Advertentie
analyse

Water wordt steeds dieper tussen Parijs en Londen

De Britse premier Boris Johnson en de Franse president Emmanuel Macron tijdens een bilaterale top in 2019. ©AFP

Eind volgende week worden Franse maatregelen van kracht in de bittere visserijoorlog die het land uitvecht met het Verenigd Koninkrijk. Onder die top ligt een ijsberg van conflicten.

Door de brexit moesten er nieuwe afspraken komen over het vissen in de Noordzee. De gevoelige punten zijn de Britse eilanden die voor de Bretonse kust liggen, zoals Guernsey. Franse vissers vinden dat ze tegen de afspraken in te weinig vis mogen vangen van het VK. Maar de door Londen beloofde aanpassingen blijven voorlopig uit. Dat is reden genoeg voor de Franse regering om 30 oktober als ultimatum te stellen en te dreigen met tegenmaatregelen.

Sinds de Honderdjarige Oorlog (1337-1353) valt elke eeuw wel een kroniek te schrijven over de rivaliteit en de jaloezie aan weerszijden van het Kanaal. 'Niets doet ons meer plezier dan een flinke ruzie tussen de kikkers (Frankrijk) en de rosbief (de Engelsen)', bevestigt Celia Walden van de Britse krant The Telegraph. En sinds de brexit woedt die ruzie volop tussen de twee protagonisten.

De historische achtergrond ervan is dat de Franse president Charles de Gaulle in 1963 zijn veto stelde tegen de toetreding van het Verenigd Koninkrijk tot de Europese Gemeenschap. De brexit bevestigde de diepe Franse overtuiging dat het eiland nooit tot Europa wilde behoren.

De essentie

  • Door de brexit zijn de spanningen tussen Parijs en Londen opnieuw hoog opgelopen.
  • Over de illegale immigratie zijn geen sluitende afspraken gemaakt.
  • Een nieuwe alliantie tussen de Verenigde Staten, het Verenigd Koninkrijk en Australië deed een Frans miljardencontract kapseizen.
  • De visserijoorlog gaat naar een nieuw hoogtepunt als Londen zijn afspraken weigert na te komen.

De aanstelling van de Fransman Michel Barnier als hoofdonderhandelaar van de Europese Commissie voor de brexit was een duidelijk signaal: de Europese Unie zou niet toegeeflijk zijn bij de vechtscheiding. De onderhandelingen verliepen bijzonder moeizaam en het afgesloten akkoord kent veel losse eindjes, die tot op vandaag een praktische uitvoering moeilijk maken.

Lastposten

Bij de Franse president Emmanuel Macron, die kort na het referendum over de brexit aan de macht kwam, moet een dubbel gevoel geheerst hebben. Enerzijds was er opluchting omdat Europa van de Britse lastposten verlost was, anderzijds verliepen de onderhandelingen zo moeilijk dat brandende dossiers niet op tafel kwamen.

Barnier weigerde de kwestie van de illegale immigratie op tafel te leggen. Ook al kampten beide landen met een moeilijk bedwingbare stroom vluchtelingen naar het VK.

In Calais ontstonden rondom de Kanaaltunnel vluchtelingenkampen met mensen die niets liever wilden dan het Kanaal over te steken om een nieuw leven te beginnen in het VK. Ze werden aangetrokken door gemeenschappen die een stevige ondergrondse economie hadden uitgebouwd, waardoor integratie er snel kon verlopen.

Het dossier van de vluchtelingenstroom bleef dooretteren na de brexit.

Dat dossier bleef etteren na de brexit. Er kwamen afspraken tussen Frankrijk en het VK om de stroom onder controle te krijgen. In ruil voor geld om meer manschappen en middelen in te zetten, beloofden de Fransen de exodus naar de Britse kusten in te dammen.

De Britse ponden raakten al even moeilijk het Kanaal over als de vluchtelingen in hun sloepjes. De Britten verweten de Fransen dan weer dat ze oogluikend de vluchtelingenstroom lieten aanzwellen en te weinig deden om de migratie tegen te gaan. De Britse marine oefende alvast pushbacks.

Dolksteek

Het voorlopige dieptepunt kwam er op 15 september, toen de Verenigde Staten, het VK en Australië een militair samenwerkingsverband - AUKUS - aankondigden. In één klap werd ook het 'contract van de eeuw' tussen Australië en Frankrijk - met een prijskaartje van van zowat 50 miljard euro - voor de levering van onderzeeërs geschrapt. Die deal was afgesloten in 2016. 'Een dolksteek in de rug', verklaarde de Franse minister van Buitenlandse Zaken, Jean-Yves Le Drian.

Aan de overzijde van het Kanaal kon de schadenfreude niet op. Ten eerste omdat Parijs door het verlies van het contract een ring door de neus kreeg geboord en vervolgens omdat de Britse premier Boris Johnson kon uitpakken met 'Global Britain', een VK dat na de brexit een belangrijke rol zou spelen op het wereldtoneel.

Dat was nodig, want in eigen land sneed de brexit diep: de winkelrekken waren leeg en het leger moest de tankstations bevoorraden. De wimpel 'Global Britain' was dus welkom. Overigens was niet alleen Parijs de verliezer in het AUKUS-verhaal, geopolitiek werd heel Europa op zijn plaats gezet.

Parijs was niet de enige verliezer in het AUKUS-verhaal, Europa werd geopolitiek op zijn plaats gezet.

Sancties

De spanning tussen de twee landen blijft oplopen. Tijdens de pandemie waren er geregeld ruzies over inreisverboden en verplichte quarantaines.

En dan is er nog de visserijoorlog. Londen beloofde aanpassingen aan de afspraken over hoeveel vis de Fransen mogen vangen. Op 30 oktober moet blijken of de Britten hun beloften nakomen. 'Anders komen er sancties rond energie, toegang tot de havens en douanetarieven', waarschuwde Gabriel Attal, de woordvoerder van de Franse regering deze week.

Er dreigt alweer een rondje ruziën. Bovendien zitten er nog heikele dossiers in de pijplijn. Zoals de toegang van de Londense City tot het Europese continent. Verwacht wordt dat Parijs zich hard zal opstellen.

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud