Advertentie

Merkel laat opvolger 'rij onopgeloste Europese problemen' na

Angela Merkel beseft dat ze de Unie verlaat op een 'zorgwekkend moment'. ©Photo News

Angela Merkel verlaat, met een staande ovatie, het Europees toneel met 'grote bezorgdheid'. De lange Europese top van donderdag en vrijdag legde de interne wrijvingen over de rechtsstaat, migratie en het klimaatdebat bloot.

De iconische familiefoto, afscheidsgeschenken en een staande ovatie van haar collega's lieten Angela Merkel bij haar Europese zwanenzang niet onberoerd. Maar uitlopende discussies maakten er een lange en lastige Europese top van.

In haar persconferentie na afloop was Merkel weer de zakelijkheid zelve. Al vertrekt ze met een 'groot gevoel van bezorgdheid'. 'Ik laat mijn opvolger een rij onopgeloste problemen na', zei ze. De verdeeldheid over de rechtsstaat en de kwetsbaarheid voor migratie doen haar pijn, maar ook het verlies aan economische macht. 'In 2005 was het Duitse bruto binnenlands product (bbp) hoger dan dat van China. Nu is het viermaal kleiner. Europa is niet langer het continent van de innovatie.'

De essentie

  • Europese verdeeldheid over de grote Europese thema's kleurt de laatste Europese top van Angela Merkel. Ze beseft dat haar opvolger grote werven wachten.
  • Het moeilijkste probleem is dat van de rechtsstaat. De EU-leiders spraken met Polen zonder hun stem te verheffen, maar ten gronde verandert niets aan de Poolse houding.
  • Europa blijft kwetsbaar voor migratie. De manier waarop Wit-Rusland met migranten omgaat, leidt tot secundaire migratie of doorsijpelende migranten naar Duitsland, Nederland en België. Het wierp de vraag op voor het bouwen van een muur.
  • Ook over de hoge energieprijzen en de link met de Europese klimaatagenda lopen de meningen in Europa ver uiteen.

In 2005 was het Duitse bbp hoger dan dat van China. Nu is het viermaal kleiner. Europa is niet langer het continent van innovatie.
Angela Merkel
Duits kanselier

Pushbacks

Europese leiders hadden donderdagavond een lang en sereen debat over de falende rechtsstaat in Polen, zonder overslaande stemmen. Maar ten gronde is niets veranderd, gaf premier Alexander De Croo toe. Premier Mateusz Morawiecki bewijst dat. 'We hebben geen probleem met de rechtsstaat. Sommige lidstaten begrijpen onze hervormingen van het gerecht niet goed', zei hij.

Vrijdag was migratie de verdelende factor. De aanleiding was de 'hybride aanval' van de Wit-Russische premier Alexander Loekasjenko op Europa: migranten worden met vliegtuigen opgehaald naar Kiev en gedropt aan de grenzen met Polen, Estland en Litouwen. Twaalf landen, waaronder Denemarken, drongen aan op het bouwen van een muur en suggereerden dat Europa die zou financieren.

800
migratie
Dagelijks komen via Polen 800 migranten binnen die aan de Europese grenzen zijn gedropt door Wit-Rusland.

Pas na meer dan vijf uur onderhandelen was een akkoord over een compromistekst mogelijk. De Commissie past voor de betaling van een muur: zo'n uitgave zou nooit het fiat krijgen van het Europees Parlement. De leiders veroordelen wel de 'instrumentalisering van migratie voor politieke doeleinden'. Die boodschap is bedoeld voor Loekasjenko, maar ook voor Turkije. Griekenland en Cyprus vinden dat die in hetzelfde schuitje zitten als de buurlanden van Wit-Rusland.

In de compromistekst roepen de EU-leiders Turkije op zich te houden aan de migratiedeal met Europa, ook ten aanzien van Cyprus. Tegen Loekasjenko worden nieuwe sancties voorbereid. Over het feit dat Polen migranten terug de grens over duwt, met doden tot gevolg, wordt niets gezegd. De Nederlandse premier Mark Rutte vindt 'illegale pushbacks niet kunnen', maar schuift de verantwoordelijkheid voor het toezicht door naar de Commissie. Duitsland, dat via Polen 800 migranten per dag ziet binnensijpelen, dringt met België en Nederland aan op een betere registratie bij binnenkomst. De grens met Polen dichtgooien wil Merkel niet.

Kernenergie

De discussie over de hoge energieprijzen is andere splijtstof. Commissievoorzitster Ursula von der Leyen schaart zich achter de Franse president Emmanuel Macron en een grote groep nucleaire landen. 'Europa heeft naast hernieuwbare energie ook kernenergie en aardgas nodig als stabiele bron in de overgangsfase', zegt ze. De intern verdeelde Commissie stelde deze week nochtans de beslissing uit om kernenergie en gas een groen label te geven voor investeerders in de klimaattransitie.

Polen en Tsjechië, maar ook Spanje verkregen dan weer een onderzoek naar mogelijke manipulatie van de gas- en elektriciteitsmarkt, maar ook van de Europese koolstofmarkt ETS. Die vraag past in de strijd van die landen tegen de strenge en dure Europese klimaatagenda.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud