Meer geweld in afwachting van Oekraïense vrede

De deal die Europa en Rusland in Minsk sloten, wordt bekeken als de ultieme kans voor het oosten van Oekraïne. Maar het vredesbestand wordt pas dit weekend van kracht. ©EPA

In afwachting van het staakt-het-vuren dat zaterdagnacht van kracht moet worden, voeren het Oekraïense leger en de pro-Russische rebellen voort strijd in het oosten van het land.

Na een marathonvergadering van 16 uur pakten Merkel, Hollande, Poetin en Porosjenko gisteren uit met een vredesdeal voor Oekraïne. Het akkoord werd positief onthaald, maar de leiders zijn er zich goed van bewust dat het erg broos is. De onderhandelingen verliepen bijzonder moeizaam

De Duitse kanselier, Angela Merkel, waarschuwde Vladimir Poetin voor nieuwe sancties als het akkoord van Minsk niet uitgevoerd wordt. ©REUTERS

Op het terrein is overigens nog niet veel te merken van het bestand. De onderhandelaars kwamen overeen dat het bestand pas in de nacht van zaterdag op zondag van kracht gaat. De vrees bestaat daardoor dat beide partijen hun gebied nog willen vergroten, voor de wapens dit weekend worden opgeborgen. Sinds de ondertekening van het akkoord in Minsk, kwamen nog zeker 11 Oekraïense militairen en drie burgers om het leven. Er vielen 40 gewonden. 

Er heerst ook al wat onduidelijkheid over de precieze inhoud van het akkoord. De Oekraïense minister van Buitenlandse Zaken, Pavlo Klimkin, opperde vrijdag dat de amnestie waarvan sprake is niet van toepassing is op de leiders van de rebellen in het oosten van het land. Ook over de mate waarin de afvallige regio's autonomie krijgen, hangt er nog mist. Al blijft een wapenstilstand voorlopig de hoogste prioriteit.

Sancties

Om de succeskansen daarop te verhogen, blijven de Europeanen intussen druk uitoefenen op de Russische president, Vladimir Poetin.

©EPA

'Als deze deal werkt, zullen we het uitvoeringsproces graag begeleiden', zei Merkel. 'Maar als moeilijkheden opduiken, zijn nieuwe sancties niet uitgesloten', klonk het.

Hollande liet zich in gelijkaardige bewoordingen uit. 'Als het akkoord van Minsk niet gerespecteerd wordt, gaan we naar een nieuwe rondje sancties. Die komen dan bovenop de maatregelen die we de afgelopen maanden al namen', waarschuwde de Franse president.

Terugschroeven

Van het terugschroeven van de sancties willen de Europeanen dus nog niet weten. Dat maakte ook de Britse premier, David Cameron, duidelijk op de Europese top in Brussel op donderdag. Oekraïne stond daar hoog op de agenda. 'We moeten erg duidelijk zijn tegenover Poetin', zei Cameron. 'Als zijn houding in het dossier niet verandert, worden de bestaande sancties niet opgeheven.'

Na de radicaalislamitische aanslagen in Parijs gaat de Europese Unie de strijd tegen terrorisme opvoeren. Zo komen er strengere controles aan Europese grenzen om terroristen te onderscheppen en wordt er meer gedaan om radicalisering van moslims te voorkomen. Dat hebben de leiders van de Europese Unie donderdag besloten op hun top in Brussel.

De EU-leiders gaven de Europese Commissie, het dagelijks bestuur van de EU, opdracht met voorstellen te komen voor een betere bewaking van de grenzen. De maatregel is bedoeld voor de zogenoemde Schengenzone met 26 Europese landen. Zij houden onderling geen permanente pascontroles.

De staatshoofden en regeringsleiders willen vooral de controles aan de buitengrenzen van de Schengenzone versterken en moderniseren. Zij pleiten voor systematische en gecoördineerde checks van personen die een gevaar kunnen vormen.De EU-leiders willen daarom 'dringend' een zogenoemd Passagiersnamen Register (PNR).

Daarin moeten de data van burgers wel 'solide' worden beschermd, stellen ze. Het Europees Parlement hield PNR jarenlang tegen uit vrees voor de privacy van burgers. Het parlement bood deze week echter een opening . Daardoor is de kans gestegen dat er een PNR komt. ANP

Om die woorden kracht bij te zetten laat Europa maandag een nieuw rondje sancties, waarover de ambassadeurs het vorige week al eens raakten, ingaan. De Europese lidstaten plaatsen nog eens 19 personen, Russen en pro-Russische separatisten, en negen instellingen op de zwarte lijst.

Kremlin

Het Kremlin poogt de wereld er intussen van te overtuigen dat Rusland het akkoord wel degelijk wil doen naleven. De Russische autoriteiten lieten vrijdagmorgen weten dat zij voorstander waren van een 'onmiddellijk staakt-het-vuren'. 'Maar onder druk van de separatisten kwam dat er niet en wordt een bestand pas zondag van kracht.

Mogelijk probeert Moskou zich met die verklaringen al in te dekken tegen een eventuele mislukking van het akkoord van Minsk. 'Ik sluit niet uit dat Poetin een strategisch spelletje speelt en bewust laat uitschijnen dat hij de separatisten niet helemaal onder controle heeft', zegt Ria Laenen, docente Internationale Politiek aan de KULeuven en Ruslanddeskundige, in een gesprek met De Tijd.

'Op die manier lijkt hij te willen aangeven dat hij niet als zondebok kan worden aangewezen als het akkoord van Minsk niet nageleefd wordt. Poetin profileert zich graag als degene die onderhandelt en zeker niet als een conflictpartij'

 

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud