Betekent blockchain het einde van de beurs?

De skyline van de Londense City. ©Hollandse Hoogte

Zowat elke speler in de financiële sector experimenteert met de technologie. Maar niet iedereen vindt de hype gerechtvaardigd.

Of het nu gaat om reuzenbanken zoals Goldman Sachs en Morgan Stanley of om beursuitbaters zoals Euronext en effectenhuizen zoals Euroclear: iedereen in de financiële sector experimenteert volop met blockchain. De technologie achter de virtuele munt bitcoin lijkt alles in zich te hebben om de financiële wereld zoals we die kennen overhoop te halen.

Om te begrijpen waarom dat zo is, helpt het te bekijken hoe een financiële transactie nu verloopt. Stel dat u zich een aandeel Apple wilt aanschaffen. Voor dat aandeel in uw portefeuille belandt, legt het een hele weg af langs banken, brokers, beurzen en clearing- en settlementhuizen. Een ingewikkeld proces, waarbij makkelijk dingen fout kunnen lopen. Bovendien kost die zware infrastructuur handenvol geld.

Tussenstappen vermijden

In theorie kun je met blockchain die verschillende tussenstappen vermijden. Terwijl je in een klassiek systeem altijd wel een ‘betrouwbare derde’ hebt - de bank, de beurs, de broker - die de boel in het oog houdt, is dat bij blockchain overbodig. Alle belanghebbende partijen zijn met elkaar verbonden in het netwerk. Iedereen moet zijn fiat geven voor een transactie kan plaatsvinden. Er is dus geen dominante controlerende partij.

Het verbaast dus niet dat veel financiële huizen uitdokteren wat ze met de technologie kunnen aanvangen. Ofwel uit noodzaak: een beursuitbater als Euronext wordt volgens sommigen overbodig als een concurrerend handelssysteem op blockchain doorbreekt. Ofwel omdat banken en verzekeraars geld hopen te besparen door de handel sneller en efficiënter te doen verlopen.

Meerdere tests

Ook in ons land doen banken en verzekeraars tests met de blockchaintechnologie. KBC heeft onder meer projecten lopen om kmo’s vlotter zaken te laten doen in het buitenland en om documenten te checken. Daarnaast ontwikkelt het extra toepassingen voor zijn crowdfundingplatform.

De verzekeraar Agea s maakt deel uit van een internationaal consortium dat gegevensuitwisseling met herverzekeraars moet vergemakkelijken. BNP Paribas  en ING  zetten projecten rond handelsfinanciering op en maken deel uit van R3, een internationaal consortium van bijna 100 bankreuzen dat zich buigt over blockchain.

Don't believe the hype

Wil dat zeggen dat we binnenkort geen banken en beurzen meer hebben? ‘Don't believe the hype’, waarschuwt Igor Gramatikovski, de blockchainspecialist van SimCorp, een Deense softwaregroep die vooral actief is in de financiële sector. ‘Kijk naar de bitcoin. Die digitale munt bestaat al bijna tien jaar, maar heeft de bestaande betaalmiddelen nog lang niet vervangen. Ik ben er zeker van dat er over tien jaar nog altijd zoiets als een aandelen- of obligatiebeurs zal bestaan.’

De blockchainplatformen die financiële instellingen momenteel ontwikkelen, verschillen op cruciale punten van de systemen waarop bitcoin draait, zegt Gramatikovski. ‘Daar ligt de nadruk op anonimiteit en wil men vermijden dat toezichthouders sommige transacties kunnen tegenhouden. Bij de ‘financiële’ platformen is dat anders. Die moeten rekening houden met de regelgeving om fraude en witwassen te bestrijden. Het R3-consortium werkt om die reden aan een platform waarop niet iedereen toegang tot dezelfde informatie krijgt. Begrijpelijk, maar dat begint allemaal sterk te lijken op de handelssystemen die we vandaag kennen.’

Trage omwenteling

Voor alle duidelijkheid: Gramatikovski gelooft dat blockchain voordelen kan bieden. ‘Bijvoorbeeld om handelsfinanciering te vergemakkelijken of om handel in weinig liquide effecten mogelijk te maken.’

Maar de grote blockchainrevolutie zal nog een tijd op zich laten wachten. ‘Blockchain zal ongetwijfeld tot disruptie leiden. Verbind de technologie met een 3D-printer en je kunt je eigen BMW maken. Maar in de financiële sector, die zo zwaar gebonden is aan allerlei regels, zal de omwenteling een pak trager verlopen dan iedereen lijkt te denken.’

Lees verder

Gesponsorde inhoud

Partner content