Kunst kijken in Molenbeek

©Saskia Vanderstichele

Net nu de Brusselse musea min of meer van de terreurdreiging zijn bekomen, gaat uitgerekend in Molenbeek een nieuw museum voor actuele kunst open.

Het is een merkwaardig zicht als je aan het Brusselse kanaal met je rug naar de vijfhoek over het water kijkt. Twee hotels, twee sociale woonblokken, de vervuilde vaart en pal ertussen een nieuw museum. De graffiti is blijven staan op de muren van de oude brouwerij Belle-Vue waarin het MIMA zit, maar misschien past dat net bij de charme van een museum voor streetart. En ook wel bij het ruwe karakter van de buurt. Welkom in laag-Molenbeek, het stadsdeel dat eind vorig jaar na de aanslagen in Parijs werd opgeschrikt door huiszoekingen en beangstigende berichten over schuiladressen voor Brusselse moslimextremisten.

‘Het is geen vanzelfsprekende locatie voor een nieuw museum’, zegt artistiek directeur Raphaël Cruyt. ‘En toch weer wel. We zochten een locatie in het hart van de stad. Als je een museum over kunst van vandaag wil opzetten, moet je niet in een bourgeoisbuurt gaan zitten. Je moet de polsslag van de stad kunnen voelen. We zitten op een kwartier wandelen van het toeristische centrum. Dit is een jonge buurt, in volle transformatie. De traditionele allochtone bevolking mixt volop met nieuwkomers uit de middenklasse en een creatieve klasse. Je ziet dat fenomeen in veel Europese grootsteden opduiken. In Londen en Berlijn vonden verschillende buurten als deze een tweede adem door de komst van kunstenaars.’

30.000
Het MIMA verwacht in zijn openingsjaar meteen 30.000 bezoekers.

Cruyt, die zijn eigen galerie heeft in de binnenstad, zal de programmatie van het MIMA uittekenen. Het museum is een idee van Michel de Launoit, een van zijn klanten. De Launoit is de zoon van de overleden graaf Jean-Pierre de Launoit, bankier en oud-voorzitter van de Koningin Elisabethwedstrijd. De roerganger van het MIMA noemt zichzelf een cultureel ondernemer. Hij werkte als muziek- en theaterproducent en was een van de oprichters van de platenmaatschappij Akamusic, die artiesten via crowdfunding aan een platencontract hielp.

Waarom een museum voor streetart? ‘Streetartists zijn voor mij de kunstenaars die de toekomst van de samenleving vertellen’, zegt de Launoit. ‘Vandaag werken ze vrij anoniem: in de beslotenheid van hun atelier, op straat, op sociale media. Als ze al door de kunstwereld worden opgepikt, is het door kleinere galeries. Gevestigde kunstgaleries en klassieke musea kijken op hen neer. In de VS is dat anders. Daar neemt een museum als het MoMA in New York streetart zeer ernstig. Europese musea zijn veel conservatiever.’

Het internet was de laatste grote revolutie in de kunstwereld.
Raphaël Cruyt
MIMA-curator

Het MIMA hanteert een brede definitie van streetart: graffiti, muurschilderingen, installaties, videokunst, muziek en zelfs strips. Cruyt: ‘Wat onze artiesten bindt, is dat ze door het internet zijn beïnvloed. Het internet was de laatste grote revolutie in de kunstwereld. Banksy, zowat de vaandeldraager van de streetartbeweging, zei: ‘Door het internet behoort de kunstwereld - traditioneel een bourgeois bolwerk - voor het eerst in de geschiedenis toe aan het volk. Je hoeft niet meer naar de universiteit te gaan, met je portfolio te leuren, dia’s naar nuffige galerijen op te sturen of met een invloedrijk iemand naar bed te gaan. Al wat je vandaag nodig hebt, zijn een paar ideeën en een goede internetverbinding.’’

Scherpe target

Het museum beschikt over zo’n 800 m2 exporuimte. Op de bovenste twee verdiepingen komt de vaste collectie, samengesteld door mecenassen-collectioneurs die het museum steunen. Op dit moment bestaat de verzameling uit zo’n 30 objecten. De rest van het museum is voorbehouden voor twee grote expo’s per jaar.

©Saskia Vanderstichele

Het MIMA trapt donderdag af met ‘City Lights’, waarvoor vijf kunstenaars uit Brooklyn zijn overgevlogen. Het multiculturele New Yorkse stadsdeel Brooklyn is zowat het mekka van de streetart. Alle kunstenaars brengen hun werken ter plaatse aan: van de psychedelische muurschilderingen van Maya Hayuk, de kunstinstallaties van Swoon tot de abstracte murals en 3D-installaties van Momo.

Om het publiek uit zijn tent te lokken komen er verrassingsevenementen en miniconcerten. Dat zal nodig zijn, want de lat ligt hoog. Het eerste jaar worden meteen 30.000 bezoekers verwacht. De ticketinkomsten maken bijna de helft uit van de vooropgestelde begroting van 600.000 euro voor het startjaar 2016. De overige opbrengsten zijn afkomstig van sponsors, mecenassen en subsidies.

Maakt die sterke afhankelijkheid van bezoekersinkomsten het museum niet meteen erg kwetsbaar, zeker in deze periode? Sommige Brusselse musea telden in januari nog altijd tot 30 procent minder bezoekers door de terreurdreiging. ‘Ik besef dat het een scherpe target is. Maar je moet ambitieus zijn’, zegt de Launoit.

Hij rekent voor een stuk op het aanpalende Meininger Hotel met zijn 170 kamers. Sinds de opening in 2013 is het hotel, dat eveneens op de brouwerijsite ligt, een inslaand succes bij citytrippers. ‘Ze zitten aan 200.000 overnachtingen per jaar. We hopen op een fall-out van 10.000 hotelgasten die nieuwsgierig zijn naar de buren van het museum. Ons restaurant is alvast een enorme troef. Dat heeft het Meiningerhotel niet.’

Door de vrij laagdrempelige inhoud hoopt het MIMA een divers publiek over de vloer te krijgen. ‘De Marokkaan uit de buurt, de Amerikaanse toerist en de kunstminnende Vlaamse middenklasser, dat is ons ideaalbeeld qua sociale mix’, zegt de Launoit. ‘Met kunst van de straat als bindmiddel moeten we die spreidstand durven na te streven’

Het Millennium Iconoclast Museum of Art (MIMA) ligt aan de Henegouwenkaai 33 in Brussel en is open vanaf 24 maart.

www.mimamuseum.eu

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect

Gesponsorde berichten

n