De laatste zomer van de wegwerpbeker

©Alex Vanhee/ID

Of u nu naar Rock Werchter, Pukkelpop of dit weekend Graspop trekt, deze festivalzomer drinkt u voor het laatst uit een wegwerpbeker. Maar zijn de festivals, de fabrikanten en de dranksector klaar voor het ecologisch alternatief?

Het is een vertrouwd beeld: de plasticsoep van platgetrapte bierbekers en frisdrankflesjes op festivalweides en marktpleinen. Maar daar komt verandering in. Vanaf 2020 zijn wegwerpdrankverpakkingen verboden op Vlaamse evenementen, tenzij organisatoren kunnen bewijzen dat ze 90 procent van de bekers en petflessen sorteren en recycleren.

Herbruikbare bekers zijn duurzamer dan wegwerpbekers, zelfs als je die recycleert. En festivalbezoekers bieden ze een aangenamere ervaring, ondervonden we op het Nederlandse festival Best Kept Secret, dat al sinds zijn eerste editie in 2013 drank in herbruikbare bekers serveert. Per beker betaal je er 1 euro terugkeerwaarborg. Het festivalterrein in de Beekse Bergen lag er het hele weekend nagenoeg smetteloos bij. Zonder plastic bekertjes op de grond waren bezoekers evenmin geneigd andere rommel zoals etensbakjes weg te gooien.

‘Steeds meer Nederlandse festivals volgen ons voorbeeld’, zegt André Malotaux, horecamanager van Best Kept Secret, die het systeem van de herbruikbare bekers op het festival introduceerde. Met zijn bedrijf Harder Better Faster Stronger staat hij zo’n 20 andere Nederlandse evenementen bij in hun streven naar een duurzame festivalbeleving.

De tijd en de middelen die festivalorganisatoren in herbruikbare bekers steken, winnen ze terug omdat ze minder moeten opruimen.
Cécile Lampertz
Manager bij Ecocup

Het Franse bedrijf Ecocup leverde de ecobekers voor Best Kept Secret vanuit zijn Belgische filiaal in Luik. Daar heeft Ecocup niet alleen stapelplaats voor honderdduizenden herbruikbare bekers, maar ook een industriële wasserij. 700.000 bekers gingen na inzameling in drie keer per vrachtwagen heen en terug naar de wasinstallatie in Luik.

Bij de 200 klanten van Ecocup in ons land zitten enkele grote evenementen. Vorig jaar leverde het bedrijf een half miljoen bekers aan de Gentse Feesten. Andere grote klanten zijn Paradise City in Perk, het Brussels Summer Festival, Francopholies in Spa en het house- en technofestival We Can Dance in Zeebrugge.

Mastodonten als Pukkelpop, Werchter of Tomorrowland happen vooralsnog niet toe. Wat weerhoudt de massafestivals ervan de switch naar herbruikbare bekers te maken? ‘Gewoonte en angst voor verandering’, zegt Cécile Lampertz, manager bij Ecocup. ‘Het systeem vraagt een andere logistieke organisatie. De bekers moeten ingezameld en naar onze wasinstallaties vervoerd worden, en teruggereden. Op het eerste gezicht is dat te complex voor organisatoren. Maar dat is het heus niet. Elke verandering begint met een andere manier van kijken.’

Organisatoren schermen ook met het argument dat duurzaam duurder is. Maar, zegt Lampertz, minder afval betekent net minder kosten voor de ophaling, de verbranding of de recyclage van al dat vervuilende plastic. ‘De tijd en de middelen die de organisatoren in het systeem van herbruikbare bekers steken, winnen ze terug omdat ze minder moeten opruimen.’

Goedkope petflesjes

Er is nog een reden waarom eco het op de grote festivals aflegt tegen plastic. De drankindustrie is een belangrijke sponsor. Al zo’n 15 jaar verkopen frisdrankgiganten als Coca-Cola, Nestlé of Spadel (Spa en Bru) petflesjes op de festivals. Dat vergroot hun zichtbaarheid bij een meestal jong publiek. Festivals zijn in die marketinglogica meegegaan omdat de frisdrankbedrijven hun petflesjes goedkoop aanleveren. De afspraak verklaart ook het achterpoortje in de wet om toch wegwerpbekers toe te laten voor evenementen die 90 procent van hun materialenstroom inzamelen en recycleren.

Aanbieders herbruikbare bekers

Festicup

 Wat? Bedrijf uit Zonhoven, in 2018 door Unizo bekroond tot Vlaamse Starter van het Jaar.

 Hoe? Festicup werkt met mobiele wasinstallaties. Die ‘wasstraten’ kunnen tot 10.000 bekers per uur spoelen. De productie gebeurt in Portugal, Nederland en het Verenigd Koninkrijk.

 Materiaal? Polycarbonaat, volgens de Openbare Vlaamse Afvalstoffenmaatschappij minder milieuvriendelijk dan polypropyleen.

Klanten? Meer dan duizend, waaronder Dranouter Festival, Gladiolenfestival, Garnizoen en Thé Dan sant-party’s.

Omzet: 1 miljoen euro.

Ecocup

Wat? Frans bedrijf, met vestiging in Luik.

Hoe? Ecocup levert de herbruikbare bekers, en laat tijdens het evenement vrachtwagens vertrekken naar Luik, waar de gebruikte bekers worden gewassen en vervolgens teruggereden naar het festivalterrein. De bekers worden gemaakt in Frankrijk.

Materiaal? Polypropyleen.

Klanten? 200, waaronder Gentse Feesten, Paradise City, Brussels Summer Festival, Best Kept Secret.

Omzet: 1,2 miljoen euro.

Rekwup

Wat? Coöperatieve onderneming in Ciney, gesticht in 2010 en oudste van de drie spelers.

Hoe? Levert bekers en haalt ze na afloop op. Geen wasstraten of vrachtvervoer, om ecologische redenen. De bekers worden in Oostenrijk gemaakt.

Materiaal? Polypropyleen en polycarbonaat.

Klanten: Onder meer de klimaatmarsen en Brussels Jazz Weekend.

Omzet: 400.000 euro.

 

Het is afwachten hoe de strijd om de herbruikbare beker evolueert. De nieuwe wet heeft iedereen in snelheid gepakt. 90 procent recycleren is een ambitieuze doelstelling. Grote zomerfestivals klagen dat ze daar moeilijk aan geraken. In 2022 wordt de norm zelfs opgetrokken tot 95 procent. De ophaling en verwerking van wegwerpplastic belooft dus arbeidsintensiever en duurder te worden. De festivalsector zal op termijn niet anders kunnen dan over te stappen op herbruikbare bekers. Alleen stelt zich een probleem aan de aanbodzijde: wie gaat al die bekers produceren en proper maken? Naast Ecocup telt de Belgische markt maar twee fabrikanten (zie inzet).

18 miljoen
plastic bekers
AB Inbev vervangt 18 miljoen wegwerpbekers door 660.000 herbruikbare exemplaren.

De herbruikbare beker zal op goodwill van de drankenindustrie moeten rekenen. Maar ook daar staan de neuzen niet in dezelfde richting. Coca-Cola verkiest de komende jaren recyclage van plastic boven de ecobeker en trekt deze zomer naar de festivals met volledige gerecycleerde petflesjes. AB InBev staat verder en vervangt 18 miljoen plastic wegwerpbekers door 660.000 herbruikbare exemplaren van Ecocup.

‘Die ontwikkeling wordt belangrijk’, zegt concertorganisator Jeroen Vereecke, die op Boomtown in Gent al jaren met herbruikbare bekers werkt en met zijn bedrijf Robinetto watertaps op festivals plaatst. ‘Dat AB InBev als marktleider de stap naar herbruikbare bekers zet, is een positief signaal, dat hopelijk ook andere drankproducenten aanzet om te investeren in de toekomst.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect