Advertentie

De jazzdrummer die lang bang was van jazz

©Deneka Peniston

De Amerikaanse jazzdrummer Mark Guiliana speelde mee op ‘Blackstar’ van David Bowie en zat in bands van Avishai Cohen en Brad Mehldau. Zijn eigen kwartet balanceert tussen jazz en elektronische muziek.

Mark Guiliana is een van de meest bevraagde drummers van de internationale jazzscene. Zijn virtuoze, soepele spel ademt de geest van helden uit het verleden uit, maar staat met één been in de toekomst. Zo koppelde hij twee grootheden uit de jazzgeschiedenis aan een baanbrekende hiphopproducer en elektronica-artiest. Time Out verwoordde het als volgt: wat krijg je als je de hardbobdrummers Elvin Jones en Art Blakey aan een Roland 808 drummachine toevoegt, het resultaat deelt door hiphopproducer J Dilla en dan vermenigvuldigt met de kracht van Squarepusher? Precies, Mark Guiliana.

'Blackstar', de single uit het gelijknamige - en laatste - album van David Bowie.

Die combinatie van respect voor het jazzverleden en een blik op de toekomst was de reden waarom Guiliana’s leermeester, bassist Avishai Cohen, een beroep op hem deed. Het was ook de reden waarom pianist Brad Mehldau een improvisatieduo met hem uit de grond stampte. En waarom David Bowie hem vroeg voor de jazzband waarmee hij zijn laatste album ‘Blackstar’ opnam.

Akoestisch kwartet

In Leuven komt Guiliana Jersey, het tweede album van zijn akoestische jazzkwartet, voorstellen. ‘Het is een eerbetoon aan de plek waar ik opgroeide en nog altijd woon’, zegt Guiliana. ‘Het is de plek waar ik tot rust kan komen, terwijl ik Manhattan toch binnen handbereik heb. Wonen in een groene, rustgevende omgeving terwijl de grootstad om de hoek ligt, heb ik altijd heel speciaal gevonden. Maar ook al woon ik vlakbij, nooit zul je mij horen beweren dat ik van New York ben. Dat zou een echte New Yorker niet pikken.’

Guiliana wachtte tot zijn 35ste voor hij met ‘Family First’ (2015) zijn eerste akoestische kwartetplaat uitbracht. De tien jaar daarvoor was hij vooral met elektronische muziek bezig. ‘Lange tijd was ik te geïntimideerd om aan de slag te gaan met hetzelfde instrumentarium als John Coltranes grootste kwartet: sax, piano, drum en bas. Maar plots leek de tijd rijp en nu vind ik het vanzelfsprekend dat ik ook een akoestische jazzband heb.’

Hij begon pas te drummen op zijn 15de. ‘Ik kom niet uit een muzikaal nest, maar dat ervaar ik als een voordeel. Toen ik begon, was ik oud genoeg om mijn eigen keuzes te maken. Mijn ouders vroegen me nooit of ik wel genoeg oefende, of zo. Daardoor voelde het van bij het begin aan als mijn eigen ontdekkingsreis. In het begin deed ik weleens audities voor grotere ensembles. Dat ze me nooit inhuurden, vond ik niet erg, want ik wist dat ik nog niet het vereiste niveau had. De muzikanten uit mijn omgeving speelden al veel langer en verdienden het meer.’

Uiteindelijk pikte bassist Avishai Cohen hem op, waarna Guiliani zes jaar in zijn gezelschap speelde. ‘Hij deed me inzien dat mijn eigen gevoel minstens evenveel waard was als de noten op papier. Door hem leerde ik te vertrouwen op mijn eigen oren.’

Elektronische uitlaatklep

Ondertussen raakte Guiliana net als veel generatiegenoten in de ban van de vernieuwende elektronische muziek van Aphex Twin en Squarepusher. ‘Met geprogrammeerde, op samples gebaseerde muziek deden ze dingen die ik een drummer nooit had horen doen. Toen ik die muziek hoorde, wist ik gewoon dat ik me erin moest verdiepen. Destijds begreep ik met mijn verstand geen snars van de muziek van Coltrane of Miles Davis, maar smeekte mijn lichaam me er achteraan te gaan. Met al die elektronische klanken was het net hetzelfde.’

David Bowie had een duidelijke visie over wat hij wilde bereiken met ‘Blackstar’.
Mark Guiliana
Jazzdrummer

Guiliana heeft nu uitlaatkleppen voor zowel zijn akoestische als elektronische behoeftes. Soms komen ze samen: ‘Dit jaar ligt de focus nog even op het akoestische kwartet, daarna gaat de slinger weer naar elektronische exploraties. Ondertussen probeer ik ook nog de tijd te vinden om meer samen te werken met Soundgarden-drummer Matt Cameron, een van mijn jeugdhelden, en Mehliana.’ Dat laatste duo, waarin hij improviseert met Brad Mehldau, ligt hem na aan het hart. ‘Brad is een van mijn favoriete muzikanten. We ontmoeten elkaar in het midden tussen elektronica en jazz.’

Dat Guiliana zijn publiek de voorbije jaren verruimd heeft, is deels een gevolg van zijn aanwezigheid op ‘Blackstar’, de zwanenzang van David Bowie. ‘Van de opnamesessie herinner ik me vooral dat hij een duidelijke visie had over wat hij wilde bereiken, maar dat hij ons tijdens het proces toch voldoende ruimte gaf om eigen accenten te leggen. De demo’s die hij meebracht, waren erg gedetailleerd. Er stonden ook al drums op, maar dan elektronische. Het was mijn taak die voorgeprogrammeerde beats om te zetten naar akoestische klanken. De eerste beat van de titeltrack lijkt erg op zijn demo. Ik moest maar een beetje ingrijpen om het geheel intuïtiever te doen klinken.’

Van Bowies nakende levenseinde was Guiliana niet op de hoogte. ‘Zijn dood was een schok’, zegt hij. Op ‘Jersey’ verwerkte hij die door Bowies comebacksingle ‘Where Are We Now?’ te hernemen, een meeslepend eerbetoon dat ook in de huidige setlist een prominente plek krijgt.

Mark Guiliana Jazz Quartet speelt op donderdag 22 maart in de Stadsschouwburg in Leuven. Leuven Jazz loopt nog tot zondag 25 maart.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud