May: 'Het is ik of geen brexit'

De Britse premier Theresa May ontving deze week Amerikaans president Donald Trump ©Photo News

De Britse premier waarschuwt de rebellen in haar eigen partij dat ze samen met haar ook de brexit dreigen te ontsporen.

Met Brits gevoel voor understatement kun je rustig stellen dat Theresa May een 'quite eventful week' achter de rug heeft. Eerst drukte de Britse premier vorige week vrijdagavond eindelijk een brexitplan door, meer dan twee jaar na het referendum waarbij de Britten zich met 52 procent achter een exit uit de Europese Unie schaarden.

Nog vóór dat plan in Brussel belandde, hadden de brexitminister David Davis en minister van Buitenlandse Zaken Boris Johnson - een notoire stoorzender - ontslag genomen en had Amerikaans president Donald Trump vlak voor de ontmoeting met May via de luidst mogelijke megafoon - boulevardblad The Sun - laten weten dat de brexitdeal een handelsakkoord met de Verenigde Staten onmogelijk maakt

Helemaal ongelijk had Trump overigens niet: in haar brexitplan blijft het Verenigd Koninkrijk wat de handel in goederen betreft de facto (zij het niet formeel) in de eenheidsmarkt en moet het dus de eigen regelgeving grotendeels op de Europese blijven afstemmen. Voor diensten - en dus vooral de financiële diensten van de Londense City - plant May wél een 'harde brexit

We moeten onze ogen op de trofee houden. Als we dat niet doen, dreigen we helemaal zonder brexit over te blijven
Theresa May
Brits premier

May reageerde zondag op de gebeurtenissen op Facebook met een open brief die als een dreigement aan de rebellen binnen haar eigen Conservatieve partij kan gelezen worden. 'We moeten onze ogen op de trofee houden. Als we dat niet doen, dreigen we helemaal zonder brexit over te blijven.'

In de brief benadrukt de premier dat Londen dat een 'zachte' brexit in goederen onvermijdelijk is. 'Ik snap de bezorgdheid. Maar de erfenis van brexit mag niet een harde grens zijn tussen Noord-Ierland en Ierland die de Belfast Agreement (het vredesakkoord, red.) ontrafelt. Het mag ook geen opbreken van het Verenigd Koninkrijk ziijn, door van de Ierse Zee (tussen Noord-Ierland en de rest van het VK, red.) een grens te maken. En het mag geen vernietiging van logistieke ketens zijn waar vele jobs en inkomens van afhangen.'

Onmogelijke wiskunde

Nog los van de vraag of Theresa May nu sterker of zwakker uit deze week komt - fans van de eerste visie wijzen er op dat de vervangers van de twee ontslagen ministers veel capabeler zijn - is er de cruciale vaststelling dat de premier op dit ogenblik geen meerderheid lijkt te hebben om haar plan door het parlement te loodsen. 

'SUE THEM'

Het brexit-advies van Amerikaans president Donald Trump aan May deze week bij hun ontmoeting op Chequers, het buitenverblijf van de Britse regering? 'Sleep de Europese Unie voor de rechter'. Dat gaf de Britse premier zondagochtend mee tijdens een televisie-interview in het politieke praatprogramma 'The Andrew Marr Show'. Het interview maakt deel uit van het media-offensief dat May voert in een poging de rebellie tegen haar brexitplan de kop in te drukken. 

May heeft sinds de verkiezingen van vorig jaar geen werkbare meerderheid in het parlement. Haar eigen Conservatieve partij telt zo'n 80 eurosceptische leden, die bereid lijken elke 'softe' deal af te schieten.

In theorie zou een wisselmeerderheid met pro-Europese parlementsleden van de Labour-oppositie mogelijk moeten zijn. Maar dat lijkt op dit ogenblik weinig waarschijnlijk: pro-Europese Labour-leden maken er geen geheim van het brexitplan van May een broddeltje te vinden, terwijl de rest van partij de kans niet wil laten schieten de wankele Conservatieve regering ten val te brengen en zo nieuwe verkiezingen uit te lokken.

Quid Europa?

De Duitse kanselier Angela Merkel hoedt er zich voor het brexitplan van de Britse premier Theresa May publiek af te schieten. ©REUTERS

En dan zijn we nog eens bij dé hamvraag beland: is het brexitplan van May waar politiek Londen eindeloos over debatteert, überhaupt aanvaardbaar voor Brussel en de EU27?

Het antwoord lijkt 'neen'. Deelname aan de eengemaakte markt voor goederen zonder vrij verkeer van personen te aanvaarden dreigt de deur open te zetten voor een Europa 'à la carte', iets waar zeker de Duitse kanselier Angela Merkel beducht voor is.

Maar, zoals weekblad The Economist opmerkt, lijkt Brussel op dit ogenblik vooral bezorgd May niet verder te verzwakken. En dus zullen Europese leiders hun bedenkingen zo omfloerst en diplomatisch mogelijk aan Londen overmaken, in de hoop een complete Britse regeringscrisis te vermijden en de kans gaaf te houden dat er tegen oktober een werkbaar compromis uit de bus komt.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud