De onstuitbare Mr. Pinkpop

Jan Smeets, 69 jaar, aan de vooravond van de 45ste editie van Pinkpop: 'Stoppen? Wat moet ik anders doen?' ©Andreas Terlaak/Hollandse Hoogte

Door toedoen van Metallica en vooral The Rolling Stones wordt de 45ste editie van Pinkpop de duurste in de geschiedenis. Op rondgang in Landgraaf met behoeder Jan Smeets. ‘Ik heb me wat op de hals gehaald.’

Jan Smeets (69) draait het raampje van zijn auto naar beneden. ‘Vergeet je niet in te smeren!’, maant hij een medewerker op het Pinkpopterrein aan. Het toontje is bevelend en vaderlijk tegelijk. Accent: smeuïg Hollands-Limburg. ‘Vergeit dich neet in te smieren.’ Zijn Franse wagen dendert het titanische evenemententerrein Megaland af, waar Pinkpop al sinds 1988 wordt georganiseerd, in de richting van het gemeentehuis van Landgraaf. Daar wachten de burgemeester, een handvol wethouders en leden van het politiekorps, het gerecht en de brandweer. Het veiligheidsplan wordt ondertekend, een vast ritueel in het bijzijn van de lokale pers enkele dagen voor de start van het festival.

‘Neen, echt rock-’n-roll kan je dit aspect van de job bezwaarlijk noemen’, fluistert hij na afloop van de uitgelopen vergadering terwijl we naar de volgende meeting in het gemeentehuis sloffen. Of in zijn geval manken. Festivalorganisator Smeets heeft artrose aan een van zijn knieën. Het is niet de enige fysieke kwaal waaraan de bijna-zeventiger lijdt. In december werd Smeets voor de tweede keer aan zijn hart geopereerd. ‘Een openhartoperatie. Ik ben er nog altijd niet van hersteld’, sakkert hij. Vanochtend moest hij nog bloed laten afnemen in het ziekenhuis.

Op de verkeersvergadering zitten 15 mensen om de tafel. Sereen voert Smeets het woord. Over gratis waterbedeling - want het belooft een tropisch warme zaterdag te worden. Over nieuwe fietsenstallingen. Over de zwarteticketmarkt. Uiteraard komt ook de Pukkelpop-ramp ter sprake. Niets wordt aan het toeval overgelaten om elk risico op ‘calamiteiten’ uit te schakelen.

Dat blijkt even later ook bij de inspectie van de drie campings en het festivalterrein. Op de parking van camping C ziet de Limburger drie dranghekken verkeerd staan. Hij draait zijn raam open en begint hevig met een medewerker te discussiëren. De man belooft plechtig dat hij de nadars zal laten weghalen. Op camping A rijden we over een nauwelijks zichtbare put. ‘Dat gat moet weg, verdomme’, vloekt hij. Aan de hoofdingang van het festivalterrein blijken enkele dranghekken niet op hun plaats te staan. Minutieus draait hij rondjes, tot de kleinste uithoek van de entreezone is gecontroleerd. Hier moeten straks 65.000 mensen voorbij. ‘Alles moet gebaseerd zijn op weg kunnen. Ik wil geen ratten-in-de-val-toestanden.’

Kompanen

Mr. Pinkpop is onstuitbaar, al 45 edities lang. Jan Smeets begon Pinkpop in 1970 met een aantal vrienden in het naburige Geleen. Sommige kompanen vertrokken snel, anderen stierven onderweg. Smeets bleef. Hij mag zich directeur noemen van het langst zonder onderbreking lopende rockfestival van de planeet. Hoe is hem dat gelukt? ‘Ik ben er dag en nacht mee bezig’, vertelt hij hoog en droog gezeten in zijn compound op het festivalterrein. ‘Plus: mijn team. Ik heb tien mensen in dienst. Tijdens het festival wordt mijn personeelsbestand vergroot met 120 leidinggevenden, van wie er 40 al meer dan 25 jaar hier zijn. Ze nemen allen vakantie voor Pinkpop. Daarnaast werk ik met zo’n 6.000 medewerkers.’

Maar dat het team het al zo lang volhoudt, ligt dat ook niet aan De Leider? Intimi en medewerkers omschrijven Smeets als een ‘workaholic’, een ‘perfectionist’. ‘Helaas herken ik me in dat beeld’, glimlacht hij. ‘Stiekem ben ik voorstander van een verlichte dictatuur, één leider. Als we vanaf het begin hadden gezegd: we gaan dat met z’n allen doen, dan weet ik niet of Pinkpop het zo lang had uitgehouden. Dus ja, ik heb dit ergens zelf afgedwongen. Maar ik heb er ook een prijs voor betaald. (wijst naar een bankje achter ons) Daar lag ik tijdens de editie van 2003 drie uur in een coma. Het was mijn eerste hartfalen. Een stomme bacterie was de schuldige, ik leef namelijk gezond. Na mijn tweede hartfalen in december vorig jaar heb ik intensief samen gezeten met onze partner Mojo (concertpromotor verantwoordelijk voor de programmatie van Pinkpop, red.): wat als mijn volgende hartfalen definitief is? Of er iets anders met me gebeurt? We hebben afgesproken dat het festival dan in handen komt van Mojo. Het gaat niet naar mijn twee dochters of mijn kleinkinderen. Of ik het jammer vind dat ik mijn geesteskind niet aan mijn eigen familie kan doorgeven? Dat is nostalgie, zo zit ik niet in elkaar.’

Over de programmatie heeft Smeets al dertig jaar omzeggens niets meer in de pap te brokken, behalve dat hij het budget bepaalt. Dat is de bevoegdheid van Mojo. Het concertbedrijf, een Nederlandse subdivisie van de Amerikaanse concertgigant Live Nation, redde de meubels bij de rampeditie van 1985: geen grote groepen, weinig volk. Zo zijn er nog enkele dramatische edities geweest, de recentste in 2005. Telkens werd Pinkpop doodverklaard en uitgerangeerd door sommige Nederlandse kranten. ‘Grachtengordeljournalisten uit Amsterdam!’, brult hij. ‘In dit land zijn maar drie dingen van tel: of je breekt een wereldrecord, of je wordt kampioen, of je bent uitverkocht. Lukt dat niet, dan ben je mislukt. Is dat in Vlaanderen ook zo?’

Vorig jaar had hij geen klappers, zoals hij het kransje topacts noemt die door hun loodzware gages maken dat mensen value for money willen op megafestivals. Dit jaar wel: Arctic Monkeys, Arcade Fire, en natuurlijk Metallica en The Rolling Stones. Vooral de laatste twee maken van deze 45ste editie veruit de duurste in de geschiedenis van Pinkpop. Al naargelang de bron zouden The Stones tussen 3 en 4 miljoen euro krijgen voor hun optreden morgenavond in Landgraaf. Smeets geeft geen commentaar op zulke gissingen, maar hij bevestigt wel dat het om véél geld gaat. ‘Kan je ‘nee’ zeggen tegen The Rolling Stones? Dergelijke legendes komen niet elk jaar voorbij. Maar jongen toch: ik heb me wat op de hals gehaald! Je kunt je niet voorstellen hoeveel oude vrienden zich opnieuw tot mij gewend hebben voor gratis tickets. (zucht) En ik dan telkens: ‘Als je wil komen, moet je betalen zoals iedereen.’ (slaat op tafel) Ik zeg toch ook niet tegen mijn bakker: ‘Ik ken je nu tien jaar. Mag ik dan twee gratis broden?’’

De documentaire 'Mr. Pinkpop'.

De documentaire 'Mr. Pinkpop'.

‘Wat ik in mijn leven al verdiend heb, krijg ik nooit meer op. Ik ben niet van het type ‘meer-meer-meer’, zegt hij plotseling. In de mooie documentaire ‘Mr. Pinkpop’ omschreef Peter Koelewijn Smeets als een ‘zakenman tegen wil en dank’. ‘Wat is dat? (lacht) Ik vind dat ik de dingen wel kan optellen en aftrekken. Ik doe alle betalingen zelf. Er gaat geen euro de deur uit die niet door mij betaald is. Maar is een zakenman niet meer iemand die denkt in termen van geld, macht en groei? Die dingen interesseren me niet. Ik denk in termen van status quo en hoe de lat hoger leggen. Hoe maak ik elk jaar een beter festival? Meer heb ik nooit geambieerd. Ik vertoef ook niet in de hoogste kringen van de rock-’n-roll. Jullie Herman Schueremans kan volgens mij Bono bellen. Ik niet. Ik herinner me hoe Herman en ik ons in de jaren 80 een keer lieten verleiden om op kosten van de platenfirma naar Atlanta te vliegen voor een show van The Police. Op een bepaald moment zei Herman: ‘Jan, ik ga Vlaanderen op de wereldkaart zetten.’ Ik stond daar met mijn T-shirt van Led Zeppelin: ‘Gódverdomme Herman, wat een ambitie!’ Maar hij heeft het wel mooi gedaan.’

Zijn telefoon rinkelt. Het ziekenhuis met de resultaten van de bloedtest van vanochtend. ‘Mijn bloed is te dik. Ik moet nog meer bloedverdunners slikken’, zucht hij.

Stoppen op een hoogtepunt met een uitverkochte editie en bezoek van de grootste rock-’n-rollband aller tijden, zou dat niks zijn? ‘Vergeet het. Wat moet ik anders doen? Ik heb al gedroomd van mijn dood: neervallen op het podium tijdens mijn traditionele afscheidsrede na het slotconcert op maandagavond. Op mijn begrafenis wil ik twee nummers horen: ‘Het lichtgevende doosje’ van Urbanus en ‘In mijn hoofd’ van Raymond van het Groenewoud. De zevende van Beethoven? Hou toch op, man.’

Pinkpop: van 7 tot 9 juni in Landgraaf. Er zijn enkel nog tickets voor zondag 8 juni. www.pinkpop.nl

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud