reportage

Derderangs-Polen wil toeristische topper worden

Kazimierz Dolny, de meest romantische stad van Polen, merkt een forse stijging van het aantal toeristen. ©© Bednarek Dariusz

In hipsterhoofdstad Warschau wordt het oosten van Polen meesmuilend Polska C genoemd, het derderangs-Polen. Dat verguisde Polska C wil nu tot een toeristische topper vervellen. Terechte of bizarre ambitie?

Van onze correspondent in Polen

Het oosten van Polen is grotendeels een lappendeken van bossen, velden en boerendorpjes met onverharde wegen waarop kippen scharrelen en een veelal hoogbejaarde Ursustractor tuft. Een wereld van stilte, ruisend lover, houten huizen en met kleurrijke linten versierde Mariakapelletjes waar in de meimaand bij valavond rimpelige dametjes komen bidden.

Dit gebied, zeg maar de vijf oostelijke provincies van Polen, was sinds het Poolse EU-lidmaatschap van 1 mei 2004 veruit de armste regio van heel de Europese Unie. Dat veranderde pas wanneer de nieuwe lidstaten Bulgarije en Roemenië op 1 januari 2007 met die twijfelachtige eer aan de haal gingen.

Wie jong en sterk was, verliet oost-Polen om als arbeidsmigrant aan de slag te gaan in Londen, Dublin, Berlijn. Ook in België zijn er duizenden Polen uit het oosten van het land. In Brussel zie je veel Poolse wagens met een nummerplaat die begint met BIA voor Bialystok, in Antwerpen is dat vaak LUB voor Lublin. Na vijftien jaar EU-lidmaatschap is het oosten van Polen nog steeds armer, desolater, conservatiever en religieuzer dan de grootsteden Warschau, Krakau en Gdansk en het westelijke deel van het land dat tot na de Tweede Wereldoorlog Duits gebied was.

In Brussel zie je veel Poolse wagens met een nummerplaat die begint met BIA voor Bialystok, in Antwerpen is dat vaak LUB voor Lublin.

Burenbezoek

Dankzij de Poolse economische boom is Warschau een drukke zakenreisbestemming. En Krakau is met zijn romantische sfeer die zweeft tussen Italiaans en Oostenrijks, al langer gekend als ideale citytrip.

Maar oost-Polen blijft voor de toerist onbekend gebied. 'Klopt niet helemaal', protesteert Tadeusz Lizut, directeur van de toeristische promotiedienst voor de provincie Lublin, 'We hebben een miljoen buitenlandse toeristen per jaar. Maar dat zijn voor meer dan de helft mensen uit de buurlanden Oekraïne, Wit-Rusland en Litouwen.' West-Europa levert 80.000 Duitsers, 30.000 Britten, 10.000 Nederlanders. Het Belgische aandeel is zo onooglijk dat het niet in de statistieken is opgenomen. 

Bialowieza in oost-Polen is het laatste oerwoud van Europa en de habitat van de wisent, de Europese bizon. ©© YAY Micro

Oost-Polen legt heel wat toeristische troefkaarten op tafel. Natuurliefhebbers bezoeken in het nationale park Polesië, dat schurkt tegen de grens met Oekraïne, het grootste moerasgebied van Europa. Wat noordelijker ligt Bialowieza, het laatste oerwoud van Europa en de habitat van de wisent, de Europese bizon. Alleen al de provincie Lublin telt 87 natuurreservaten met een oppervlakte van 12.000 hectare.

 

Voor sportieve toeristen biedt Oost-Polen een grabbelton aan mogelijkheden. Paardrijden, kajakken op rivieren zoals de Wieprz, fietsen op de 2.000 kilometer lange Oostelijke Green Velo-route. Ook motorrijders vinden steeds vaker de weg naar de Poolse wegen waar files onbestaande zijn. In samenwerking met buurlanden Oekraïne en Wit-Rusland zijn er plannen om een motorroute over de drie landen uit te stippelen.

Verschillende steden en stadjes verleiden met hun cultureel en architecturaal erfgoed. Het stemmige Sandomierz is in heel Polen beroemd als decor van de razend populaire televisiedetective ‘Pastoor Mateusz’. Lublin gaat prat op een authentieke, sfeervolle Oude Stad. Zamosc is een parel van de Renaissance, uitgetekend door Italiaanse architecten in opdracht van de adellijke familie Zamoyski die de stad haar naam gaf.

Onder de vele burchten en kastelen is het prachtige Lancut een must en herbergt Kozlowka de grootste collectie communistische sociaal-realistische kunst. Hartpatiënten kuren voor een prikje in Naleczow, het Poolse Spa. Kunstenaarsstadje Kazimierz Dolny heeft faam als 'meest romantische stad van Polen' en wordt ’s zomers door toeristen overspoeld voor het Festival van de Joodse Cultuur, het tweedaagse Folklorefestival, het tiendaagse filmfestival en het vierdaagse muziekfestival ‘Kazimiernikejszyn’ (naar Californication van Red Hot Chili Peppers) met Poolse rock, vegetarische foodtrucks en - Polen blijft natuurlijk Polen - een dagelijkse eucharistieviering voor de festivalgangers.

Europees manna

Van 2014 tot 2020 investeert de Europese Unie een forse twee miljard euro in de vijf oost-Poolse provincies. Tot nu toe hebben 457 bestaande bedrijven en 210 start-ups van het Europese manna mogen proeven. Niet altijd maar soms gaan de centen naar de toeristische sector. Zo slaagde Hotel Sarmata in Sandomierz erin om zelfs de sauna Europees te laten subsidiëren.

2
miljard
Van 2014 tot 2020 investeert de Europese Unie een forse twee miljard euro in de vijf oost-Poolse provincies.

Ook de regering in Warschau doet een duit in het zakje. Bijna tien miljoen euro subsidie gaat specifiek naar de toeristische sector in oost-Polen. Sinds begin 2019 zijn volgens het ministerie van Investering en Ontwikkeling al 220 projecten betoelaagd.

Een ander vliegwiel voor de toeristische bloei is de luchthaven van Lublin. Deels met Europese subsidie is de kleine maar comfortabele luchthaven geopend in 2012. Sinds 1 april van dit jaar vliegt de Nederlandse touroperator TUI op maandag en vrijdag van en naar Antwerpen-Deurne. 'We mikken vooral op de Poolse arbeidsmigranten in Antwerpen', zegt woordvoerder Piet Demeyere, 'maar natuurlijk zijn we opgetogen als blijkt dat ook steeds meer toeristen die vluchten gaan gebruiken, bijvoorbeeld voor een citytrip naar Lublin.'

Joodse toeristen hebben alvast de luchthaven van Lublin ontdekt. De Poolse luchtvaartmaatschappij LOT biedt vluchten aan van en naar Tel Aviv. Toerismedirecteur Tadeusz Lizut: 'Jaarlijks gebruiken al 30.000 Israëliers die lijn. Daarmee horen ze bij de top vijf van buitenlandse toeristen. Voor het overgrote deel gaat het om herdenkingstoerisme van de Holocaust met bezoek aan de nazi-kampen Majdanek, Belzec en Sobibor.'

Kindergeld

In hartje Kazimierz Dolny ligt de Krakaustraat, een heus prentkaartje met houten huizen tussen groen. Aleksander Kajak verhuurt er vier appartementen aan toeristen. Al heel de zomer hangt bij Aleksander het bordje ‘Geen kamers vrij’. 'Ik verhuur al twaalf jaar maar de jongste drie jaar zie ik een grote stijging', glundert Kajak. Hij geeft twee verklaringen. 'Meer en meer Polen zijn vertrouwd met de site booking.com zodat ze van overal makkelijk kunnen boeken. Daarnaast hebben de Polen meer geld. Niet alleen verdienen ze steeds meer, de huidige regering heeft ook het kindergeld van 500 Zloty (125 euro, nvdr.) ingevoerd. Veel mensen gebruiken dat forse extraatje voor weekendjes weg.' In Kazimierz Dolny is binnenlands toerisme goed voor 'rond de 90 procent' van het totaal.  

Veel mensen gebruiken het forse extraatje van het kindergeld voor weekendjes weg.

Ook op andere plaatsen in oost-Polen is de trend duidelijk. De Nederlander Jeroen van den Oever heeft in Udrycze bij Zamosc een paleisje met bijgebouwen tot een toeristische trekpleister omgebouwd. 'De jongste drie jaar zien ook wij een fikse stijging', aldus van den Oever. Om en bij 80 procent van de gasten zijn Polen. 

Volgens statistieken van het ministerie van Toerisme spendeerden de Polen in 2018 6,5 miljard aan binnenlands toerisme. Dat is een stijging van 14,5 procent tegenover 2017.

'Het is duidelijk dat het toerisme in oost-Polen nog veel groeikansen biedt', besluit de lokale toerismedirecteur Lizut. Hij blijft inspanningen leveren om meer toeristen aan te trekken. Poolse èn westerse. 'We nemen daarom deel aan reisbeurzen in het Westen. En in Brussel maakt onze regio zich bekend via het East Poland House.'

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud