Erdogan, en vooral Orbán kleuren moeilijke Europese top

Viktor Orbán. ©REUTERS

Normaal houden Europese leiders zich bezig met het veroordelen van mensenrechten elders in de wereld. Nu krijgen ze met de homowet van Viktor Orbán de hete aardappel op hun eigen bord.

Europese leiders mijden interne ruzies. Die schaden de eenheid en maken diepere wonden dan nodig. Dus verdwijnen dergelijke dossiers steevast van de agenda. Dat, en de bescherming van Angela Merkel en haar centrumrechtse EVP-familie, maakt dat de Europese leiders nooit met elkaar spraken over de aantasting van de rechtsstaat en de fundamentele vrijheden in Hongarije. Het bleef bij een bolwassing onder vier ogen. Premier Viktor Orbán is in al die jaren dat hij zijn illiberale democratie propageert nooit in verlegenheid gebracht.

De essentie

  • De Hongaarse holebiwet, die Orbán steevast een 'pedofiliewet' noemt, leidde tot een breekpunt in de traditie van non-confrontatie tijdens Europese toppen.
  • De Belgische en Nederlandse premier Alexander De Croo en Mark Rutte zijn van plan de confrontatie aan te gaan met Orbán na het diner van vanavond.
  • De Europese Commissie startte woensdag een inbreukprocedure tegen de Hongaarse wet.
  • De hetze over de Hongaarse wet sluit aan bij de discussie die de Europese leiders willen voeren over de relaties met twee grote probleemlanden buiten de Unie: Turkije en Rusland.

De Hongaarse holebiwet, die Orbán steevast een 'pedofiliewet' noemt, leidde tot een breekpunt in de praktijk van non-confrontatie tijdens Europese toppen. De Belgische en Nederlandse premier Alexander De Croo en Mark Rutte zijn van plan de confrontatie aan te gaan met Orbán na het diner van vanavond. Ze kunnen rekenen op de steun van meer dan de helft van de leiders van de Europese Unie. Hun boodschap is dat de wet te ver gaat en dat Orbán de geloofwaardigheid van de Unie op het spel zet.

Zeker 15 landen steunen een verklaring van de Benelux die de holebiwet afschildert als discriminerend en in strijd met de Europese waarden. Zelfs Polen, dat allesbehalve zuiver op de graat is als het aankomt op mensenrechten en de rechtsstaat, houdt zich opvallend afzijdig en neemt het niet openlijk op voor Orbán. Ook dat is een stijlbreuk.

Het Europees Parlement voert de druk op. Ursula von der Leyen, de voorzitster van de Europese Commissie, reageerde ongewoon fel op de nieuwste fratsen van Orbán. Ze noemt de Hongaarse wet 'een schande'. De Europese Commissie startte woensdag een inbreukprocedure tegen de Hongaarse wet. Europees commissaris Didier Reynders en zijn collega voor de Interne markt Thierry Breton schreven in een brief aan de Hongaarse minister van Justitie Judith Varga dat Hongarije met de wet de vrije meningsuiting aantast.

Antiregenboog

De hetze over de Hongaarse wet sluit aan bij de discussie die de Europese leiders willen voeren over de relaties met twee grote probleemlanden buiten de Unie die evenmin kampioenen zijn in mensenrechten: het Turkije van president Recep Tayyip Erdogan en het Rusland van Vladimir Poetin. De Hongaarse holebiwet lijkt als twee druppels water op een wet waarmee ook Poetin jaren geleden alle informatie over geaardheid en geslacht verbood aan jongeren.

Met Rusland gaan de Europese relaties van kwaad naar erger. Met de Turkse president Erdogan lijkt een lichte dooi in zicht. Europa houdt Turkije een positieve agenda voor, met onder meer de modernisering van de douane-unie, op voorwaarde dat de militaire dreiging in de oostelijke Middellandse Zee helemaal wegvalt.

Migratiegeld

Intussen is een oplossing in zicht over een verlenging van de steun aan Turkije voor het opvangen van migranten uit Syrië. Europa maakte sinds de migratiedeal met Turkije 6 miljard euro vrij voor de opvang van migranten. 4,1 miljard ervan is uitgekeerd en de overige bijna 2 miljard is bestemd voor infrastructuurwerken de komende twee jaar.

De Commissie stelt nu een nieuwe som voor van nog eens 3 miljard euro tot 2024 en een overbruggingsfonds van 535 miljoen euro voor projecten tot begin 2022. Die 3,5 miljard euro zou volledig door de Europese begroting gedragen worden, wat moeilijke discussies tussen de lidstaten vermijdt.

Met de Turkse president Erdogan lijkt een lichte dooi in zicht.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud