Advertentie
Advertentie

6 kwesties die de EU-top vandaag overheersen

Om een tango te dansen moet je met twee zijn, maant Commissievoorzitter Juncker de Britse premier David Cameron aan. ©AFP

De Europese top van vandaag draait voor de vierde keer op rij om migratie. Voor een serieus debat over de brexit biedt Cameron te weinig munitie. De échte problemen van Europa blijven intussen onder de waterlijn.

1. Meer geld en middelen voor grensbewaking

De Europese crisissfeer van drie weken geleden over de migratiecrisis is verdwenen, maar de Europese eenheid blijft broos. De vluchtelingenstroom houdt bovendien aan. De Europese Commissie zet dan ook haast achter de uitvoering van de bestaande Europese afspraken.

Volgende week verhuizen een honderdtal asielzoekers uit Italië en Griekenland naar Duitsland, Frankrijk, Finland, Spanje en Portugal. Maar dat is een fractie van de te spreiden 160.000 asielzoekers. Nationale contactpunten of verbindingsofficieren ontbreken in veel landen. Slechts zes lidstaten gaven al aan waar en hoe ze asielzoekers kunnen opvangen.

De EU-Commissie vraagt ook meer solidariteit bij het versterken van het grensagentschap Frontex met 700 grenswachters, screeners en tolken. De lidstaten moeten ook ‘de daad bij het woord voegen’ en samen zo’n 1,7 miljard euro extra ophoesten voor diverse steun- en opvangfondsen in Turkije en Afrika.

2. Maar ook een discussie ten gronde over grenzen

Toch dringt ook een grondige discussie over het Europese asielbeleid zich op. Te veel migranten worden niet geregistreerd bij het binnenkomen in de EU. En er is discussie over de vraag of de hotspots of screeningcentra in Griekenland en Italië gesloten of open kampen of centra moeten zijn. Bovendien wil de Europese Commissie op termijn een Europese grens- en kustwacht. Het grensagentschap Frontex krijgt een rol in het terugsturen van afgewezen asielzoekers.

3. Samenwerking met Turkije, tegen welke prijs?

Europa wil meer vluchtelingen opvangen in de buurlanden van Syrië. Turkije speelt een cruciale rol in de regio en in de doorstroom van de vluchtelingen naar Europa. De EU-leiders willen tijdens het diner de afspraken met de Turkse president Recep Tayyip Erdogan bekijken. Ze willen tegelijk vermijden dat diezelfde Erdogan die gesprekken electoraal kan verzilveren als ‘Europese concessies’.

©Photo News

De vicevoorzitter van de Europese Commissie Frans Timmermans vertrok gisteren voor overleg naar Ankara over een gezamenlijk actieplan. Turkije zou, met Europees geld, bijkomende kampen en voorzieningen bouwen voor de opvang van vluchtelingen. In ruil versnelt Europa het wegvallen van de visumplicht voor Turken die naar Europa reizen. Dat debat ligt moeilijk, omdat Europa zo de politiek van Erdogan inzake mensenrechten of de aanpak van de Koerden, dreigt te legitimeren.

4. Welke rol kan en wil Europa spelen in Syrië?

De vluchtelingenstroom zet de Europese Unie voor een ‘reality check’: het Europese falen in Syrië. Daarom buigen de Europese leiders zich over de vraag welke rol de Unie speelt in het politieke proces in Syrië. Ook daar is de gemeenschappelijke lijn dun: Duitsland ziet een rol weggelegd voor Assad, de Britten en de Fransen zijn veel terughoudender.

Het Turkse plan om veilige zones te creëren in Syrië langs de Koerdische grens met Irak krijgt dan weer weinig Europese bijval.

5. Verspeelde Cameron zijn brexit-moment al?

Hét mediatieke moment van de EU-top is weggelegd voor de Britse premier David Cameron. Maar in de ontwerpconclusies van de Europese top is dat ‘moment de gloire’ slechts één zinnetje waard: de Europese leiders worden geïnformeerd over ‘het proces’ rond het komende referendum over de vraag of het Verenigd Koninkrijk in of uit de EU moet.

Tot nog toe bleef het debat over de ‘brexit’, de Britse exit uit de EU, beperkt tot technische besprekingen tussen de voorzitter van de Europese Raad Donald Tusk, Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker en Cameron. Het blijft koffiedik kijken wat Cameron écht op tafel wil leggen tijdens de onderhandelingen met de EU-partners. Londen lijstte al enkele pijnpunten op, zoals de verhouding tussen de eurolanden en de niet-eurolanden in de Unie, de rol van nationale parlementen, het welvaartstoerisme en de sociale wetgeving, zoals de regeling van de arbeidstijd. Maar een exhaustieve lijst en Britse alternatieve oplossingen ontbreken.

De Britse strategie begint meerdere hoofdsteden op de heupen te werken. ‘Cameron heeft zijn kans verkeken om snel na zijn herverkiezing zijn Europese eisen op tafel te leggen’, is te horen in diplomatieke kringen.

‘Ik ben geen fantastische goede danser, maar dit weet ik wel: voor een tango moet je met twee zijn’, erkent ook Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker. De pro-Europese landen zijn niet van plan zelf de Britse kastanjes uit het vuur te halen en de integratie in vraag te stellen. EU-experts waarschuwen dat het dralen een risicovolle strategie is, niet alleen voor Cameron, maar ook voor de Europese Unie.

6. Onder de waterlijn: de vele crisissen in de Unie.

De brexit wordt dus voorlopig onder de mat geveegd. Net zoals de vele politieke bewegingen in Europa. In Portugal dreigt een linkse eurokritische regering aan de macht te komen, terwijl de Poolse kiezers over tien dagen opnieuw de rechtspopulistische PIS-partij aan zet brengen. Het grootste Oost-Europese EU-land gaat zo de eurosceptische toer op.

En in het najaar wacht opnieuw een moeilijk debat over het herkapitaliseren van de Griekse banken en een manier om de Griekse schuldenlast de volgende decennia draagbaar te houden. Die discussie dreigt opnieuw op het scherp van de snee gevoerd te worden.

Er is weinig animo voor een verdere ‘verdieping’ van de economische en monetaire unie (EMU), hoewel ook die op tafel ligt. Duitsland en Nederland probeerden even om ‘de urgentie om de bankenunie te voltooien’ uit de besluiten van de top te halen. Dat zegt alles over de stand van de EU.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud