nieuwsanalyse

Italië zwengelt migratiedebat in EU aan

In Italiaanse havens komen nog steeds heel wat migranten aan. De Italiaanse regering eist een nieuw Europees migratiebeleid om ervoor te zorgen dat alle Europese lidstaten een inspanning leveren en migranten opvangen. ©REUTERS

De regering in Rome stelt voor dat de Europese Unie migranten die in aanmerking komen voor asiel, met rechtstreekse vluchten naar Europa haalt.

Vier jaar na de grote migratiecrisis in Europa blijft het thema strubbelingen veroorzaken tussen de lidstaten. Nog steeds klagen landen waar het vaakst schepen met vluchtelingen aankomen, over een gebrek aan solidariteit in de Europese Unie.

Het meest vocale protest komt uit Italië. Verbazen hoeft dat niet. Meer dan de helft van alle migranten die de afgelopen drie jaar Europa binnenkwamen, arriveerden in dat Zuid-Europese land.

Salvini

Sinds zijn uiterst rechtse Lega een jaar geleden aan een regeringsavontuur begon met de links-populistische Vijfsterrenbeweging, heeft de Italiaanse vicepremier Matteo Salvini van migratie dan ook een van zijn grote strijdpunten gemaakt.

De bestemming van die migranten is Europa, niet Italië, Malta of Griekenland. Daarom dringt een oplossing in Europees verband zich op.
Enzo Moavero Milanesi
Italiaanse minister Buitenlandse Zaken

Vrijwel meteen na zijn aantreden als minister van Binnenlandse Zaken liet hij weten dat migrantenboten niet langer welkom waren in Italiaanse havens. Sindsdien meerden nog wel wat schepen aan maar pas nadat andere Europese lidstaten ermee ingestemd hadden een deel van de opvarenden op te vangen.

Een definitieve oplossing op Europees niveau bleef evenwel uit. En dat frustreert de Italiaanse regering mateloos. Daarom is Rome van plan het debat over het thema weer aan te zwengelen.

Migratievoorstel

Maandag blazen de Europese ministers van Buitenlandse Zaken in Brussel verzamelen voor overleg. En de ploeg van premier Giuseppe Conte stuurt haar buitenlands Enzo Moavero Milanesi niet met lege handen naar die vergadering.

De Italiaanse vicepremier Matteo Salvini heeft van het migratiethema een groot strijdpunt gemaakt. ©REUTERS

De jurist, die begin jaren 80 van de vorige eeuw in België studeerde aan het Europacollega, stapt op het vliegtuig met een nieuw migratievoorstel op zak. 'De laatste tijd zijn in Europa akkoorden gesloten over de verdeling van migranten over verschillende landen. Maar die deals worden geval per geval gesloten', zei Moavero Milanesi zondag in een gesprek met de Italiaanse krant Corriere della Sera.

'Zo kunnen we niet voortgaan. We hebben een gestructureerd, stabiel mechanisme nodig. De bestemming van die migranten is Europa, niet Italië, Malta of Griekenland. Daarom dringt een oplossing in Europees verband zich op', verklaarde de minister, die geen partijkaart op zak heeft.

Europees schuldpapier

Het Europees migratiebeleid moet volgens Italië op een aantal pijlers steunen. 'In de eerste plaats moeten we kijken naar de drijfveren van migranten', meent Moavero Milanesi. 'In de landen vanwaar zij vertrekken, zijn investeringen nodig.'

De EU moet chartervluchten inleggen. Migranten die recht hebben op asiel moeten in veilige omstandigheden naar Europa kunnen afreizen, zonder het risico te lopen in handen te vallen van criminelen.
Enzo Moavero Milanesi
Italiaanse minister Buitenlandse Zaken

De Italiaanse minister heeft al enkele projecten in gedachten. 'De versterking van het sociaal weefsel en maatregelen die de gevolgen van klimaatverandering verzachten, dringen zich op.'

Hij beseft dat een flink financieel kaartje hangt aan dergelijk beleid. 'Daarom moet het thema aan bod komen tijdens de onderhandelingen over het Europees financieel kader 2021-2027. Het geld kan komen van de uitgifte van Europees schuldpapier.'

Humanitaire corridors

Dat dergelijke investeringen de migratiestroom niet zullen doen stilvallen, realiseert Moavero Milanesi zich ook. 'Een vluchteling uit een land in oorlog komt in aanmerking voor asiel in Europa. Hij moet die aanvraag kunnen doen in een Europees kantoor zo dicht mogelijk bij huis voordat hij aan een lange, gevaarlijke reis begint.'

De Italiaanse minister van Buitenlandse Zaken, Enzo Moavero Milanesi. ©EPA

De Italiaan houdt een pleidooi voor humanitaire corridors tussen Afrika en Europa. 'De EU moet chartervluchten inleggen. Migranten die recht hebben op asiel moeten in veilige omstandigheden naar Europa kunnen afreizen, zonder het risico te lopen in handen te vallen van criminelen.' Zodra die erkende asielzoekers in Europa arriveren, zullen ze volgens het Italiaanse plan volgens 'objectieve criteria' verdeeld worden over de lidstaten.

Ten slotte stuurt Italië aan op een doorgedreven strijd tegen mensensmokkelaars. 'Europese veiligheidsdiensten moeten intensiever samenwerken.' Intussen kunnen de Europese reddingsmissies in de Middellandse Zee voortgaan. 'Maar de EU kan er niet zomaar van uitgaan dat alle geredde opvarenden altijd in Italië terechtkunnen.'

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect