'A girl missing': In het vizier van de Japanse tabloids

Ichiko (r.) is tevreden met haar eenvoudige leven. Ze brengt het grootste deel van haar tijd door in een gezin waar ze de twee dochters met huiswerk helpt.

Het Japanse drama 'A Girl Missing' van Koji Fukada begint met een ontvoering, maar ontwikkelt zich gaandeweg tot een wurgende sociale thriller.

Ichiko, een thuisverpleegster van een jaar of 30, is tevreden met haar eenvoudige leven. Ze brengt het grootste deel van haar tijd door in een gezin waar ze zorg draagt voor de terminaal zieke grootmoeder, een bekende kunstschilder. Tegelijk helpt ze de twee dochters met hun huistaken.

Trailer 'A Girl Missing'.

Het noodlot slaat toe wanneer het jongste meisje ontvoerd wordt. Het spoor leidt al snel naar iemand uit Ichiko's omgeving. Voor ze het goed en wel beseft, raakt ze meegesleurd in de mediaheisa. Nergens vindt Ichiko nog steun of begrip, en van haar geregelde leven blijft al snel weinig over.

Massapsychologie

‘A Girl Missing' is de nieuwe film van Koji Fukada (40). De Japanse regisseur vertelt graag verhalen over personen of gezinnen die door een onverwachte speling van het lot compleet onderuitgehaald worden. En vaak heeft de chaos te maken met de strikte sociale regels waarnaar de personages zich moeten schikken. De Japanse titel van 'A Girl Missing' is 'Jokogao', wat zoveel betekent als 'in profiel'.

Het komt erop neer dat mensen altijd maar één kant van zichzelf laten zien, terwijl ze per definitie veel complexer en veelzijdiger zijn dan je denkt. Alleen heeft Japan als samenleving maar weinig geduld met veelzijdigheid. 'We leren op school niets over filosofie', vertelde Fukada op het festival van Locarno. 'In plaats daarvan krijgen we het vak Deugdzaamheid, dat uitlegt hoe je een betamelijk leven leidt. Je leert met andere woorden wat juist en wat fout is. Voor grijswaarden of ambiguïteit is geen plaats.'

Wat?
Drama van de Japanse cineast Koji Fukada, over een thuisverpleegster die zich altijd aan de maatschappelijke regels gehouden heeft. Haar leven wordt echter onderuitgehaald wanneer ze onrechtstreeks betrokken raakt bij een ontvoering.

Waarom de moeite?
Fukada heeft het strikt genomen over universele sociale thema’s (gewetenloze media, gebrek aan solidariteit, de fundamentele eenzaamheid van elke mens), maar hij bouwt er een opvallend suspensrijke film rond.

Waar?
‘A Girl Missing’ maakt deel uit van de speciale online editie van het wereldfilmfestival MOOOV, die 30 titels omvat en loopt tot en met 4 mei (info: www.mooov.be). De platforms waarop de films te zien zijn, verschillen per titel. In het geval van ‘A Girl Missing’ gaat het om Lumière (Cinema bij je thuis), Dalton (ZED vanuit je zetel) en Univers Ciné.

Wat Ichiko in de film overkomt, zou wel eens een ongewenst gevolg van die reductieve denkwijze kunnen zijn. Door de ontvoeringszaak hangt plots een verdachte zweem rond haar. Ze wordt met de vinger gewezen en de situatie loopt binnen de kortste keren zwaar uit de hand.

Fukada benadrukt dat zijn land niet de enige plaats is waar hij dat fenomeen vaststelt, maar de groepsdruk is in elk geval zeer groot in Japan. 'Ik zie die massapsychologie overal aan het werk', zegt de cineast. 'Het internet heeft het probleem erger gemaakt. Een onschuldige tweet kan in een oogwenk viraal gaan en iemand het leven onmogelijk maken. Het ene moment ben je een slachtoffer, het volgende ben je schuldig. En iedereen doet mee, omdat ze het gevoel hebben aan de juiste kant te staan.'

Wij leren in Japan op school niets over filosofie. In plaats daarvan krijgen we het vak Deugdzaamheid.
Koji Fukada
regisseur


Ook media spelen een onverkwikkelijke rol in de film. Of toch de zogenaamde 'shukanshi', wekelijkse magazines die de vergelijking met de vermaarde Britse tabloids moeiteloos kunnen doorstaan. 'Die tijdschriften zijn enkel geïnteresseerd in smeuïge verhalen', legt Fukada uit. 'Soms gaan die over beroemdheden, soms over gewone mensen. Zodra die journalisten een schandaal ruiken, vliegen ze erop, doorgaans zonder iets te checken. Als je in Ichiko's positie belandt, spannen ze samen en vallen ze aan. Dan kan het er heel agressief aan toegaan.'

Antipropaganda

Met zijn films wil Fukada ingaan tegen die neiging snel conclusies te trekken en oordelen te vellen. Die aanpak resulteert in rijke en meeslepende cinema. De personages zijn fijn geschakeerd en hebben verschillende gezichten. De regisseur laat bovendien genoeg ruimte voor het publiek om zich een eigen interpretatie te vormen van wat gebeurt.

Om die reden maakt hij nauwelijks gebruik van muziek. 'Cinema is in het verleden vaak gebruikt als een instrument om propaganda te voeren', meent hij. 'Het medium is zo krachtig dat je ermee alle kijkers op dezelfde manier kunt laten denken en voelen. Daarom was het zo populair in oorlogstijd. Maar vandaag zijn we vrij en moeten we vrije cinema maken. Ik doe er alles aan dat mijn films open genoeg zijn, zodat elke kijker zijn of haar creativiteit of fantasie kan gebruiken om betekenis te geven aan het verhaal.'

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud