Advertentie

Polen neemt Europese rechtsmacht onder vuur

Premier Mateusz Morawiecki (rechts) en PiS-voorzitter Jaroslaw Kaczynski. ©AFP

Polen stevent af op een ongeziene clash met de Europese Commissie. De inzet is de vraag wat domineert: de Poolse grondwet of het Europees recht.

Het zit er bovenarms op tussen de conservatieve regering in Polen en de Europese autoriteiten in Brussel. Of beter: in Luxemburg, waar het Europees Hof van Justitie zijn hoofdkwartier heeft. De voorbije dagen sloegen beide kampen elkaar om de oren met vonnissen waarmee ze elkaar onder vuur namen.

Het jongste salvo kwam donderdag vanuit Luxemburg. In een langverwacht vonnis maakte het Hof van Justitie brandhout van de zogenaamde tuchtkamer bij het grondwettelijk hof in Warschau. De instelling is in strijd met het Europees recht en 'biedt niet alle garanties van onpartijdigheid en onafhankelijkheid'.

De oprichting van de tuchtkamer was een cruciaal element in de omstreden hervormingen door de regerende Partij voor Recht en Rechtvaardigheid (PiS). De kamer kon rechters straffen of zelfs uit hun ambt zetten. Maar de instelling werd door PiS-getrouwen gedomineerd en rekende vooral af met critici.

Grondwettelijk hof

In de loopgravenoorlog met Europa schakelde premier Mateusz Morawiecki het Poolse grondwettelijk hof in. Dat besliste woensdagavond dat Polen niet gebonden is door uitspraken van het Europees Hof. Dat was een opsteker voor Morawiecki, die beweert dat de Europese rechters zich niet moeten bemoeien met binnenlandse zaken.

Premier Morawiecki wil graag weten wat voorrang heeft: de Poolse grondwet of het Europees recht.

Met het vonnis lijkt Polen met één been uit de Europese rechtsorde te stappen. De Poolse rechters breken met het principe dat het Europees Hof van Justitie steeds het laatste woord heeft. Oud-rechters waarschuwden onlangs dat zo'n demarche een stap kan zijn 'op weg naar de uittreding uit de Europese Unie'.

Het grondwettelijk hof behandelt donderdagnamiddag nog een zwaarwichtigere vraag van Morawiecki. Hij wil graag weten wat voorrang heeft: de Poolse grondwet of het Europees recht. Het Hof had eerder deze week een beslissing naar later doorgeschoven en naar verluidt wordt het vonnis opnieuw uitgesteld.

Onafhankelijkheid

Polen worstelt al jaren met de Europese Commissie over een rist juridische hervormingen die volgens critici de onafhankelijkheid van justitie onderuit halen. De regering ontkent die beschuldigingen en beweert dat de hervormingen de efficiëntie van de rechtsspraak moeten opkrikken.

Het Hof in Luxemburg viseerde in maart al de Poolse raad voor de rechtspraak. Dat vehikel, dat in 2018 in het leven werd geroepen, heeft het laatste woord over de selectie en benoeming van rechters. De raad is echter stevig in handen van de regeringspartij, die er haar mannetjes dropte. Politieke inmenging, oordeelde Luxemburg.

Het grondwettelijk hof is door PiS-kopman Jaroslaw Kaczynski volgestouwd met vertrouwelingen.

Ook het grondwettelijk hof is door PiS-kopman Jaroslaw Kaczynski volgestouwd met vertrouwelingen. Hij zei onlangs dat de voorzitster Julia Przylebska ‘een goede vriendin’ is. Przylebska is een van de vijf rechters die zich deze week over de heikele dossiers buigen.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud