Géén Nobelprijs Literatuur dit jaar

De permanente secretaris van de Zweedse Academie, Sara Danius, nam recent nog ontslag. ©AFP

De Zweedse Academie, die de prijs uitreikt, verkeert in ongeziene crisis nadat al acht juryleden opstapten door een schandaal over seksueel misbruik.

De Zweedse Academie beslist om - voor het eerst in 75 jaar - géén Nobelprijs voor Literatuur uit te reiken. De Academie kondigde in een persbericht aan om de prijs pas volgend jaar uit te reiken, samen met die van 2019.

Die drastische beslissing is het gevolg van de grote ophef na de beschuldigingen aan het adres van fotograaf Jean-Claude Arnault, de echtgenoot van dichteres en inmiddels ex-academielid Katarina Frostenson. Een paar maand geleden dienden verscheidene vrouwen een klacht rond seksueel misbruik in tegen Arnault, die een cultureel project runde met middelen van de Zweedse Academie. Verschillende incidenten zouden hebben plaatsgevonden in eigendommen van de Academie.

Leeglopende jury

Nadat de beschuldigingen tegen Arnault openbaar werden, in november vorig jaar, namen drie juryleden meteen ontslag, uit protest tegen de beslissing om Frostenson niet meteen aan de kant te schuiven. De permanente secretaris van de Academie, Sara Danius, stapte op 12 april zélf op, net als inmiddels ook Katarina Frostenson en nog een resem  juryleden. Vandaag blijven er zo maar 10 actieve leden over van de 18-koppige-jury die de Nobelprijs Literatuur uitreikt. 

Een torenhoog probleem, want de leden van de Academie, in 1786 opgericht door de Zweedse koning Gustav III, zijn benoemd voor het leven. Dat betekent dat elk ontslag resulteert in een lege stoel tot de dood van het vertrokken jurylid. Als reactie op de ontslaggolf kondigde de huidige Zweedse koning, Karel XVI Gustaaf, aan dat hij de statuten van de Academie zal veranderen, zodat het mogelijk wordt nieuwe leden aan te stellen ter vervanging van anderen die ontslag namen. 

Volgens professor Nederlandse literatuur Dirk De Geest (KU Leuven) staat de representativiteit van de Zweedse Academie al jaren onder druk. 'Het comité bestaat voornamelijk uit mannen op pensioengerechtigde leeftijd die een vrij conservatieve mening over literatuur hebben.' Bovendien is de Academie géén internationale jury, aldus nog de Leuvense professor. 'Mensen beschouwen de Nobelprijs voor Literatuur vaak als de belangrijkste prijs ter wereld, maar uiteindelijk wordt hij uitgereikt door een lokale vereniging met weinig internationale representativiteit. Ik vermoed dat daar niet veel aan zal veranderen.'

Afkoelingsperiode

Hoe dan ook kiest de Academie nu resoluut voor een afkoelingsperiode om zijn 'operationele praktijken te evalueren'. 'We vinden het noodzakelijk om tijd te investeren in het herstellen van het publieke vertrouwen in de Academie vooraleer de volgende laureaat kan worden aangekondigd', stelt Anders Olsson, plaatsvervangend permanent secretaris. 'Uit respect voor de vorige en toekomstige laureaten.'

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Partner content