Tussen de haggis en de pickled eggs in Everberg: 'Exit means exit'

Een klant van de supermarkt Stonemanor in Everberg met typisch Britse waren. ©Kristof Vadino

Ryan Pearce van de Britse supermarkt Stonemanor in Everberg kijkt licht bevreesd naar het post-brexit tijdperk. Maar hij ziet ook kansen. 'Ik heb de prijzen al drie keer kunnen verlagen.'

Op de parking staat een London cab met de rode, witte en blauwe strepen van de Union Jack, voor de ingang een traditionele rode telefooncel: de supermarkt Stonemanor schuwt de Britse cliché's niet. Al drie generaties verkoopt de familie George in Everberg typische waren uit het Verenigd Koninkrijk.

Het is Ryan Pearce (27), een neef van de oprichter en CEO Roger George, die samen met zijn moeder de winkel laat draaien. Op tien minuten rijden van Tervuren, een Britse enclave met de hoogste concentratie aan Britse expats en de beroemde British School, is deze winkel voor de An­gel­sak­sische gemeenschap erg goed gelegen. Ook Ieren, Amerikanen en aussies vinden er hun meug, getuigen affiches aan de muur voor een fundraiser voor de Australische bosbranden (opbrengst: 1.600 euro). 'Amerikanen komen vaak voor de cereals, Amerikaanse producten die we importeren. Een doos Froot Loops kost 9 euro, maar ik verkoop er 15 per week.’

De Britse en de Europese vlag hangen uit aan de ingang van de supermarkt. ©Kristof Vadino

Met plezier geeft hij een rondleiding, langs rekken vol marmite, het felruikende broodsmeersel gemaakt uit een restproduct van het brouwproces in armtierig Engeland, de bijzondere jams en marmelades, ingeblikte haggis en bokalen met pickled eggs. 'Klanten zeggen ons: 'it’s like stepping into England.'' Op de achtergrond speelt BBC Radio 2. Hij wijst op rekken vol creme eggs, paaseitjes van Cadbury. 'We spelen in op het seizoen. We zijn dan wel in het land van de chocolade, onze klanten zijn dol op die paaseitjes, een echt Brits instituut.'

Ik zou willen dat Boris Johnson zich wat meer met het handelsverdrag bezig gaat houden, en wat minder met Big Ben.
Ryan Pearce
Manager supermarkt Stonemanor

Verse melk en sneeuwwit brood

De kleine maar hechte Belgische gemeenschap van Britten, zowat 27.000 man sterk, vindt hier a home away from home. Stonemanor verkoopt zelfs bedden en matrassen, van een net iets andere afmeting dan de Europese standaard. Naar symboliek is het niet ver zoeken in deze winkel, waar zelfs basisproducten als melk, cola en spek vlot over de toonbank gaan. Allemaal imported from the UK. 'Britten drinken graag verse melk, dat kan je in de Belgische supermarkten amper krijgen.'

Twee keer per week levert een vrachtwagen vers Brits brood, wit als sneeuw en zacht als mos. 'Perfect voor sandwiches.' En ook de Coca-Cola, die Pearce uit het VK importeert, is een bestseller. 'Jullie drinken Cola Light, Britten Diet Coke. Die smaakt net iets anders. Net als onze bacon, die is wat dikker en we hebben meer variëteiten: gerookt, gezouten, gepekeld.' Hij plukt een blikje Fanta uit het rek. 'Groter van formaat, met meer suiker: dit is Amerikaans.'

Kassier Michael Webster: 'Exit means exit.' ©Kristof Vadino

De uitgebreide selectie van Britse speciaalbieren, zoals London Pride lokt dan weer een Belgisch publiek. 'Dit is natuurlijk het bierland bij uitstek, dus Belgen zijn nieuwsgierig naar ons bier.'

Er staat zelfs een originele Britse postbus voor de deur. De Belgische post rekent extra kosten om de Britse wenskaarten te bezorgen, zij hebben een afwijkend formaat. 'We verkopen Britse zegels en geven de post mee met de vrachtwagen die ons belevert.' Tijdens de eindejaarsperiode verscheept hij drie volle postzakken per week over het kanaal, en de wenskaarten verkoopt hij ook: Stonemaner biedt de keuze uit meer dan drieduizend soorten greeting cards. 'A slowing business', geeft Pearce toe, 'maar met kerst sturen Britten toch nog graag een kaart.'

Weet je wel dat dit drankje alcoholvrij is?
Michael Webster
Kassier Stonemanor

In de kerstperiode wordt de volledige zolderverdieping vrijgemaakt voor Christmas crackers, een typisch pakje vol kleine verrassingen, en een Christmas Grotto, een dynamisch kersttafereel met rendieren en een sneeuwmachine. Een van de medewerkers laat zijn baard staan, trekt een rood pak aan en speelt voor kerstman. 'Dan staan de klanten rijendik aan te schuiven.'

Hij kreeg onlangs een bericht van een moeder die met haar kinderen naar Harrod's was geweest, het luxewarenhuis in Londen waar een bezoek aan de kerstman 20 pond per kind kost. 'Ze vond de onze beter en hier is het gratis.' Pearce kijkt blij en trots.

Britse bieren in de winkelrekken. ©Kristof Vadino

Kosmopolitische klanten

'All the things I miss from home', vat Tina Keogh haar boodschappenlijstje kernachtig samen. Ierse koekjes, Indiase kruiden, 'black pudding', het met bloed bereide gerecht. 'Ik koop hier ook Britse bloem, dat geeft een wat luchtigere cake dan de Belgische, en ik kom voor Ierse boter. Wij zijn een volk dat graag bakt. Dat heeft een Belg toch minder, niet?'

Met een Nederlandse man die voor een Canadees bedrijf werkt en drie kinderen met de dubbele nationaliteit die in het buitenland studeren, is Keogh het prototype van de multiculturele, kosmopolitische klant die bij Stonemanor shopt. 'Ik ben Iers, onze mentaliteit is sowieso heel anders dan de Britse. We zijn een volk van migranten, altijd geweest, en ik kan alleen maar zeggen dat ik en mijn kinderen volop hebben geprofiteerd van de voordelen van de EU.'

It’s all doom and gloom.
Tina Keogh
Klant Stonemanor

In de jaren 70 startte de grootvader van Ryan Pearce, die een job had als boekhouder voor een Amerikaans bedrijf in Brussel, met de verkoop van Britse koekjes uit zijn garage. Een echte winkel kwam er in 1982 op deze plek, de ruimte werd stelselmatig uitgebreid. De afgelopen 30 jaar groeide de business flink, de vraag is wat er post-brexit zal gebeuren.

Sommigen voorspellen het uitsterven van de Brits-Belgische gemeenschap, nu de EU als belangrijkste werkgever verdwijnt. Pearce, een kloeke man met een stevige, rossige baard, blijft er rustig onder. 'De brexit is al vier jaar bezig en we hebben nog altijd geen idee wat er uiteindelijk zal gebeuren. Ons jaar is eigenlijk heel goed gestart, misschien zijn klanten aan het hamsteren.'

Hij kreeg onlangs een brief van de Britse overheid met de boodschap dat hij binnenkort meer info krijgt over de implicaties van de exit. 'Precies een jaar geleden kreeg ik exact dezelfde brief. Dat betekent dat ze geen enkele vooruitgang hebben geboekt met het onderhandelen van het handelsverdrag, voor ons toch het allerbelangrijkste.'

Een klant van de supermarkt Stonemanor in Everberg met typisch Britse waren. ©Kristof Vadino

Hij vertelt met zichtbare ergernis over het (mislukte) voornemen van de Britse premier Boris Johnson om de Big Ben feestelijk te laten luiden bij het afscheid van de EU. Het zou ruim 500.000 pond kosten, of zoals de speaker in het parlement, Lindsay Hoyle, het in The Guardian uitdrukte: 'You're looking at 50.000 pounds a bong.' In allerijl werd een crowdfunding opgezet. Pearce: 'Ik zou willen dat Johnson zich wat meer met het handelsverdrag bezighoudt en wat minder met Big Ben.'

Even was er ook hier paniek, toen de Britse regering onder leiding van Theresa May artikel 50 activeerde en leek af te stevenen op een harde brexit. 'We hebben het geluk dat we dit pand in eigendom hebben, dat geeft ons ademruimte.' Het monumentale gebouw, een oude melkerij, werd discreet op de vastgoedmarkt gebracht. 'Nu hebben we een idee van de waarde, en kunnen we snel inspelen op een plotse verandering door te verkopen en te huren.' Er is ook een kleinere winkel in Sint-Genesius-Rode. 'Die groeit vandaag, maar als de zaken minder gaan, is dat de eerste winkel die sluit.'

Vertraging

'Ach, het is so very sad', zegt Tina Keogh, zelf leerkracht op een internationale school. Ze vertelt over de rush op paspoorten in haar vriendenkring. 'De meeste Britten kunnen aanspraak maken op een Belgisch paspoort of via hun kinderen of partner aan een ander Europees paspoort geraken. Maar voor enkele mensen lukt dat niet, hun jobs en tewerkstelling zijn bedreigd.' Ze schetst de sombere sfeer onder medewerkers van de Britse vertegenwoordiging bij de EU, die hun job kwijtraken. 'It’s all doom and gloom.'

Ryan Pearce is vooral bekommerd om de continuïteit van de levering, in het bijzonder van verse waren. 'Op de snelweg naar Dover zijn onlangs testen uitgevoerd, een simulatie van de impact van de controle door de douane. Dan arriveert de truck hier met een dag vertraging.'

Maar de perikelen rond de brexit bieden ook kansen. 'Door de val van het Britse pond heb ik de prijzen het afgelopen jaar al drie keer kunnen verlagen.' Maar in de mooie praatjes van Johnson over de kansen voor de Britse economie gelooft hij niet. 'De onzekerheid is vervelend, maar ook daar komt nog geen einde aan.'

Manager Ryan Pearce (27): 'Klanten lijken te hamsteren.' ©Kristof Vadino

Hij stemde tien jaar geleden voor de conservatieve tory's, en krijgt per mail nog altijd de nieuwsberichten. ‘Deze week kwam de vraag aan de partijleden 20 pond te storten voor de NHS (de Britse gezondheidszorg, red.).’ Dat vindt hij best ironisch. 'Ik herinner me nog dat Johnson tijdens de Leave-campagne beloofde dat hij met het bedrag dat we wekelijks aan de EU uitgeven de NHS volledig kunnen financieren. Dat lijkt toch niet helemaal te kloppen.'

Het is hier kalm, op een doordeweekse middag. Het personeel heeft alle tijd om de rekken aan te vullen: verse Indiase curry's, dieprviesscones en diepgevroren bangers and mash, een hele maaltijd voor een pond.

'Weet je wel dat dit drankje alcoholvrij is?' Bij het afrekenen van vier flesjes gingerbeer checkt kassamedewerker Michael Webster of we weten dat de in Groot-Brittannië zeer populaire kruidendrank geen spoor alcohol bevat. Hij gniffelt. 'Hier komen af en toe jongeren die dan nogal stiekem met deze flesjes naar huis gaan, maar niet beseffen dat ze limonade hebben gekocht.'

We krijgen nog een zakje mee met de kleuren van de Union Jack. 'We mogen er toch nog mee uitpakken, zeker.' Hij wijst nog vriendelijk de weg naar de uitgang, verstopt in een hoekje, maar voorzien van bordjes in drie talen: uitgang, sortie, exit. 'Of zoals wij tegenwoordig zeggen: exit means exit.'

Lees verder

Advertentie
Advertentie