Brits parlement vernauwt route naar ‘no deal'-brexit

Brits premier Theresa May. ©REUTERS

Het Britse parlement neemt steeds meer de controle over het brexitdebat af van de regering-May. Door een amendement van eurofiele rebellen lijkt een nefaste ‘no deal’ alvast van tafel.

Brits premier Theresa heeft dinsdagavond een vijfdaags parlementair debat geopend over de brexitdeal die ze sloot met de Europese Unie. Dat culmineert volgende week dinsdag in een stemming over de deal, waarbij gevreesd wordt dat ze geen meerderheid zal vinden. Daarvoor is de verdeeldheid in haar Conservatieve partij, en het verzet bij de Noord-Ierse gedoogpartner DUP en de oppositiepartijen te vergroot.

Dat bleek dinsdag al meteen. Nog voor May het woord nam om andermaal haar deal te verdedigen, had ze al twee uiterst gevoelige nederlagen geleden. Eerst achtte een meerderheid van de lagerhuisleden haar regering schuldig aan ‘minachting voor het parlement’, omdat ze haar juridische oordeel over de brexitdeal niet volledig openbaar gemaakt heeft. Vervolgens, en inhoudelijk relevanter, werd een amendement goedgekeurd dat het parlement een grotere zeg geeft over de te volgen procedure als Mays brexitdeal volgende week weggestemd zou worden.

Geen 'no deal'?

In de praktijk sluit dat volgens insiders zo goed als zeker de route naar een ‘no deal’-brexit, die economisch rampzalig dreigt te worden - ook voor Belgische exporteurs en de haven van Zeebrugge. Het Verenigd Koninkrijk zou bij zo’n ‘no deal’ in de nacht van 29 op 30 maart, als brexit een feit wordt, zonder overgangsfase uit de Europese douane-unie en interne markt vallen. Wederzijdse handel zou dan ineens volgens de regels van de Wereldhandelsorganisatie verlopen, met onmiddellijke importtarieven, grenscontroels en dus grote logistieke chaos tot gevolg.

Net om dat te vermijden, diende Dominic Grieve, het boegbeeld van een groepje eurofiele Conservatieven, zijn amendement in. Tot dusver was de verwachting dat de regering-May, als haar brexitdeal weggestemd zou worden, 21 dagen de tijd zou krijgen om haar volgende stappen bekend te maken. En dat een ‘no deal’ dan het meest logische resultaat zou zijn.

Tweede referendum?

Nu kan het parlement zelf oplossingen aanbieden en ter stemming brengen. Aangezien het gros van de Britse lagerhuisleden tegen een harde brexit is - Grieves amendement werd aangenomen met 321 stemmen tegen 299 - zou May bijvoorbeeld gedwongen kunnen worden een inniger band met de EU na te streven.

De optie van een tweede referendum dat brexit ongedaan kan maken, wat oppositiepartijen als Labour nastreven, zou dan ook realistischer worden. Op dat vlak kregen de eurofiele Britten dinsdag trouwens nog  extra munitie, en moest May een derde nederlaag slikken. De advocaat-generaal van het Europees Hof van Justitie oordeelde dat het VK wel degelijk unilateraal de brexit kan terugschroeven.

Partij verenigen

Conservatieve brexithardliners, die net wel een ‘no deal’ ambiëren omdat dan de breuk met de EU totaal is, houden vol dat Grieves amendement niet-bindend is, en dat May het naast zich neer kan leggen. Maar dat zou, bovenop de blamage van een weggestemde brexitdeal, helemaal politiek zelfmoord zijn.

Andere analisten van het stilaan labyrintische Britse brexitdebat poneren dan weer dat Grieve het May makkelijker maakt om haar partij te verenigen rond haar plan. Immers, nu de ‘no deal’ van tafel lijkt, moeten de hardliners wel bijna voor Mays deal stemmen omdat anders een compleet verwaterde brexit het gevolg zou zijn.

May zelf, stoicijns als altijd, herinnerde er het parlement dinsdagavond aan dat ‘het Britse volk wil dat we voortmaken met de brexitdeal’.

 

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Partner content