Europa zet pad uit naar complete transformatie van leven, werk en wonen

©EPA

Europa zet met een ambitieus klimaatdoel, de vermindering van de CO2-uitstoot met minstens 55 procent tegen 2030, een ingrijpende transformatie voor ieders leven en werk in gang.

Het fors ambitieuzere klimaatdoel wordt de hoeksteen van de eerste state of the union van Europees Commissievoorzitter Ursula von der Leyen, deze ochtend. De speech moet ondubbelzinnig duidelijk maken dat de economische averij na de coronacrisis de ideale springplank is voor een Europese gedaanteverandering: het oude continent maakt een digitale inhaalbeweging en wordt een voorloper in het klimaatbeleid.

Vorig jaar legde von der Leyen al een ambitieus einddoel vast: Europa wil tegen 2050 het eerste klimaatneutrale continent zijn. Nu stelt de Commissievoorzitter dat Europa over tien jaar de CO2-uitstoot met minstens 55 procent moet verminderen. Dat is een pak meer dan de afname met 40 procent tegen 2030 waarvoor al een akkoord bestaat.

Kantelpunt

Wetenschappers vrezen dat een kantelpunt nadert, met het vertragen van de Golfstroom en het smelten van het ijs op Groenland. De uitstoot van transport, landbouw en gebouwen vergt drastische actie. Een duidelijk investeringssignaal is nodig, staat in het klimaatplan. De komende tien jaar zijn voor 350 miljard euro per jaar investeringen nodig in energieproductie en -gebruik. Het is beter die naar koolstofarme projecten te draineren.

De verhoogde klimaatambitie is het beginpunt van een grondige transitie die iedereen de komende tien jaar aan den lijve zal ondervinden. Als het plan slaagt, zal het een impact hebben op onze manier van leven, wonen, werken, eten, investeren, de auto's waarmee we rijden en de energie die we verbruiken.

De wetgeving voor energie, transport, milieu en kapitaalmarkten moet worden herbekeken en afgesteld op die klimaatdoelstelling. Die details legt von der Leyen vandaag niet voor. Ze belooft die batterij aan nieuwe wetgeving uiterlijk in juni klaar te hebben. Voor het optrekken van de ambitie naar een vermindering van de uitstoot met 55 procent is er een impactstudie die zegt dat dat doel haalbaar is.

Weg verbrandingsmotor?

De Commissie stelt dat de uitstootnormen voor wagens en bestelwagens in juni 2021 fors aangescherpt worden. Het moeizaam bereikt akkoord over de uitstootnormen voor de vergroening van de wagenvloot moet dus de prullenmand in. Alleen onder scherpe normen worden moderne en propere wagens afgeleverd, is de redenering. Tegelijk moet de uitrol van laadinfrastructuur voor elektrische wagens of voor het tanken van waterstof worden versneld. De Commissie plakt geen cijfer op de uitstootnormen, maar stelt dat een einddatum geprikt wordt voor het op de markt brengen van wagens met een verbrandingsmotor.

Ook wil ze de hernieuwbare elektriciteitsproductie minstens verdubbelen tegen 2030, tot 65 procent van het energieverbruik. Ook het verwarmen en koelen van gebouwen moet voor 40 procent hernieuwbaar zijn tegen 2030. En in energie-intensieve industriële activiteiten, zoals staal of chemie, moeten fossiele brandstoffen vervangen worden door waterstof.

Voor alle sectoren, van scheepvaart tot afvalverwerking, wordt een prijs gezet op CO2. Of gebeurt op basis van belastingen of met een systeem van emissiehandel is onduidelijk. Net zomin als welke inspanningen elk EU-land apart moet leveren.

Renovatiegolf

Een ander belangrijk onderdeel van de klimaatagenda is renovatie, gericht op energiezuinigheid en slimme digitalisering. De plannen daarvoor worden volgende maand uit de doeken gedaan. De bouw is goed voor 40 procent van het totale energieverbruik en 36 procent van de CO2-uitstoot in Europa. Driekwart van de gebouwen is niet energie-efficiënt. Een op de drie is ouder dan vijftig jaar. Ook voor België wordt renovatie een belangrijke uitdaging.

Wie de transitie zal betalen, is onduidelijk. Europa wil met groene obligaties en een eigen taxonomie bepalen wat een groene investering is. De Commissie zegt dat ze de transitie 'sociaal rechtvaardig wil houden', al blijft het onduidelijk hoe de Commissie de sociale Green Deal wil realiseren.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud