het copy-pasten in een Excel-werkblad. De sector is minder geavanceerd dan je zou denken.’

Revolutionair zijn een app en databasesysteem op zich niet. De bekende e-commercekunstwebsite Artsy stelt vaak kunstwerken tentoon in de aanloop naar en tijdens kunstbeurzen. ‘Artsy is een platform voor galerieën’, verdedigt Erbuer. Begrijp: Artsy en de galerieën verdienen eraan, de beurs niet. Zet de beursmastodont zijn eerste stappen naar de e-commerce? Erbuer wil er niets over kwijt. Al is het de bedoeling er in de toekomst geld mee te verdienen.

Toch kijken steeds meer kunstbeurzen richting e-commerce. De invloedrijke kunst- en antiekbeurs Tefaf Maastricht lanceert dit najaar een samenwerking met het online veilingplatform Invaluable. Nog voor de beurs opengaat, kunnen deelnemende galerieën hun kunstwerken online aanprijzen én verkopen. Volgens rapporten van Tefaf en de verzekeringsmaatschappij Hiscox zijn kunsthandelaars steeds optimistischer over de digitale mogelijkheden.

Grote uitspraken daarover wil Erbuer niet doen. Hij wil zich niet schuldig maken aan ronkende disruptiebeloftes van digitale kunststart-ups die uiteindelijk weinig fundamenteel veranderden of over de kop gingen. ‘De Amerikaanse Silicon Valley-werkwijze is redelijk agressief’, verduidelijkt hij. ‘Je drukt je idee door en ofwel slaag je, ofwel ga je al even hard op je gezicht. Dan doe ik het liever op de Europese manier, onder de vleugels van een groot bedrijf en vooral: stap voor stap. Rijk ga ik er niet mee worden. Maar ik heb wel een heel leuke job.’

Lees verder

Gesponsorde inhoud

Partner content