Geen zanger zonder zakenman

Jean Kluger stuurde Will Tura op het pad van de rock-’n-roll. ©Photo News-Koen Blanckaert

De biopic ‘Hoop doet leven’ schetst Will Tura als een onvermoeibaar werkbeest. Enkele keren komt ook zijn veel minder bekende producer in beeld. Wat was er van de keizer van het Vlaamse lied geworden zonder Jean Kluger?

‘Jean Kluger presenteert.’ Zijn naam staat niet veel kleiner op de filmaffiche van dan die van de regisseur Dominique Deruddere. Al zestig jaar is Jean Kluger (81) de spilfiguur achter de keizer van het Vlaamse lied. Maar weinigen kennen hem echt.

De trailer van 'Hoop doet leven'.

Ook in ‘Hoop doet leven’ komen we weinig meer te weten over Klugers aandeel in Tura’s carrière. Deruddere koos ervoor om archiefbeelden te laten interfereren met concertfragmenten. Een commentaarstem praat Tura’s leven aan elkaar. Geen enkel interview dat Deruddere voor zijn research deed, is in de film opgenomen. Het moest om de zanger gaan, niet om de zakenman achter hem.

Jean is voor 30 procent zakenman en voor 70 procent artiest.
myriam dekoster
medewerker van jean kluger

In de jaren zestig ging Kluger in Parijs wonen, de liefde achterna. Vanuit de lichtstad houdt de producer en zakenman zich ver buiten de schijnwerpers. Die laat hij al zestig jaar met genoegen aan zijn belangrijkste artiest.

Jean Kluger leerde Tura in 1957 kennen via zijn vader Jacques, een muziekuitgever. Jacques had de zanger uit Veurne twee jaar eerder ontdekt. Voor Tura was Jacques een tweede vader. De klap was dan ook hard toen hij in 1963 overleed aan de spierziekte ALS. Tura had op dat moment één hit op zak, ‘Eenzaam zonder jou’, voorafgegaan door een handvol geflopte singles.

‘Toen mijn vader overleed, bleef Will ons als enige artiest uit zijn portefeuille trouw’, vertelt Jean Kluger aan de telefoon vanuit Parijs. ‘Daarom, en omdat het tussen ons zo goed klikte, vond ik niet dat ik de oogappel van mijn vader kon laten vallen.’

Gerodeerde songfabriek

Kluger veranderde wel meteen van strategie. ‘Mijn vader en ik hadden een andere kijk op Tura. Hij kwam uit de jazz, ik uit de rock-’n-roll. Will en ik waren generatiegenoten, we luisteren naar dezelfde muziek.’

Kluger had van meet af aan de bedoeling bij Tura hetzelfde systeem te hanteren als de Franse zanger Gilbert Bécaud had: drie vaste songschrijvers en elk jaar drie singles. Tura of Kluger bracht op gitaar of piano een melodie aan, Kluger maakte daar een compositie van, en een van de liedjesschrijvers ging aan de slag met het onderwerp dat Kluger of Tura aanbracht. Dat klinkt als een gerodeerde songfabriek, en dat was het eigenlijk ook. Samen namen Kluger en Tura meer dan 600 nummers op.

Jean Kluger stuurde Will Tura op het pad van de rock-’n-roll. ©Photo News

Tura’s teksten kan je makkelijk afdoen als flauwe, lichtvoetige niemendalletjes. De documentaire stelt dat beeld bij. Elke song, hoe simpel ook, is uit het leven gegrepen. ‘Zolang er zon, muziek en kinderen zijn’, zong Will Tura in ‘Mooi ’t leven is mooi’. Een beetje cynicus krijgt rillingen van zo’n onnozel zinnetje, tot hij het ware verhaal erachter hoort. Nelly Byl schreef de tekst van ‘Mooi ’t leven is mooi’ nadat Tura een verbrijzelde knieschijf overhield aan een ernstig auto-ongeval. Ook een nummer als ‘Hoop doet leven’ klinkt een stuk minder pathetisch voor wie de zanger in de documentaire hoort vertellen over zijn overleden broer Jean-Marie, aan wie het nummer is opgedragen.

Tura kon zingen, en wat hij zong, kwam recht uit het hart. Volgens Kluger was dat de sterkte van Tura: zijn tekstschrijvers schreven min of meer op bestelling, maar ze kenden de mens Arthur Blanckaert zo goed dat ze nummers afleverden die hem op het lijf geschreven waren.

Hij kon ook alle muziekstijlen aan. En, dat blijkt ook uit ‘Hoop doet leven’, hij was een volhouder. ‘Eenzaam zonder jou’ was al zijn 28ste opname. In de tweede helft van de jaren 60 ging Tura als een waanzinnige de hort op met zijn gitaar. Het gevolg van zoveel jeugdige overmoed was een zenuwinzinking in 1968, nadat hij 75 dagen na elkaar had opgetreden. Zijn mentale sterkte en doorzettingsvermogen hielpen hem uit het dal.

Kluger: ‘Will had een enorme drang om het te maken. Hij was een competitiebeest dat voor niemand wilde onderdoen. Zijn concurrenten konden geen moment verslappen. Dan belde hij me op: ‘Kom Jean, we gaan de studio in.’’

Op zijn 78ste moet Tura nog altijd worden ingetoomd, zegt Kluger. ‘Hij gaat nog elke dag joggen. De enige reden waarom hij bijna niet meer optreedt, is omdat hij dat aan zijn vrouw heeft beloofd. Anders zou hij nog elk weekend spelen. Applaus is een drug, hé.’

Intuïtie

Kruger heeft hetzelfde probleem: ook hij wil niet van ophouden weten. Vanuit Parijs was hij tot voor kort uitgever en producent van enkele Franse artiesten, zoals Compagnie Créole, Gibson Brothers en Ottawan. Het bedrijf in Brussel is nog altijd van hem, maar de dagelijkse leiding is in handen van Myriam Dekoster. Zij kwam in 1972 aan boord omdat Kluger het te druk kreeg.

Jean Kluger stuurde Will Tura op het pad van de rock-’n-roll. ©Photo News-Koen Blanckaert

Ziet zij Jean als een zakenman? ‘Hij is voor 30 procent zakenman en voor 70 procent artiest’, antwoordt Dekoster. ‘Hij gaat zeer gevoelsmatig om met zakelijke aangelegenheden: eerst de intuïtie, dan pas de centen. Geld is nooit de essentie geweest, we keken in de eerste plaats naar wat op dat moment in het leven van Will het beste bij hem paste.’

Kluger heeft geen kinderen aan wie hij zijn bedrijf kan nalaten. Twee jaar geleden overwoog hij sterk de nv Jean Kluger van de hand doen, maar hij vond geen geschikte koper - iemand die het repertoire van Will Tura en de andere artiesten met het grootste respect behandelt. Het bedrijf blijft na zijn dood wellicht gewoon bij Myriam, zegt Kluger. ‘Zij kent het songmateriaal door en door. Zonder haar inzet bestond mijn bedrijf vandaag al niet meer.’

‘Hoop doet leven’ verschijnt deze week in de zalen.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Partner content