reportage

Slenteren op Brafa langs acht bijzondere kunstwerken

Man met accordeon, Hubert Malfait ©Saskia Vanderstichele

Antieke kunstobjecten, chique juwelen, doeken van oude meesters, moderne kunstwerken. De 133 standhouders van de kunstbeurs Brafa hebben veel te bieden. Wij lieten ons oog vallen op deze acht werken. Maar er zijn er dus nog duizenden andere.

1. De fauvisten achterna

Red-Yellow-Blue #20, Keith Haring ©Saskia Vanderstichele

‘Red-Yellow-Blue #20’, Keith Haring Galerie Von Vertes, 450.000 euro

Elk jaar duikt op Brafa uit het niets een kunstenaar op die je bij meerdere standhouders aantreft. Dit keer is dat Keith Haring (1958-1990). Het interessantste werk vind je bij de Zwitserse galerie Von Vertes. Je herkent het niet meteen als een Haring. Het werk uit 1987 doet je met zijn felle kleuren denken aan de fauvisten uit het begin van de 20ste eeuw.

Boven Harings schilderij hangt trouwens een bijzonder kleinood: ‘Azelaic Acid’ uit 1995 van Damien Hirst. Het is een van de vele stippenschilderijen van de Britse kunstenaar. Prijs: 165.000 euro.

2. Feest van de dikke vrouwen

‘Fin de fiesta’, Fernando Botero. ©Saskia Vanderstichele

‘Fin de fiesta’, Fernando Botero, Boon Gallery, 1,5 miljoen euro

De Colombiaan Fernando Botero (87) is met het grote doek ‘Fin de fiesta’ prominent aanwezig op de stand van Boon Gallery, dat vorig jaar ook al twee Botero’s aanbood.

‘Dan komen de tongen los, natuurlijk, en wordt het gemakkelijker om andere schilderijen te verwerven’, zegt Christophe Boon. ‘In de jaren tachtig was Botero erg in trek bij Belgische verzamelaars. Zijn schilderijen waren toen spotgoedkoop. Dat is vandaag wel anders.’ Al moet je dat in kunstmarktwerk relativeren: de duurst geveilde Botero (november 2019) kost ook ‘maar’ 1,5 miljoen euro.

‘Fin de fiesta’ bevat enkele typische Botero-elementen, zoals de twee gitaarspelers en de corpulente vrouwen. Ze lijken te dik en wat surrealistisch. Toch lijkt het alsof het feest echt heeft plaatsgevonden. En misschien is dat ook wel zo.

3. Traditie met wat kubisme

Man met accordeon, Hubert Malfait ©Saskia Vanderstichele

‘Man met accordeon’, Hubert Malfait, Galerie Oscar De Vos, 320.000 euro

Hubert Malfait (1898-1971) is niet de bekendste schilder uit de Latemse School. In dit werk uit 1927 presenteert hij zich als een kunstenaar die precies weet welke nieuwe wind door de kunst waait. Het werk is vrij traditioneel opgebouwd, met de hoofdfiguur prominent aanwezig in de voorgrond. Maar je merkt wel dat het kubisme door zijn hoofd speelde: kijk maar naar het gezicht van de accordeonspeler. Het schilderij toont ook een mooie afwisseling van donkere en lichtere kleuren.

4. De bewegende kreeft

Stilleven, Frans Snijders ©Saskia Vanderstichele

‘Stilleven’, Frans Snijders, Klaas Muller, 350.000 euro

Galeriehouder Klaas Muller ontdekte een tijd geleden op een veiling in Frankrijk het stilleven ‘Kreeft, artisjokken, asperges en fruit’. Het was gelabeld als een doek uit de Antwerpse school uit de 17de eeuw. ‘Dat klopte natuurlijk ook. Maar ik vermoedde al snel dat het ging om een werk van Frans Snijders (1579-1657), de kompaan van Rubens. Snijders was gespecialiseerd in stillevens. Hij schilderde ze op een rubensiaanse manier, met veel kracht en panache. Je ziet dat aan de felrode kreeft, die nog lijkt te bewegen.’

Muller liet het doek onderzoeken en zag zijn vermoeden bevestigd. In september vorig jaar werd het officieel aan Frans Snijders toegeschreven. ‘Snijders heeft er zijn tijd ingestoken. Met infraroodopnames hebben we kunnen vaststellen dat hij de originele compositie heeft veranderd. Wellicht vond hij ze eerst niet goed.’

5. Kladjes van een surrealist

The Painting Studies, René Magritte ©Saskia Vanderstichele

‘The Painting Studies’, René Magritte, Galerie t’Kint de Roodenbeke, 8.500 euro

Een Brusselse verzamelaar, die zijn naam liever niet in de krant ziet, haalt ‘The Painting Studies’ van de muur en bekijkt begerig de voor- en achterkant. ‘Dit is fantastisch. Ik verzamel al jaren tekeningen, maar van Magritte heb ik nog niets.’

Het werk is niet gedateerd. Wellicht is het van de jaren vijftig. Aan beide zijden van het papier maakte René Magritte (1898-1967) schetsjes van thema’s die geregeld terugkeren in zijn oeuvre: van bomen tot wolken.

Over de prijs denkt de verzamelaar nog te kunnen onderhandelen met de Brusselse galeriehouder Harold t‘Kint de Roodenbeke. De prijslijst vermeldt 8.500 euro. ‘Misschien lukt het voor 7.000 euro’, zegt hij met een lachje. Hij zwijgt en kijkt weer aandachtig naar de tekening. ‘Ik moet ze hebben. Het is een koopje.’

6. Verzameld werk van een genie

Opere Galilée ©Saskia Vanderstichele

‘Opere Galilée’, Librairie Lardanchet, 350.000 euro

De Italiaanse sterrenkundige en wetenschapper Galileo Galilei (1564-1642) bundelde op verzoek van de machtige Florentijnse familie de Medici al zijn geschriften in het tweedelige naslagwerk ‘Opere’. Eén essay ontbreekt wel: zijn ‘dialogen’ waren door de katholieke kerk op de index van verboden werken geplaatst en werden daarom niet weerhouden.

Van het aangeboden werk, op groot formaat en betere papierkwaliteit, bestaan er wereldwijd maar vier. Het boek is in ongelooflijk goede staat. Vijf eeuwen hebben er amper vat op gehad. Het boek komt uit een collectie van een Italiaanse familie, die het sinds de jaren vijftig in bezit had.

7. Fragiliteit in het graf

Egyptisch houten beeldje ©Saskia Vanderstichele

Egyptisch houten beeldje, Galerie Cybèle, 280.000 euro

Je durft het haast niet aan te raken, zo fragiel oogt dit houten Egyptisch beeldje. Het werd gemaakt onder de 18de dynastie van farao Amenhotep III, zo’n 3.300 jaar geleden.

Jean-Pierre Montesino van Galerie Cybèle uit Parijs gaat er graag mee op de foto: alsof het een 1 europoppetje uit de Action is, zo speelt hij ermee. Het geraffineerde beeldje heeft zijn geheimen nog niet helemaal prijsgegeven. ‘Wellicht stond er een spiegel op het hoofd van de vrouw. De egyptologen zijn het daar niet over eens. Zeker is dat het beeld een sierstuk voor een vrouwengraf was. De Egyptenaren geloofden in het leven na de dood. Het beeldje met de spiegel paste in dat concept, samen met parfum en make-up. Ze kon zich er mooi mee maken.’

Egyptische en andere antieke kunst lag de voorbije jaren onder vuur. De landen van herkomst eisen vaak kunstwerken terug omdat ze vinden dat ze ooit werden gestolen. ‘Dit beeldje komt uit de gerenommeerde collectie Lacorde uit de 19de eeuw. Daar zijn geen problemen mee. We kunnen het ons niet permitteren twijfelachtige kunst aan te bieden.’

8. Duur ruimteafval

Meteoriet van Mars ©Saskia Vanderstichele

Meteoriet van Mars, Theatrum Mundi, 1 miljoen euro

Theatrum Mundi is een buitenbeentje op Brafa. In zijn ‘Wonderkamer met 21ste-eeuwse curiosa’ prijkt dit jaar een meteoriet van Mars. Het gaat om een exemplaar van 2 kilo uit de ‘familie’ Shergottiet. Dat is een plaatsje in India waar in 1865 een Marsmeteoriet van 5 kilo insloeg. Alle Shergottiet-meteorieten zijn 4 miljard jaar oud en bestaan uit olivijn, pyroxeen en plagioklaas. De Marsiaanse afkomst hebben wetenschappers afgeleid uit de samenstelling van gasbubbels in de binnenkant van de steen. Die is hetzelfde als de atmosfeer van de rode planeet. De meteoriet op Brafa is gevonden in Lybië.

Brafa loopt nog tot 2 februari op de site van Tour & Taxis in Brussel.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect