Geluk dat Kim Gordon niet met muzikaal pensioen is

©rv

Acht jaar na het uiteenvallen van Sonic Youth heeft het avant-garde-icoon Kim Gordon haar eerste soloalbum klaar. ‘No Home Record’ is een toevalstreffer, maar voelt nooit aan als een borrelhapje.

Afgaande op de foto bij dit artikel zou je het niet zeggen, maar Kim Gordon is 66 jaar. Tussen 1981 en 2011 deed de zangeres en bassiste van de noisegroep Sonic Youth menig jongenshart sneller slaan. Gordon kwam eind jaren 70 als jonge, mooie, blonde en wat mysterieuze (door mannen graag verward met ‘verlegen’) vrouw terecht in de erg mannelijke avant-garde kunst- en muziekscene in New York. Hoewel ze beeldend kunstenares wilde worden, belandde ze in een rockbandje.

Bij Sonic Youth, dat kunstzinnigheid paarde aan punkethiek, avant-garde liet rijmen met populaire cultuur en schoonheid puurde uit dissonantie en chaos, werd Gordon een beetje tegen wil en dank de pin-up van de alternatieve muziek. De vrouw op de bas, die op plaat enigmatisch kon snauwen en tijdens optredens lome rockposes aannam en niet vies was van frivole outfits. In die rol was ze zonderling aantrekkelijk, zowel voor jongens als meisjes.

'Air BnB' van Kim Gordon. Het nummer staat op haar eerste soloplaat 'No Home Record'.

Hoe populair de punkband op een bepaald moment ook was, de aandacht opzoeken liet ze liever aan haar mannelijke bandleden, die hun instrumenten graag bewerkten met schroevendraaiers, drumsticks en andere rondslingerende voorwerpen. Nadat Sonic Youth het in 2011 voor bekeken had gehouden, verdween Gordon uit beeld, terwijl de rest al gauw in andere muzikale formaties opdook.

Het uiteenvallen van het noisekwartet was een onvermijdelijk gevolg van het einde van haar huwelijk met frontman Thurston Moore. Meer nog dan het eerste betekende de breuk in het onverwoestbaar lijkende rockkoppel Kim & Thurston een klap voor veel muziekliefhebbers. Dat vond ze eigenaardig, schreef ze in haar uitstekende memoires ‘Girl in a Band’ uit 2015: ‘Kennelijk waren wij als rockouders een rolmodel voor een hele generatie babyboomers die op hun veertigste of vijftigste nog altijd in de stad woonden en kinderen hadden maar absoluut met een demonische grijns en brandend vuur in het leven wilden staan.’

Na haar scheiding nam Kim Gordon de draad van het schilderen en tekenen weer op. De muziek leek een afgesloten hoofdstuk.

‘Girl in a Band’ bood een fascinerende inkijk in de interne keuken van een van de vooruitstrevendste rockbands ooit. Tegelijk las het boek als een bittere afrekening met haar overspelige echtgenoot. Na de scheiding keerde Gordon gedesoriënteerd met haar dochter terug naar Los Angeles, waar ze als kind was opgegroeid bij ouders die ‘alles haatten dat bourgeois was’. Haar vader was als professor sociologie door beatniks in de jazz ingewijd. Met haar feministische moeder bezocht ze elk museum in Californië.

Uit de memoires bleek ook hoe belangrijk beeldende kunst voor haar is gebleven. Hoe conceptueler, hoe interessanter. In Los Angeles nam ze de voorbije jaren de draad van het schilderen en tekenen opnieuw op. Onlangs exposeerde ze nog in het Andy Warhol Museum in Pittsburgh. De muziek leek een afgesloten hoofdstuk. Samen met een avant-gardegitarist maakte ze onder de naam Body/Head twee studioalbums en een liveplaat, maar die muzikale experimenten maakten heel wat minder los dan de vijf (solo)platen die haar ex-man de voorbije jaren uitbracht. Ook optredens waren uitzonderlijk. Daar is ze overigens nooit tuk op geweest. ‘Mensen betalen geld voor concerten om anderen in zichzelf te zien geloven’, schreef ze lacherig in haar memoires.

©rv

Derhalve komt haar eerste soloplaat ‘No Home Record’ - genoemd naar ‘No Home Movie’, de laatste documentaire van de Belgische cinematografe Chantal Akerman - als een surprise. De plaat blijkt een toevalstreffer. Er waren even geen tentoonstellingen en een bevriende producer kreeg Gordon zo ver om de poëzie die ze had geschreven op muziek te zetten. Maar ‘No Home Record’ voelt op geen enkel moment aan als een borrelhapje. Er staan negen rauwe, innige songs op, die verrassend strak in het pak zijn gestoken.

Toen Gordon in de jaren 80 muziek begon te maken, gebeurde dat met een gitaar, een drumcomputer en sloganeske teksten die ze uit reclameblaadjes haalde. Vanaf het openingsnummer ‘Sketch Artist’ rinkelen echo’s van dezelfde methodiek. De songs lijken opgesplitst te zijn in twee thema’s: seksisme en de consumptiemaatschappij. ‘Hungry Baby’ gaat over #metoo. Gordon was meermaals het slachtoffer van seksisme in de muziekindustrie. In het hoekige ‘Murdered Out’ lijkt ze haar scheiding te verwerken.

Landschapskunst

Het schurende ‘AirBnB’ doet wellicht het meest aan Sonic Youth denken. Het ontstond vanuit de vaststelling dat foto’s van geafficheerde kamers op AirBnB op moderne landschappen uit de schilderkunst lijken, kleine utopieën van onbekenden waarin we kunnen verdwijnen. Dit eigenzinnige en erg persoonlijke album staat bol van zulke poëtische cultuurkritische beschouwingen. Wat een geluk dat Kim Gordon niet op muzikaal pensioen is vertrokken. Laat die optredens nu ook maar komen. Nadien mag ze van ons weer gaan schilderen.

‘No Home Record’ van Kim Gordon verschijnt op 11 oktober bij Matador Records.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect