‘Een voetballer is een bedrijf'

Raheem Sterling van Manchester City. ©MAL FAIRCLOUGH/AFP

Met de start van het voetbalseizoen draait de transfermolen volop. Stijn Francis, zakelijk begeleider van Rode Duivel Toby Alderweireld, bouwt een zakenmodel rond voetballers. ‘Het zijn kmo’s.’

‘Het voetbal lijkt heel sterk op de financiële wereld, maar dan zonder de regels. Het is een wereld vol haaien die zich op jonge voetballers storten, om zo snel mogelijk zoveel mogelijk geld te cashen. Daarbij is alles toegestaan. Van leugens over bedreigingen tot bruine enveloppen onder tafel.’

Stijn Francis (32), gewezen voetballer en zakenadvocaat, stapte twee jaar geleden in de woelige wereld van de voetbalmakelaars. Met zijn kantoor Stirr Associates treedt hij op als zakelijk begeleider van een 20-tal voetballers, van wie Rode Duivels Toby Alderweireld en Steven Defour de bekendste zijn.

Het voetbal lijkt op de financiële wereld, maar dan zonder de regels. Het doel is cashen: zo snel en zo veel mogelijk.
stijn francis
ZAKENADVOCAAT stirr associates

‘De meeste makelaars houden zich alleen bezig met het regelen van een zo lucratief mogelijke transfer. Voor ons is dat maar het begin van de job’, zegt hij. ‘In de Engelse Premier League is het gemiddelde salaris 2 miljoen Britse pond per jaar. Toch blijkt uit onderzoek dat zes op de tien voetballers uit die competitie vijf jaar na hun carrière grote financiële problemen kennen. Daar is een simpele verklaring voor. Voetballers - tieners en jonge twintigers -missen de kennis en de ervaring om goed om te gaan met het geld dat ze verdienen.’

Stijn Francis schopte het tot de A-kern van Westerlo, maar besloot in combinatie met zijn studie economie en rechten in een lagere afdeling te voetballen. Hij werkte bij de advocatenkantoren Clifford Chance en Nelissen Grade. Francis begon twee jaar geleden met zijn vennoot Laurens Mélotte (ex-RSC Anderlecht) het kantoor Stirr Associates. Dat treedt op als makelaar en zakelijk begeleider van een 20tal voetballers, van wie Rode Duivels Toby Alderweireld, Paul-José Mpoku en Steven Defour de bekendste zijn.

Hij onderhandelde deze zomer voor Alderweireld diens transfer van Atletico Madrid naar Tottenham. Voor Mpoku sloot hij een deal met de Italiaanse Serie A-club Chievo, dat hem minstens een jaar huurt van Standard Luik. Deze week onderhandelde hij ook voor keeper Sinan Bolat een huurdeal tussen FC Porto en Club Brugge.

 

‘Hun zaakwaarnemers, vermogensplanners, vastgoedmakelaars, projectontwikkelaars en boekhouders bestoken die jongens met financiële voorstellen. Ze komen terecht in de wereld van het snelle geld, waar het normaal is om elke zes maand een auto van minstens 100.000 euro te kopen, een reisje van een week voor 50.000 euro te boeken of in het casino op een avond een half miljoen te vergokken.’

‘Het gevolg is dat veel voetballers opgelicht worden of aan het einde van hun carrière amper vermogen hebben opgebouwd. Ik wil mijn voetballers zakelijk begeleiden, zodat ze op hun 35ste binnen zijn. Het is voor hen niet gemakkelijk een vermogen uit te bouwen, zeker niet als iedereen rond hen een big spender is.’

Kmo

Francis bouwde een zakenmodel voor voetballers uit. ‘Je moet een voetballer zien als een bedrijf, een kmo met een jaaromzet van gemiddeld enkele miljoenen euro’s. Maar door slecht management, vaak een gevolg van slechte of onvoldoende entourage, verliezen voetbalbedrijven vaak meer geld dan ze winnen.’

‘Veel voetballers vergeten zich na een transfer naar het buitenland fiscaal uit te schrijven, met soms dramatische financiële gevolgen. Ik heb ook al meegemaakt dat spelers vastgoed kopen zonder een contract te tekenen. Of ze verliezen veel geld in een echtscheiding omdat geen sluitend huwelijkscontract is opgemaakt. Kijk ook wat Barcelona-superster Leo Messi is overkomen. Die heeft grote problemen met de Spaanse fiscus omdat zijn vader, tegelijk ook zijn makelaar, illegale offshoreconstructies liet opzetten.’

Grote clubs zijn op zoek naar modellen om geld te verdienen aan hun groeiende mondiale fanbasis in de VS, Azië en Afrika.
stijn francis

‘Net als bij gewone bedrijven zetten wij rond de voetballer een directiecomité waarvan de leden zich elk met een andere pijler van de bedrijfsvoering bezighouden, van hr over marketing tot fiscaliteit. Terwijl een gewone makelaar alleen het strategisch plan uittekent - waar de voetballer gaat voetballen - doen wij ook de rest. We dekken hem in tegen risico’s door verzekeringen af te sluiten, sluiten contracten af met sponsors, beheren zijn marketing en zijn profiel op sociale media, zoeken de beste investeringen en zorgen voor de fiscale optimalisatie van zijn vermogen. Wij zijn de CEO die alles coördineert. Het voordeel is dat de voetballer beschermd wordt tegen de school haaien die rond hem cirkelen.’

Het is ondernemen met een hoog risico. ‘Ons model kost veel geld, terwijl een voetballer op elk moment naar de concurrentie kan overstappen. Een voetballer mag een getekend contract op elk moment gratis opzeggen. Het verklaart meteen waarom vrijwel alle makelaars op korte termijn denken, zo snel mogelijk langs de kassa willen passeren en bijzonder agressief te werk gaan om spelers van de concurrentie af te snoepen.’

‘Het is vaak op en soms over het randje van het criminele, omkoping en corruptie incluis, maar dat komt ook omdat het een volledig wetteloze wereld is. De regel is dat er geen regels zijn. Het is ook moeilijk om regels op te leggen, omdat het voetbal net als de financiële wereld mondiaal georganiseerd is en je er met nationale wetten amper grip op krijgt.’ Of hij zijn handen schoon kan houden in een vuile wereld? ‘Dat lukt. Voorlopig. Mijn inkomsten zijn afhankelijk van een drietal toppers. Ik ben bang voor de dag dat ik een belangrijke speler verlies en ik in de financiële problemen dreig te komen. Hoe zal ik daarop reageren?’

Toch ziet Francis stilaan een kentering. ‘Er is een revolutie bezig in het voetbal. Het wordt transparanter en minder corrupt en de massieve mondialisering van het televisiegeld lokt de grote financiële vissen uit Londen en New York. Private equity fondsen raken geïnteresseerd, omdat er voor het eerst echt geld valt te verdienen met voetbal. In hun kielzog strijken de zakenadvocaten, financiële experts en managers neer die de sport in sneltempo professionaliseren.’

Christian Benteke. ©Paul Burrows/Photo News

‘Tien jaar geleden had je met een Vlerick-diploma niets te zoeken in het voetbal. Je werd door de powers that be - vaak oud-voetballers die vasthielden aan vastgeroeste methoden - uitgelachen. Het voetbal blijft conservatief, maar langzaam raakt ingeburgerd dat het voetbal een economische bedrijfstak als een andere is.’

‘De professionalisering is overal. Er wordt nagedacht over zakenmodellen, jeugdopleidingen, medische begeleiding, trainingsmethoden en scouting. Ook data-analyse - in de rest van de sport al langer ingeburgerd - is aan een opmars bezig. De Deense landskampioen FC Midtjylland rekruteert spelers op basis van data, waarvoor het een model gebruikt dat ontwikkeld is door mensen uit de gokindustrie en de financiële sector.’

‘Een Duitse private equity speler lichtte alle transfers in de Bundesliga van de jongste vijf jaar door, om criteria te vinden waaraan een speler moet voldoen om return on investment te halen bij een transfer.’

‘Nog in Duitsland is de start-up KICKRS uitgeroepen tot het meest innovatieve sportbedrijf. Het werkt aan een digitaal crowdfundingplatform. Fans kunnen investeren in beloftevolle spelers of in projecten van clubs, zoals de bouw van een nieuw opleidingscentrum. Het is een manier om fans aan je binden, te weten waar ze zitten en geld aan ze te verdienen.’

‘Zeker de Engelse competitie heeft overal ter wereld fans. Maar ook daarbuiten zijn grote clubs op zoek naar modellen om geld te verdienen aan hun groeiende mondiale supporterslegioen. Vooral in Azië, maar ook in Rusland en binnenkort in Afrika, kunnen ze veel geld halen bij de nieuwe middenklasse.’

‘Er is ook een enorm potentieel in de VS. Daar is het Belgische bedrijfje Foot Pass bijvoorbeeld bezig met een doorlichting van de jeugdopleiding, wat het in tientallen landen doet. Er ontstaat dus een consultancy-industrie rond het voetbal.’

Koopjes

Het voetbal wordt een miljardenindustrie. En het einde van de boom lijkt nog lang niet in zicht. ‘Er wordt tegenwoordig niet alleen gehandeld in spelers, maar ook steeds meer in clubs. Overal in Europa wordt verwoed gejaagd op interessante koopjes. Makelaars willen de nieuwe regels rond het eigenaarschap van spelers omzeilen door een club te kopen. De Israëlier Pini Zahavi kocht zo onlangs Moeskroen. Rijke Russen, Arabieren en Aziaten kopen een club voor het plezier, maar er zijn ook steeds meer investeerders en fondsen die het voor het geld doen. Belgische clubs als Sint-Truiden en Westerlo zouden een bod van 10 miljoen euro krijgen en Kortrijk is voor 5 miljoen verkocht aan de Maleisiër Vincent Tan. In Italië is Cagliari nog maar een jaar in handen van een nieuwe eigenaar, die na een Russisch bod alweer met winst kan verkopen.’

‘Daarnaast stijgt het tv-geld in de grote Europese competities. Dat geld, gekoppeld aan strenge licenties, maakt het voetbal transparanter en gezonder. In ‘probleemlanden’ als Italië en Spanje, raken de schulden zo steeds meer onder controle. Ook in België wordt het topvoetbal gezonder, alleen de lagere divisies worden een kerkhof.’

De Engelse Premier League blijft er met kop en schouders bovenuit steken. ‘Die competitie evolueert naar een soort NBA (de Amerikaanse hypercommerciële basketcompetitie) die wereldwijd fans heeft en alle andere competities in de schaduw zet. Door zijn mondiale aantrekkingskracht kan het Engelse voetbal voor miljarden televisiecontracten afsluiten. Met dat geld kan ze alle andere clubs overtroeven in de strijd om de beste spelers. De clubs uit de onderste regionen van de Premier League krijgen meer tv-geld dan Real Madrid of Barcelona.’

Het is geen toeval dat de Engelse clubs deze zomer weer enorme bedragen op tafel leggen voor Raheem Sterling (voor 70 miljoen van Liverpool naar Manchester City), Christian Benteke (voor 46 miljoen van Aston Villa naar Liverpool) en Toby Alderweireld (voor 15 miljoen van Atletico Madrid naar Tottenham). En de transferzomer moet eigenlijk nog beginnen.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud