Europees president waarschuwt voor ‘polexit'

Europees president Donald Tusk. ©REUTERS

Europees president Donald Tusk vreest stilaan voor een vertrek van zijn vaderland Polen uit de Europese Unie. Warschau botst hevig met Brussel over een omstreden hervorming van justitie.

‘Het gaat niet meer om een strijd over hoe de Europese Unie hier uitkomt, maar om de vraag of Polen er nog deel van zal uitmaken.’ Dat heeft Donald Tusk, de voorzitter van de Europese Raad, gezegd in een interview met een Pools tijdschrift dat woensdag verscheen.

Tusks vaderland ligt op ramkoers met Brussel sinds de rechtsnationalistische partij Recht en Rechtvaardigheid (PiS) er in 2015 aan de macht kwam en de politieke invloed op het gerecht fors opvoerde. In die mate zelfs dat gevreesd wordt dat de democratische rechtstaat in Polen uitgehold wordt. Eind vorig jaar was de maat vol voor de EU: de Commissie-Juncker activeerde een strafprocedure onder artikel 7 van het verdrag van Lissabon - de ‘nucleaire optie’- waardoor Polen zijn stemrecht in Europa dreigt te verliezen.

De Poolse regering verzet zich met opzet tegen alles wat voor de EU belangrijk is.
donald tusk
voorzitter europese raad

Volgens gewezen Pools premier Tusk ‘verzet PiS zich met opzet tegen alles wat voor de EU belangrijk is’. Behalve de omstreden justitiehervormingen schroefde Polen onlangs ook de controle op de media op en weigert het mee te werken met een Europees spreidingsplan voor migranten.

Vorige week trok Pools premier Mateusz Morawiecki nog naar Hongarije om er met zijn omstreden ambtsgenoot Viktor Orban een front te smeden tegen het Brusselse vluchtelingenbeleid. Ook haalt Tusk uit naar PiS-voorzitter Jaroslaw Kaczynski: ‘Hij is meer gefascineerd door een politieke filosofie waarin macht boven recht komt te staan en een verkozen mandaat belangrijker is dan de grondwet.’

'Enkel geïnteresseerd in EU-geld'

De Poolse regering ‘is alleen geïnteresseerd in EU-geld’, luidt Tusks kritiek. En als het land ooit een nettobetaler in plaats van -ontvanger zou worden, waarschuwt de Europese president, ‘zal de regering er alles aan doen om zich van het lidmaatschap te ontdoen’.

Toch probeert PiS-premier Morawiecki enige dooi te bewerkstelligen. Dinsdag herschikte hij zijn regering, waarbij de controversieelste ministers, zoals die van Buitenlandse Zaken en Defensie, vervangen werden door gematigder figuren. Daarna reisde Morawiecki naar Brussel, waar hij samen zat met Commissievoorzitter Juncker. Morawiecki bleef er de hervorming van het Poolse gerecht verdedigen, maar ijverde ervoor ‘een dialoog te onderhouden, niet twee monologen’.

Lees verder

Gesponsorde inhoud

Partner content