Wie haalt de Van Eycks van de muren?

Eva uit 'De aanbidding van het Lam Gods'. ©AFP

Met de definitieve sluiting van de expo 'Van Eyck, een optische revolutie' rijst een volgend probleem: hoe gaan de schilderijen terug naar de eigenaars?

Het was geen echte verrassing dat de Gentse schepen van Cultuur Sami Souguir dinsdagavond bekendmaakte dat de tentoonstelling 'Van Eyck, een optische revolutie' niet wordt verlengd. Dat gebeurt zo goed als nooit bij grote blockbustertentoonstellingen. De bruikleengevers willen graag hun afgestane topstukken terug. Met deze expo was het bij de 73 bruikleengevers niet anders.  'Er was van in het begin een optie om de tentoonstelling te verlengen tot 3 mei, maar dat maakte in dit geval niets uit. De lockdown duurt sowieso tot 3 mei', legt Souguirs kabinetchef Steven Heyse uit.

De tentoonstelling gaat dus niet meer open. Maar wat gebeurt er ondertussen met de schilderijen? In eerste instantie is er niet zo'n groot probleem. De schilderijen blijven de geplande duur van de tentoonstelling aan de muren hangen. Het museum is dicht en verduisterd. Er is bewaking. De schilderijen hangen er veilig. Maar wat daarna? Een pasklaar antwoord op die vraag is er voorlopig niet. Corona stuurt de retourzending van de bruiklenen in de war.

'We hadden een concrete en zeer gedetailleerde planning uitgewerkt', zegt Heyse. 'Wanneer welk schilderij vertrok, lag contractueel vast. Het zou vanaf de eerste week van mei zijn. Maar zullen we die planning kunnen volgen? Dat is zeer de vraag. Onze grenzen zijn gesloten. En ook vele grenzen van andere landen. Hoe gaat dat in mei zijn?'

Alleen op het vliegtuig

'De concrete modaliteiten voor het terugsturen van de kunstwerken verschilt van schilderij tot schilderij. Maar in het algemeen is contractueel bepaald dat het museum van oorsprong een afgevaardigde stuurt om het schilderij van de muur te halen, te controleren op eventuele schade, in te pakken en weer mee te nemen', legt Heyse uit. 'Maar wat als het museum niemand kan afvaardigen op de afgesproken datum? Sturen wij dan het schilderij alleen terug, als er al vluchten zijn? Contractueel mag dat doorgaans niet. Blijven ze dan langer in Gent dan afgesproken?'

'Het spreekt voor zich dat we de schilderijen niet onbewaakt aan de muren laten hangen.'
Steven Heyse
Stad Gent

Als dat het geval is, duikt een nieuw probleem op. Als de bruiklenen niet terug naar het museum van oorsprong kunnen, moeten ze in principe in Gent aan de muren blijven hangen. 'Maar de bewakingsopdrachten en de verzekering lopen op het einde van de tentoonstelling af. Het spreekt voor zich dat we de schilderijen niet onbewaakt aan de muren laten hangen. De vraag is dan: wie gaat dat betalen? Hetzelfde geldt voor de verzekering van de kunstwerken', zegt Heyse.

Een bijkomend probleem is dat het merendeel van de kunstwerken zeer fragiel is. Ze zijn gevoelig voor licht en warmte. Dat is een van de redenen waarom de tentoonstelling in januari begon. Als ze veel langer dan gepland aan de muren blijven hangen, zouden ze daar onder kunnen lijden. Voor de getoonde panelen van 'De aanbidding van het Lam Gods', de crux van de expo, speelt dat gelukkig niet. Die gaan binnenkort terug naar de Sint-Baafskathedraal.

Cateraar

De omvang van het financiële verlies van de geamputeerde expo is volgens Heyse nog niet te  berekenen. 'Het is te vroeg. We moeten eerst alles in rekening brengen. Elk evenement dat we in het kader van de expo hadden gepland, heeft zijn eigen financiële afwikkeling. We hadden enkele nocturnes gepland, waarvoor we cateraars hadden aangesproken. De ene cateraar stuurt een factuur omdat we te laat waren voor annulering en hij al kosten had gemaakt. Bij de andere  konden we wel op tijd annuleren. We moeten het geval per geval bekijken.'

Voor de tentoonstelling werden 273.000 tickets verkocht. 144.000 tickethouders konden de tentoonstelling niet bezoeken. Zij krijgen hun kaartjes terugbetaald, goed voor zo'n 3 miljoen euro. De stad Gent is voor die schade verzekerd en bespreekt de komende dagen met de verzekeraar de precieze modaliteiten.

Een kleine troostprijs is de onlineversie van de expo die de voorbije weken in elkaar werd gebokst. Het is niet hetzelfde, maar beter dan dit wordt het helaas niet meer. U vindt ze hier.

 

 

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud