Advertentie

Europa roept Polen tot de orde met financiële sancties

Europees commissaris voor Justitie Didier Reynders. ©EPA

Europa slaat Polen om de oren met financiële sancties in het conflict over de onafhankelijkheid van rechters, de rechten van lhbti'ers en de Europese rechtsorde. Ook de 24 miljard euro aan herstelsubsidies voor Polen blijven in de Europese diepvriezer.

Het juridische steekspel tussen de Europese Commissie en de Poolse regering over de hervorming van het Poolse gerecht duurt al twee jaar. Vooral de creatie van een tuchtkamer voor rechters die kritisch zijn voor het beleid van de regering of een toetsing vragen aan de Europese regels verziekt de relaties.

Veroordelingen door het Europees Hof van Justitie pareert Warschau met een frontale aanval op de Europese rechtsorde. De uitspraak van de politiek benoemde rechters van het Poolse grondwettelijk hof over de vraag of de Poolse grondwet voorrang heeft op het Europese recht was voorzien in juli maar is intussen verdaagd tot 22 september.

Zo'n frontale aanval op de Europese rechtsorde is ongezien in de geschiedenis van de EU. De Europese Commissie schakelt daarom meerdere versnellingen hoger. Ze vraagt het Europees Hof van Justitie om Polen in kort geding een dagelijkse dwangsom op te leggen tot de tuchtkamer is ontmanteld. Tegelijk lanceert ze een nieuwe procedure ten gronde omdat Polen de uitspraak van het Europees Hof over die tuchtkamer in juli naast zich neer legde.

Het is essentieel dat Polen zich schikt naar de uitspraken van het Europees Hof van Justitie.
Didier Reynders
Europees commissaris voor Justitie

De Poolse regering beloofde in augustus onder Europese druk wel de tuchtkamer op te schorten, maar dat bleek pure theorie. 'Het is mijn taak als Europees commissaris voor Justitie om de onafhankelijkheid van rechters te waarborgen', zegt Didier Reynders. 'Het is essentieel dat Polen zich schikt naar de uitspraken van het Europees Hof van Justitie.' Europese juristen geven toe dat al die procedures een heel ingewikkeld juridisch kluwen opleveren.

De kracht van boetes

Maar boetes en dwangsommen maken in de praktijk meer indruk. Polen stopte in 2017 het kappen van het oerbos van Białowieża, nadat het Hof van Justitie een dwangsom van 100.000 euro per dag opgelegd had. Nu de rechtsstaat op het spel staat, zal de dwangsom wellicht nog hoger liggen dit keer, is in Europese kringen te horen. De uitspraak in kort geding kan relatief snel vallen. Experts rekenen eerder op weken dan maanden. Een verplicht halte is wel een hoorzitting met de betrokken partijen.

Europa dreigt ook voor 125 miljoen euro aan Europese regionale steun in te houden voor vijf Poolse provincies die zichzelf uitriepen tot lhbti-vrije zones. De gouverneurs van die provincies kregen een schriftelijke vraag om uitleg met 15 september als deadline. De Europese Commissie opende eerder ook een inbreukprocedure tegen discriminatie van de holebigemeenschap in Polen en Hongarije.

Intussen blijft de goedkeuring van het Poolse herstelplan, goed voor 23,9 miljard euro aan subsidies en 12,1 miljard aan leningen, geblokkeerd door de juridische impasse over de Europese rechtsorde. Europees commissaris Valdis Dombrovskis bevestigde maandag dat de Commissie eerst het antwoord van Warschau over de voorrang van het Europees recht afwacht.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud