Het onbestemd gevoel van de Budafabriek

De Budafabriek in Kortrijk: een complex inhoudelijk verhaal. ((c) Jef Boes)

Kortrijk viert dit weekend feest. De opening van de Budafabriek is het sluitstuk van de renaissance van de Budawijk van een oud-industrieel stadsdeel tot een hedendaags cultuureiland. Maar wat zal er precies gebeuren?

Een woensdagnamiddag in het centrum van Kortrijk. Langs het Guido Gezellepad - een van de vijf bruggen over de Leie die het historische hart van Kortrijk met het Buda-eiland verbinden - wandelen we het vernieuwde stadsdeel van Kortrijk binnen. De nagenoeg lege terrasjes en de lelijke serviceflats en sociale woningen lijken het tegendeel te willen bewijzen, maar Buda is hot. Het stadsbestuur begon eind vorige eeuw aan de herontwikkeling van het stadsdeel, waar vandaag slechts 700 (veelal bejaarde) mensen wonen. Door het vertrek van de oude industrie was de Budawijk in de jaren 80 en 90 leeggelopen. Onder impuls van de Italiaanse stedenbouwkundige Bernardo Secchi koos de stad voor een culturele herbestemming.

De toren van de leegstaande Tack-brouwerij werd als eerste opnieuw aangekleed. Architect Stéphane Beel bouwde er studio's voor podiumkunstenaars. Jaarlijks werken in de Budatoren zo'n 150 theatermakers en dansers aan nieuwe voorstellingen. Ze logeren in appartementen van de stad. De paardenstallen van de brouwerij werden verbouwd tot een expositieruimte.

Het stadsbestuur pakte ook de oude Pentascoop aan, die na het vertrek van uitbater Kinepolis naar de rand van Kortrijk stond te verkommeren. De Pentascoop is vandaag een goed draaiende arthouse-cinema met drie zalen en een bereik van 34.000 bezoekers per jaar. Twee cinemazalen werden heringericht als dans- en theaterzalen. In de nok van het cinemacomplex zijn enkele Kortrijkse cultuurverenigingen gehuisvest.

Creatie

Buda legt de nadruk op creatie, niet op presentatie. Made in Kortrijk. Anders gezegd: kunstenaars krijgen op het eilandje de infrastructuur ter beschikking om in alle luwte aan hun oeuvre te werken. Dat was van bij de start een heel duidelijke keuze, vertelt Franky Devos, de algemeen coördinator van het Buda-eiland en tevens directeur van het kunstencentrum Buda. 'We moeten bescheiden blijven, hè. Dit is Kortrijk. Het is zinloos om te concurreren met cultuursteden als Gent, Brussel of Antwerpen. Vandaar onze focus op ontplooiing en creatie, eerder dan op het tonen van theater, dans of beeldende kunst. We doen dat soms wel, in festival- formules of zo, maar daar houdt onze verantwoordelijkheid op. We laten 'onze' artiesten met plezier doorstromen naar het circuit van de kunstencentra of naar de musea in de grotere steden.' Dat lukt aardig. Talenten als Kris Verdonck, Kate McIntosh, Miet Warlop of Mette Ingvartsen doken de afgelopen jaren meermaals in Kortrijk onder om er met nieuw werk onder de arm te vertrekken.

Maar de missie van het kunsteneiland Buda is pas geslaagd als ook de Budafabriek, die dit weekend met de nodige toeters en bellen wordt geopend, de hoge ambities waar kan maken. De Budafabriek is het sluitstuk van het stadsvernieuwingsproject. De jongste telg in de Budafamilie is gevestigd in de voormalige textielfabriek Desmet- Dejaeghere aan het water. De fabriek stond meer dan tien jaar leeg. Jarenlang palaverde het stadsbestuur over een herbestemming. Iedereen was het eens over een culturele invulling, alleen wist niemand welke. Pas dik een jaar geleden geraakten de politici en de verzamelde creatieve klasse van Kortrijk eruit: de Budafabriek wordt een ontmoetingsplaats voor kunstenaars, ondernemers en wetenschappers. Het architectenbureau 51N4E van Vlaams bouwmeester Peter Swinnen tekende de plannen. Op het gelijkvloers komt een groot atelier met machines waar zowel bedrijven, particulieren als wetenschappers nieuwe producten kunnen ontwikkelen.

Devos noemt het een 'bibliotheek van machines'. 'Je kan ze gebruiken maar niet echt huren. Het is een open atelier waar iedereen met een goed designidee welkom is om dingen uit te proberen. De gebruikers krijgen hulp van onze specialisten. Het is de bedoeling dat het laboratorium een ontmoetingsplaats wordt tussen industrie, kunstenaars en scholen. Hopelijk leidt onze open aanpak tot interessante ontmoetingen tussen mensen uit verschillende disciplines en resulteert ze in spannende, innovatieve projecten.' Op de eerste en tweede verdieping van deze 'fabriek van de toekomst' is ruimte voor tentoonstellingen, congressen en evenementen.

Openingsfeest

Wie het allemaal wat vaag vindt klinken, kan dit weekend een kijkje nemen op het Buda-eiland. Alle partners van de Budafabriek - van Flanders In Shape en het Broelmuseum tot de design- en multimedia-afdelingen van de Hogeschool West-Vlaanderen en de residerende kunstenaars van de Budatoren - maakten een programma voor het openingsfeest van het gebouw. Twee dagen lang worden links getoond tussen economie, design, kunst en onderwijs. Een van de opmerkelijke centrale gasten is Chris Dercon. De Belgische directeur van Tate Modern in Londen geeft in de opgeknapte fabriek een lezing over het museum van de toekomst. Magnum-fotograaf Carl De Keyzer stelt tentoon. The Bony King of Nowhere en Amatorski treden op.

 

Openingsweekend Budafabriek: 15 en 16 september

www.buda-eiland.be

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Partner content