Braziliaanse productiviteit nog lager tijdens WK

Als Brazilië speelt, stopt de Braziliaan met werken en valt de economie nagenoeg stil.

Het WK maakt dat de productiviteit in Brazilië op een laag pitje staat. Terwijl de lage productiviteit van het land al een van de oorzaken is van de aanhoudend lage economische groei.

Katy Sherriff, onze correspondente in São Paulo

De Braziliaanse Seleção poogt vandaag een volgende klip te omzeilen op weg naar een nieuwe wereldtitel: om 18 uur Belgische tijd geven de Brazilianen Chili partij. Terwijl de Braziliaanse spelers zich in het zweet werken, schakelt de rest van het land gegarandeerd een tandje kleiner. Winkels sluiten of gaan helemaal niet open. Zelfs grote supermarkten gaan tijdens de wedstrijd dicht. De dagelijkse files in miljoenenstad São Paulo vervroegen omdat werknemers massaal vrij nemen of krijgen. ‘En als ze al in de ochtend werken, is ook dan de aandacht er niet bij’, zegt Antonio Carlos Soares, de CEO van het technologiebedrijf RunRun.it.

RunRun.it ontwikkelt software voor taken- en tijdsmanagement bij bedrijven. Meer dan 60.000 voornamelijk Braziliaanse bedrijven gebruiken de tool. Op basis daarvan publiceert het bedrijf een index voor productiviteit waarmee wordt gemeten hoeveel taken in een bedrijf binnen een bepaalde tijd worden afgerond. Zo wordt nu ook de activiteit tijdens het WK gemeten.

Gemiddelde

Tussen 12 en 23 juni lag het gemiddelde van het aantal afgeronde taken door een werknemer per dag op 0,54 terwijl het gemiddelde van dezelfde dagen in de voorgaande zes maanden op 0,77 lag. ‘Vooral op de speeldagen van Brazilië loopt de productiviteit bijna met de helft terug’, zegt Soares.

Eind vorig jaar ging op sociale media een satirische werkkalender rond voor 2014 in Brazilië. Door een laat carnaval, reguliere feestdagen, het WK en verkiezingen in het najaar bleven er nog maar drie werkmaanden over. ‘Dat is een beetje overdreven, maar het WK heeft wel degelijk een negatieve impact op de productiviteit’, zegt hoogleraar Paulo Roberto Feldmann van de Universiteit São Paulo.

Groeimarkten

De Braziliaanse productiviteit is zeer laag vergeleken met andere opkomende groeimarkten. Volgens een rapport van de Boston Consulting Group is de jaarlijkse groei van het bruto binnenlands product (bbp) in het afgelopen decennium voor 74 procent te danken aan een toename van werkende mensen op de arbeidsmarkt en voor 26 procent aan de toename van de productiviteit. Ter vergelijking: in China was 90 procent te danken aan productiviteitstoename.

Feldmann doet onderzoek naar de oorzaken van de lage productiviteit in Brazilië. Goederentransport gaat per weg en is dus duur. Elektriciteit valt regelmatig uit. Een inwoner van São Paulo, het economisch hart van het land, zit per jaar 12 uur zonder stroom. Voorts drukken hoge en ingewikkelde belastingen op de productiviteit. ‘Het grootste probleem is misschien wel het lage niveau van arbeid’, zegt Feldmann. ‘Ons onderwijs is van slechte kwaliteit.’

Meubels

Dat goede vakmensen schaars zijn, weet meubelmaker Joop Mooren. Hij heeft sinds drie jaar een werkplaats in Cotia, net buiten São Paulo. ‘De vraag naar mijn handgemaakte meubels van afvalhout is enorm, ik kan die vraag in mijn eentje niet aan. Maar ik vind geen goed en gemotiveerd personeel.’ Al meerdere jonge mannen lieten het afweten. ‘Ik bied ze een opleiding aan en ik betaal ze veel meer dan het minimumloon. Toch blijven ze niet. Een totaal gebrek aan interesse.’

De ervaring van de meubelmaker verbaast hoogleraar Feldmann niet. ‘In alle sectoren van de arbeidsmarkt speelt dit probleem: van handwerk tot aan de dienstensector. Een bedrijf kan alleen proberen om zelf het probleem te verhelpen.’

Parafix

Zoals het van oorsprong Belgische bedrijf Parafix doet. Het in sluitsystemen voor luiers gespecialiseerde bedrijf heeft zo’n 100 werknemers en schoolt het eigen personeel een à twee dagen per maand bij. ‘Brazilianen zijn heel enthousiast en creatief’, zegt manager Damien Grimmelprez, ‘maar hebben niet veel discipline. En productiviteit heeft toch te maken met taken gedisciplineerd uitvoeren. Dat belang maken we duidelijk.’ Ook meet het bedrijf de output van werknemers en worden maandelijkse doelen gesteld. Toch is het bedrijf ook met automatisering begonnen. ‘Met minder mensen meer kunnen doen is toch voordeliger.’

Volgens hoogleraar Feldmann neemt de huidige regering wel wat maatregelen om de productiviteit te bevorderen zoals investeringen in infrastructuur. Maar dat is te weinig. ‘De hervorming van het onderwijs wordt vergeten. Dat is het belangrijkste’, zegt Feldmann.

Jobs

Voor het WK jubelde de regering over een toename van investeringen, tijdelijke banen en toeristeninkomsten die goed zouden zijn voor de economie. Ze pakte afgelopen week dan ook maar wat graag uit met de resultaten van een onderzoek van het Fundação Instituto de Pesquisas Econômicas (FIPE). Dat instituut becijferde dat het wereldkampioenschap tussen januari 2011 en maart 2014 het land bijna 1 miljoen jobs extra opgeleverd had: 710.000 vaste jobs en 200.000 tijdelijke jobs.

Datzelfde instituut deed ook een rondvraag in de toeristische sector. ‘Daaruit bleek dat de bezettingsgraad van de hotels in de twaalf speelsteden maar liefst 45 procent hoger lag dan verwacht in de periode dat de wedstrijden van de eerste ronde gespeeld werden’, klonk het.

Feldmann ziet ook dat het aantal toeristen in het land hoger ligt dan verwacht. Maar hij denkt dat de impact van het WK op de economie toch negatief zal zijn. ‘De lage productiviteit in deze periode zal voor een vertraging van de groei zorgen, net zoals in Zuid-Afrika in 2010 het geval was. Voor dit jaar verwacht ik niet meer dan 1 procent groei van het bbp’, besluit hij.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud