Google Art View

Charlotte Fechoz van het Google-lab in Parijs zoomt extreem in op Van Goghs ‘Sterrennacht’. ©Kristof Vadino

Inzoomen op een werk van Van Gogh of vanuit je luie stoel naar Angkor Wat reizen. Als het aan Google ligt, doen we het binnenkort allemaal. De internetreus werkt aan het grootste onlinemuseum ooit.

Vincent Van Gogh zou hetniet graag horen, maarzijn sterren zien eruit als kwakjes mayonaise. Als je tot op de centimeter inzoomt, tenminste. Charlotte Fechoz staat naast een scherm van tien op vijf meter en zoomt via haar tablet in op Van Goghs ‘Sterrennacht’. ‘Los vande craquelures zie je dat sommige stukken niet volledig bedekt zijn. Van Gogh heeft dus heel snel geschilderd’, zegt ze.

Fechoz leidt samen met Laurent Gaveau het Parijse kantoor van het Google Cultural Institute. De non-profitpoot van deinternetreus digitaliseert schilderijen, kunstobjecten en werelderfgoed in de vorm van extreme close-upfoto’s, 360 gradenfilmpjes en virtualrealitytours. Het idee ontstond in 2009, toen de ingenieur en Google-marketeer Amit Sood zijn familie in Indië wilde tonen welke kunst hijin Europa had gezien.

‘Twee jaar later openden we het labin Parijs’, zegt Fechoz, terwijl ze op haar Google-groene sneakers naar de andere kant van het scherm loopt. ‘Het is een werkruimte voor experimenten. Museaen culturele instellingen kunnen er kennismaken met onze technologie.’

Dansen in Parijs De dansers van het Parijse ballet lieten zich filmen in 360 graden. Via de website en app Google Art & Culture sta je mee op de scène en werp je een blik in de coulissen. ©rv


De gevel van het 18-de eeuwse Hôtel Particulier waarin de Google-kantoren huizen, doet niet vermoeden dat hier een team van dertig ingenieurs mobiele apps voor musea en hoogtechnologische kunstcamera’s ontwikkelt. Maar eens voorbij de poort ben je overduidelijk in Google-land. Zelfs de fietsstallingen en bloembakken zijn gehuld in de kleuren van het moederbedrijf. Glijbanen en pooltafels zijn er niet, wel een koffiebar naast de receptie. Veel verder komen we niet.

Het persbezoek aan het lab in Parijs is strak geregisseerd.Gedecideerd worden we naar een zaaltje met grote schermenen zachte zetels geleid. De ruimte dientenkel om gasten te ontvangen. Vaak directeurs van musea, die overtuigd wordenom ook hun schilderijen en museumhallen te laten fotograferen. Daarvoor stelt het bedrijf gratis personeel én materiaal beschikbaar.

Een miljardenbedrijf als Google doet dat uiteraard niet zomaar. De culturelefilantropie is vooral mooie publiciteit.Bij de lancering van het lab in 2011 had Google een imago op te krikken. De copyrightruzies en -rechtszaken met uitgevers en schrijvers over Google Books waren amper uitgevochten of de techreus clashte met de Europese overheid over het verzamelen van persoonlijke data. De toenmalige Franse minister van Cultuur AurélieFilippetti was zo misnoegd dat ze haarkat stuurde naar de opening van The Lab.

Een copyrightdebacle à la Google Books werd het niet. Het grootste deel van de kunstwerken die Google online aanbiedt, zijn rechtenvrij. Meestal omdat ze van kunstenaars zijn die al meer dan zeventig jaar dood zijn. Als musea copyrights van recentere werken bezitten,kunnen ze zelf beslissen die te delen.

Intussen staan meer dan 6 miljoen kunstobjecten online. Waarom zou een mens nog naar een museum trekken?Snoept Google hen bezoekers af? ‘Net het omgekeerde’, werpt Laurent Gaveau, dedirecteur van het lab, op.‘Hoe meer een museum online inspireert, hoe meer mensen musea ‘in real life’ gaan bezoeken.’

Daarnaast zet het instituut zich steeds meer in op virtuele ervaringen die live doorgaans moeilijker te beleven zijn,zoals een scootertocht door de favela’s in Rio de Janeiro.

Zwarte schoendoos

De kantoren van The Lab zijn leeg, opeen ingenieur na. Ze wacht ons op naastde Art Camera, een zwarte schoendoos op een grote driepikkel. De camera werd speciaal voor het instituut ontwikkeld, en is een van de 18 exemplaren die Google wereldwijd aan musea uitleent. Het maaktgigapixelfoto’s die toelaten extreem op kunstwerken in te zoomen, maar dan veel sneller dan zijn voorganger. Vroeger duurde het soms een dag om een beeld te maken. Nu zo’n negentig minuten.

British Museum Google-medewerkers liepen ’s nachts met speciale trolleys en camera’s door het British Museum om de hele collectie in 360 graden vast te leggen. ©rv


Bzzz. De camera zwenkt een paar millimeter naar links. Klik. ‘Hij fotografeert systematisch en automatisch het hele oppervlak’, zegt de ingenieur. ‘Over een dik uur plakt een computerprogramma de verschillende foto’s aan elkaar. Het resultaat is een foto met duizend keer meer pixels dan een gemiddeld beeld.’

De Google-medewerkers moeten vaak’s nachts op stap, omdat er dan geen bezoekers zijn. Soms leggen ze gigapixelbeelden vast, soms fotograferen ze het hele museum, met dezelfde techniek die Google voor Street View gebruikt.‘Omdat onze speciale auto’s niet binnen kunnen in musea, gebruiken we daar trolleys en medewerkers die met een camera in een rugzak trappen op- en aflopen.Het Grand Palais in Parijs was zo groot dat we er wel met onze Street View Cars in konden.’

Kartonnen bril

Gaveau wandelt naar de andere kant van het lab en haalt een kartonnen doosjevan het schap. ‘Het prototype van de Google Cardboard, een kartonnen brildie je met een smartphone tot virtualrealitybril kan omtoveren’, zegt hij. Hij werd bedacht door David Coz en Damien Henry, twee medewerkers van het lab. ‘Zij wilden de tempels van Angkor Wat in virtual reality tonen. Ik was niet overtuigd, maar ze trokken naar Larry Page, medeoprichter Google en CEO van moederbedrijf Alphabet. Die vond het fantastisch. Nu zijn er miljoenen van geproduceerd.’

Angkor Wat Met enkele muisklikken wandel je door het Cambodjaanse tempelcomex Angkor Wat, ’s werelds grootste religieuze monument. ©rv


De droom van Coz en Henry lijkt uit te komen. Het instituut maakte al verschillende virtualrealitytours van musea ensteden, en zelfs een virtualreality-animatie van een Breugel-schilderij. ‘De bedoeling is dat musea zelf hun virtualrealitytentoonstellingen met tekst en bewegende beelden gaan maken. Die software moet makkelijker worden om te gebruiken.Virtual reality gaat alles veranderen. Dit is nog maar het begin.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Tijd Connect