May sluit tweede brexitreferendum uit

Brits premier Theresa May. ©Photo News

De Britse premier maakt zich op voor weer een dag vol dissidentie in haar Conservatieve partij.

Er komt geen twee brexitreferendum, 'in geen enkele omstandigheid'. Dat heeft de woordvoerder van Conservatief Brits premier Theresa May maandagmiddag nogmaals onderstreept.

Downing Street 10 reageerde zo op een opiniestuk dat Justine Greening, tot januari minister van Onderwijs in de regering-May, maandagochtend had gepubliceerd in de kwaliteitskrant The Times. Daarin stelt ze dat het brexitdebat in 'in een complete parlementaire patstelling' zit, waarbij enkel een nieuwe volksraadpleging een doorbraak kan forceren.

Douane-unie

Ruim twee jaar na het brexitreferendum publiceerde May onlangs eindelijk een 'witboek', waarin ze haar visie op de toekomstige Britse handelsrelatie met de Europese Unie omschrijft. Die blijkt, voor de handel in goederen, opvallend innig: het VK zou de facto in een douane-unie blijven, waarbij het gros van de Europese regels nageleefd blijven worden. Het VK zou wel zijn eigen importheffingen hanteren en het vrij verkeer van personen niet langer erkennen. En voor de dienstensector, zoals de Londense City, zou  een harde brexit volgen.

De brexithardliners in haar eigen partij kastijdden Mays plan niettemin terstond als hoogverraad - brexitminister David Davis en minister van Buitenlandse Zaken Boris Johnson namen zelfs ontslag - en ijveren luidkeels voor een duidelijkere breuk met de EU. De eurofiele Conservatieven, zoals Greening, vinden dan weer dat zo'n soft brexit, waarbij het VK in de Europese periferie blijft zonder nog een stem aan de Brusselse tafel te hebben, eigenlijk ook een maat voor niks.

'Mays voorstel is het slechtste van beide werelden', aldus Greening. 'Welk voorstel er ook tafel komt, er zullen steeds parlementsleden zijn die het wegstemmen.'

Daarom stelt Greening een tweede brexitreferendum voor waarbij de Britten op drie opties zouden kunnen stemmen: Mays voorstel, een verlengd verblijf in de EU of een duidelijke breuk zonder deal. Ook gewezen Labour-premier Tony Blair lanceerde die oproep al dit weekend. Huidig socialistisch partijleider Jeremy Corbyn is echter, net als premier May, gekant tegen zo'n tweede referendum.

Intussen plannen de Conservatieve brexithardliners maandagmiddag opnieuw de druk op May op te schroeven. In het parlement worden straks en morgen twee wetsvoorstellen besproken die het Britse douane- en handelsbeleid na brexit praktisch moeten regelen.

Motie van wantrouwen

Daar hebben de hardliners, onder leiding van backbencher Jacob Rees-Mogg, vier amendementen aan toegevoegd. Het lijkt weinig waarschijnlijk dat beide wetsvoorstellen weggestemd zullen worden, noch dat er voldoende stemmen zijn om die amendementen goed te keuren. Maar het wordt uitkijken naar hoeveel tory's de amendementen wel steunen, en dus hoe groot de partijdissidentie tegen May is.

De hardliners suggereren dat ze zo'n 80 man sterk zijn. Ter herinnering: slechts 15 procent, of 48 man, van de 316 Conservatieve parlementsleden zijn nodig om een motie van wantrouwen tegen May in te dienen, wat zou leiden tot een stemming over haar afzetting. Voor zo'n leiderschapswissel moeten de hardliners dan wel een meerderheid van 159 tory's vinden, wat onwaarschijnlijk is. 'Het is ik of geen brexit', waarschuwde May dit weekend haar mogelijke coupplegers.

Ver weg van die verstikkende chaos en tweespalt in Westminster vat het Britse onderhandelingsteam, onder leiding van Mays Europese sjerpa Ollie Robbins, maandag opnieuw gesprekken aan in Brussel met zijn Europese collega's. Europees hoofdonderhandelaar Michel Barnier heeft tot dusver neutraal gereageerd op Mays witboek, al onderstreepte hij vorige week eens te meer de ondeelbaarheid van de vier Europese vrijheden - goederen, diensten, personen en kapitaal. 

Uiterlijk eind maart wordt brexit van kracht, al zouden May en Europa dit najaar al een deal moeten sluiten om die tijdig door de parlementen van het VK, de EU en de andere lidstaten te kunnen laten goedkeuren.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud